Elektro-Mekanik Montaj İşçisi Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (15UY0206-3)
MYK Elektro-Mekanik Montaj İşçisi (15UY0206-3) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik
1. Montaj hattında bir işçi, gün içinde önce kablo kanalı kesecek sonra kart üzerinde lehimleme yapacaktır. İşe başlamadan önce kişisel koruyucu donanımını hangi ölçüte göre belirlemelidir?
- A) Vardiyada en deneyimli çalışanın kullandığı donanımı örnek alarak aynısını kullanır
- B) Depoda o gün en çok bulunan ve en kolay temin edilen donanımı alarak işe başlar
- C) İşin ve iş yerinin barındırdığı risklere göre talimatta tanımlanan donanımı kullanır
- D) Vardiya sonunda temizlemesi en kolay olan donanımı seçerek zaman kaybını azaltır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) İşin ve iş yerinin barındırdığı risklere göre talimatta tanımlanan donanımı kullanır
Kişisel koruyucu donanım, çalışanın alışkanlığına veya stoktaki bulunurluğa göre değil, yapılan işin ve iş yerinin barındırdığı risklere göre seçilir; kesme işi ile lehimleme farklı riskler doğurduğu için donanım da işe göre değişir. Sahada en sık yapılan hata, tüm gün tek bir donanımla çalışıp iş değiştiğinde donanımı güncellememektir; bu durumda çalışan, o an maruz kaldığı riske karşı korunmasız kalır.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.1 (BG.3, BG.4)
2. Bir montaj grubunun panosunda çalışma yapmak için enerji kesildi. Çalışan, uyarı işaret ve levhalarını nereye ve nasıl yerleştirmelidir?
- A) Enerjiyi kesen ayırıcı ile çalışma alanının girişine, talimatta belirtilen şekilde
- B) Sadece üzerinde çalıştığı panonun iç kapağına, işlem bitene kadar kalacak biçimde
- C) Hattın girişindeki genel duyuru panosuna, vardiya boyunca asılı kalacak biçimde
- D) Çalışma alanına değil, vardiya amirinin masasına bırakılan bilgi formu üzerine
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Enerjiyi kesen ayırıcı ile çalışma alanının girişine, talimatta belirtilen şekilde
Uyarı levhasının amacı, enerjiyi yeniden verebilecek kişiyi tam o noktada durdurmak ve alana girecek kişiyi uyarmaktır; bu nedenle levha hem enerjiyi kesen ayırıcı üzerine hem de çalışma alanının girişine talimat doğrultusunda konur. Levhayı yalnızca pano içine koymak veya genel duyuru panosuna asmak yaygın bir hatadır, çünkü şalteri kaldıran kişi levhayı görmeden enerji verebilir.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.1 (BG.2, BG.7)
3. Montaj hattında taşınan bir elektro-mekanik grup sehpadan kayarak devrilir; kimse yaralanmaz ve grupta gözle görülür hasar oluşmaz. Çalışanın bu olay karşısındaki doğru davranışı nedir?
- A) Yaralanma olmadığı için olayı yalnızca vardiya teslim defterine not eder
- B) Grupta hasar görülmediğinden bakım birimine bir arıza kaydı açmakla yetinir
- C) Olayı yıl sonundaki İSG değerlendirme toplantısında sözlü olarak aktarır
- D) Olayı ramak kala olarak bildirir ve nedeninin incelenmesini sağlar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Olayı ramak kala olarak bildirir ve nedeninin incelenmesini sağlar
Yaralanma veya hasarla sonuçlanmayan ancak sonuçlanma potansiyeli taşıyan olay, iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarında ramak kala olarak tanımlanır; bildirilip kaydedilmesi aynı olayın kazaya dönüşmeden önlenmesini sağlar. Sahadaki tipik hata, 'bir şey olmadı' diyerek olayı deftere not edip geçmektir; bu durumda devrilmenin nedeni (sehpanın dengesiz olması, uygunsuz taşıma aparatı gibi) hiç incelenmez ve olay tekrarlanır.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.3 (BG.5, BG.6, BG.10)
4. Montaj atölyesinde hem temizlik amaçlı yanıcı solvent bidonu hem de kesilen bakır kablo uçları birikmektedir. Çevresel riskin azaltılması için doğru uygulama hangisidir?
- A) Solvent ile kablo uçları aynı kapalı metal varilde toplanır, dolunca boşaltılır
- B) Solvent, kullanım kolaylığı için lehim istasyonunun yanındaki rafta bekletilir
- C) Kablo uçları genel atık kabına atılır, solvent ise tezgah altında saklanır
- D) Solvent ateş kaynağından uzakta tutulur, kablo uçları ayrı kapta toplanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Solvent ateş kaynağından uzakta tutulur, kablo uçları ayrı kapta toplanır
Yanıcı ve parlayıcı malzemeler ateş ve ısı kaynaklarından uzakta, uygun koşulda tutulur; dönüştürülebilir metal kırpıntılar ise türüne göre ayrı kapta biriktirilerek geri kazanıma yönlendirilir. Solventi lehim istasyonunun yanında bulundurmak veya iletken kırpıntıları genel atıkla karıştırmak sahada sık görülen hatadır ve hem yangın hem de geri kazanım kaybı riski yaratır.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.4 (BG.11, BG.12)
5. Monte edilen üç üründe üst üste aynı klemens bağlantısında uygunsuzluk saptanmıştır. Kalite gereklilikleri açısından çalışanın izlemesi gereken yol nedir?
- A) Uygunsuz ürünler ayrılır, hatanın kaynağı araştırılır ve yetkiliye bildirilir
- B) Uygunsuz bağlantılar yenilenir ve üretime aynı yöntemle kaldığı yerden devam edilir
- C) Son kontrol sıklığı artırılarak hatalı ürünlerin hatta geçmesi engellenmiş olur
- D) Bağlantı, ürün çalışsın diye çalışanın kendi bulduğu yöntemle düzeltilerek geçilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Uygunsuz ürünler ayrılır, hatanın kaynağı araştırılır ve yetkiliye bildirilir
Tekrar eden uygunsuzluk tekil bir hata değil süreç kaynaklı bir sorun işaretidir; bu yüzden uygunsuz ürün ayrılırken hatanın kaynağı (yöntem, aparat, doküman veya parça) araştırılır ve durum yetkiliye bildirilerek düzeltici işlem başlatılır. Yalnızca bağlantıyı yenilemek ya da son kontrolü sıklaştırmak yaygın bir yanılgıdır; hata üretilmeye devam ettiği için maliyet artar ve sorun kalıcılaşır.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.1 ve 2.2 (BG.14, BG.15, BG.16)
6. Atölyede basınçlı hava hattından kaçak sesi geldiği, bir test tezgahının boşta açık kaldığı ve bir musluğun damlattığı fark edilmiştir. Sürdürülebilirlik açısından doğru yaklaşım nedir?
- A) Üretim temposu bozulmasın diye durum vardiya sonuna kadar bekletilerek izlenir
- B) Kaynak kayıpları kayda alınıp bildirilir ve giderilmesi için önlem başlatılır
- C) Kaynak tasarrufu bakım biriminin görevi olduğundan konu doğrudan onlara devredilir
- D) Enerji ve su giderleri bir sonraki dönemde arttığı görülürse önlem gündeme alınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kaynak kayıpları kayda alınıp bildirilir ve giderilmesi için önlem başlatılır
Sürdürülebilirlik çalışmaları, kaynak kaybının oluştuğu anda görülüp kayda alınmasına ve giderilmesine dayanır; hava kaçağı, boşta çalışan tezgah ve damlayan musluk doğrudan enerji ve su kaybıdır. Konuyu yalnızca bakım biriminin işi saymak veya fatura artışını beklemek sık rastlanan hatadır, çünkü kayıp süresince tüketim sürer ve kaynak kullanımı ölçülemez hale gelir.
Dayanak: 15UY0206-3/A1 — Öğrenme Kazanımı 3, alt kazanım 3.1, 3.2 ve 3.3 (BG.17, BG.18, BG.19, BG.20)
A2 — Elektro-Mekanik Montaj İşlemleri
7. Yeni bir elektro-mekanik grubun montajına başlanacaktır. Çalışanın, işe başlamadan çalışma noktalarının kapsamını belirlerken yapması gereken nedir?
- A) Bir önceki vardiyanın kurduğu yerleşim değiştirilmeden aynı şekilde kullanılır
- B) Alan, yalnızca monte edilecek parçaların oraya sığıp sığmadığına bakılarak seçilir
- C) Alanın işe uygunluğu erişim, aydınlatma ve besleme yönünden kontrol edilir
- D) Montaja başlanır, eksiklikler ortaya çıktıkça çalışma sırasında giderilmeye çalışılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Alanın işe uygunluğu erişim, aydınlatma ve besleme yönünden kontrol edilir
Çalışmanın kesintisiz ve uygun şekilde sürdürülebilmesi için çalışma noktaları; erişim, aydınlatma ve enerji/hava beslemesi gibi işin gerektirdiği koşullar açısından önceden kontrol edilerek belirlenir. Eksikleri iş sırasında gidermeye çalışmak veya önceki vardiyanın yerleşimini sorgusuz kullanmak sahada sık görülür ve montajın yarıda kesilmesine, hatalı duruşlarda çalışmaya yol açar.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.1 (BG.1, BY.1)
8. Aynı tezgahta, gövdeleri birbirine çok benzeyen iki farklı ürünün montajı sırayla yapılacaktır. İş organizasyonu açısından en doğru düzen hangisidir?
- A) İki ürünün bağlantı elemanları tek kapta toplanır, montajda ayırt edilerek kullanılır
- B) Ürünlere ait işlem formu, vardiya bitiminde hatırlandığı kadarıyla topluca doldurulur
- C) Düzen çalışmanın türüne ve yöntemine göre kurulur, işlem formundaki sıra izlenir
- D) Ürünler arası geçişte tezgah boşaltılmaz, artan parçalar sonraki üründe kullanılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Düzen çalışmanın türüne ve yöntemine göre kurulur, işlem formundaki sıra izlenir
İş organizasyonunda düzen, çalışmanın türüne ve kullanılan iş yöntemine göre kurulur ve işlemler işlem formundaki sıraya uygun yürütülür; birbirine çok benzeyen ürünlerde bu düzen karışmayı önler. Bağlantı elemanlarını tek kapta toplamak, ürün geçişinde tezgahı boşaltmamak veya formu sonradan hatırlayarak doldurmak sahada çok yapılan hatalardır; ilk ikisi yanlış parça montajına, sonuncusu izlenemeyen ve doğrulanamayan kayda yol açar.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.1 ve 1.3 (BG.2, BG.3, BY.3)
9. Vardiya sonunda montaj tezgahının ve üzerindeki test panosunun temizliği yapılacaktır. İş güvenliği şartlarına uygun davranış hangisidir?
- A) Enerji ve hava beslemesi kesilir, ekipman soğuduktan sonra uygun şekilde temizlenir
- B) Zaman kazanmak için pano enerjili haldeyken nemli bez ile silinerek temizlenir
- C) Tezgah, ekipman çalışır durumdayken basınçlı hava tutularak tozdan arındırılır
- D) Temizlik, hattı erken boşaltmak amacıyla bir sonraki vardiyaya devredilerek bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Enerji ve hava beslemesi kesilir, ekipman soğuduktan sonra uygun şekilde temizlenir
Temizlik öncesinde enerji ve basınçlı hava beslemesinin kesilmesi ve ısınan ekipmanın soğuması beklenmesi, elektrik çarpması ile yanık ve sıçrama risklerini ortadan kaldırır. Enerjili panoyu nemli bezle silmek veya çalışan ekipmana basınçlı hava tutmak sahada sık yapılan hatalardır; ilki kısa devre ve çarpılmaya, ikincisi tozun göze ve devre aralarına savrulmasına neden olur.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 1, alt kazanım 1.2 (BG.5, BY.29, BY.30)
10. Montaj öncesi hazırlıkta hem bir bağlantının gerilimi hem de bir cıvatanın sıkma değeri kontrol edilecektir. Kontrol ve muayene araçlarının seçiminde doğru yaklaşım nedir?
- A) İki kontrol de tecrübeye dayanarak elle ve gözle değerlendirilerek tamamlanır
- B) Kontrol için tezgahta hazır bulunan ilk alet, etiketine bakılmadan kullanılır
- C) Sıkma normal anahtarla hissederek, gerilim ise kalem tipi göstergeyle bakılır
- D) Gerilim için ölçü aleti, sıkma için torkmetre alınır; kalibrasyonu doğrulanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Gerilim için ölçü aleti, sıkma için torkmetre alınır; kalibrasyonu doğrulanır
Her büyüklük kendi ölçme aracıyla ölçülür: gerilim için ölçü aleti, sıkma değeri için torkmetre kullanılır ve aracın kalibrasyon geçerliliği kullanılmadan önce doğrulanır. Sıkmayı el hissiyle yapmak veya kalibrasyon durumuna bakmadan eldeki ilk aleti kullanmak yaygın hatadır; ölçüm doğru görünse bile sonuç güvenilir olmadığı için uygunsuz ürün hatta geçebilir.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.1 (BG.4, BY.5)
11. Pnömatik vidalama ünitesiyle çalışacak bir işçi, güne başlarken donanımın basit periyodik bakımını yapmaktadır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Ünite sorunsuz ses veriyorsa günlük kontrol atlanır, haftalık bakım kartı beklenir
- B) Basınç düşük görünüyorsa regülatör sonuna kadar açılarak çalışmaya devam edilir
- C) Basınç değeri ile elektriksel ve mekanik bağlantılar kontrol edilir, uygunsa çalışılır
- D) Bakım yalnızca ünite işlem sırasında durduğunda yapılır, öncesinde kontrol edilmez
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Basınç değeri ile elektriksel ve mekanik bağlantılar kontrol edilir, uygunsa çalışılır
Çalışma donanımının günlük basit periyodik bakımı; basınç değerinin ve elektriksel ile mekanik bağlantıların doğru ve uygun olup olmadığının kontrol edilmesini kapsar, uygun değilse donanım kullanılmaz. Regülatörü sonuna kadar açarak basınç sorununu 'çözmek' sahada çok yapılan hatadır; gerçek nedeni (kaçak, tıkalı filtre) gizler ve aşırı basınçla hem bağlantıya hem ürüne zarar verir.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.3 (BG.6, BY.9)
12. Montaj sırasında çalışan, kullandığı donanımda yağ sızıntısı olduğunu ve hat basıncının düştüğünü fark eder. Nasıl davranmalıdır?
- A) Çalışmayı durdurur, durumu yetkiliye bildirir ve giderilmeden işleme dönmez
- B) Sızıntının altına bir kap koyarak vardiyayı planlandığı gibi tamamlamaya çalışır
- C) Basıncı yükselterek düşüşü dengeler ve parti bitince durumu bakım formuna yazar
- D) İşlemi yavaşlatarak sürdürür, sızıntı büyürse o zaman çalışmayı durdurmayı düşünür
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Çalışmayı durdurur, durumu yetkiliye bildirir ve giderilmeden işleme dönmez
Yağ kaçağı, basınç düşmesi veya kısa devre gibi bir durum oluştuğunda ya da oluşacağı sezildiğinde çalışma durdurulur ve durum bildirilir; bu, hem çalışanın güvenliğini hem de ürün ile donanımın korunmasını sağlar. Kap koyarak veya basıncı yükselterek devam etmek sahada sık görülen hatadır; arıza büyür, bağlantı değerleri kayar ve o süre boyunca üretilen ürünlerin tamamı şüpheli hale gelir.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.2 (BY.8)
13. Çalışan, kullandığı tornavida ucunun yuvarlandığını ve uzatma kablosunun izolasyonunda çatlak olduğunu görmüştür. Doğru davranış nedir?
- A) Uç yenisiyle değiştirilir, kablo ise iş yoğunluğu azalınca değiştirilmek üzere kalır
- B) İkisi de kullanımdan çıkarılıp etiketlenir ve durum ilgiliye rapor edilerek bildirilir
- C) Kablonun çatlağı yalıtım bandıyla sarılır, uç dikkatli kullanılarak işe devam edilir
- D) İkisi de kendi vardiyasında kullanılmaz ama sonraki vardiya için yerine bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) İkisi de kullanımdan çıkarılıp etiketlenir ve durum ilgiliye rapor edilerek bildirilir
Kullanılan alet ve donanımdaki yıpranma ve bozulmalar tespit edildiğinde ekipman kullanımdan çıkarılır, işaretlenir ve çalışmanın sürekliliği için durum rapor edilir; böylece hem hatalı montaj hem de elektriksel temas riski önlenir. Çatlağı bantla sarmak veya arızalı ekipmanı yerine bırakmak yaygın hatadır; bant yalıtım işlevini karşılamaz ve bir sonraki kullanıcı sorunu bilmeden ekipmanı alır.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.4 (BG.8, BG.9, BY.10)
14. Montaja başlamadan önce depodan gelen parçaların iş için uygunluğu belirlenecektir. Çalışanın izlemesi gereken yöntem hangisidir?
- A) Kutu etiketi ve parça numarası doğruysa parçalar doğrudan montaja alınabilir
- B) Kutudan ilk çıkan parça ölçülür, kalan parçalar da aynı özellikte kabul edilir
- C) Parçalar teknik dokümana göre el, göz ve ölçme cihazlarıyla kontrol edilir
- D) Parçalar montaj sırasında denenir, yerine oturmayanlar o aşamada ayrılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Parçalar teknik dokümana göre el, göz ve ölçme cihazlarıyla kontrol edilir
Montaj parçalarının iş için uygunluğu; teknik dokümanda belirtilen ölçü ve özelliklere göre el, göz ve ölçme cihazları kullanılarak montajdan önce kontrol edilir ve gerekli ayarlamalar bu aşamada yapılır. Etikete güvenmek veya tek parça ölçüp tümünü aynı saymak sahada çok görülen hatadır; parti içinde ölçü sapması bulunabilir ve uygunsuzluk ancak montaj bozulduğunda ortaya çıkar.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 2, alt kazanım 2.5 (BG.10, BG.11, BY.12, BY.13)
15. Montaj şemasında işlem sırası tanımlıdır; ancak çalışan, erişimi kolay bağlantılardan başlamanın daha hızlı olacağını düşünmektedir. Doğru yaklaşım nedir?
- A) Erişimi kolay bağlantılar önce yapılır, zor olanlar sona bırakılarak tamamlanır
- B) Şema yalnızca montaj sırasında bir sorunla karşılaşıldığında açılıp incelenir
- C) Şemadaki sıra yerine, bir önceki üründe uygulanan sıra hatırlanarak tekrarlanır
- D) Hazırlık ve montaj, şemada belirlenmiş işlem sırasına göre yürütülür
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Hazırlık ve montaj, şemada belirlenmiş işlem sırasına göre yürütülür
Montaj şemasındaki işlem sırası, sonraki adımların erişimini ve bağlantı bütünlüğünü güvenceye alacak şekilde belirlenmiştir; bu nedenle hazırlık ve montaj bu sıraya göre yapılır. Kolay bağlantılardan başlamak ya da şema yerine önceki üründe uygulanan sırayı hatırlayarak tekrarlamak sahada çok yapılan hatalardır; sıradaki parça monte edildiğinde geride kalan bağlantı noktasına ulaşılamaz ve daha önce yapılan işin sökülmesi gerekir.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 3, alt kazanım 3.1 (BG.13, BY.14)
16. Çalışma alanında elektrik, su, gaz ve basınçlı hava bağlantıları bulunmaktadır. Montaj öncesi kontrol açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Yalnızca o işte kullanılacak hat kontrol edilir, diğer hatlar sonraya bırakılır
- B) Alandaki elektrik, su, gaz ve basınçlı hava bağlantıları montaj öncesi kontrol edilir
- C) Bağlantıların durumu, ilk deneme çalıştırması yapılırken gözlemlenerek anlaşılır
- D) Önceki vardiya kontrol ettiğini bildirdiği için kontrol tekrar edilmeden geçilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Alandaki elektrik, su, gaz ve basınçlı hava bağlantıları montaj öncesi kontrol edilir
Çalışma alanındaki elektrik, su, gaz ve basınçlı hava bağlantılarının tümü montaj öncesinde kontrol edilir; kullanılmayan bir hattaki kaçak veya gevşek bağlantı da alanda çalışan için tehlike yaratır. Kontrolü deneme çalıştırmasına bırakmak ya da önceki vardiyanın beyanına güvenmek yaygın hatadır, çünkü vardiya arasında hat üzerinde değişiklik yapılmış olabilir.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 3, alt kazanım 3.1 (BY.15)
17. Hattın önceki istasyonundan, üzerinde bir kısım montajı yapılmış ürün gelmiştir. Çalışan kendi işlemine başlamadan ne yapmalıdır?
- A) Teknik dokümandaki hususlara göre mekanik ve elektriksel kontrolleri yapar
- B) Önceki istasyonun sorumluluğunda olduğu için kendi işlemine doğrudan geçer
- C) Ürüne yalnızca gözle bakar, ölçme ve bağlantı kontrollerini hat sonuna bırakır
- D) Kontrolü, ürün hat sonunda uygunsuz çıkarsa geriye dönük olarak yapmayı planlar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Teknik dokümandaki hususlara göre mekanik ve elektriksel kontrolleri yapar
İşlem sırası gelen ve önceki işlemlerde montajı yapılmış parçalar, teknik dokümanlarda belirtilen hususlara göre mekaniksel ve elektriksel olarak kontrol edilir; bu kontrol, hatanın kendi istasyonunda büyümesini engeller. Kontrolü önceki istasyonun sorumluluğu sayıp geçmek sahada sık görülen hatadır; uygunsuzluk hat sonunda bulunduğunda söküm maliyeti ve hurda çok daha yüksek olur.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 3, alt kazanım 3.2 (BG.14, BY.16)
18. Boyalı gövdesi ve açık kart yuvaları bulunan bir grup üzerinde montaj yapılacaktır. Koruyucu tedbirler açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Koruma için elde ne varsa kullanılır; yapışkan bant doğrudan boyalı yüzeye uygulanır
- B) Koruyucu örtüler montaj bittikten sonra, sevkiyat öncesinde parça üzerine takılır
- C) Yalnızca dışarıdan görünen yüzeyler korunur, iç kısımlar açık halde bırakılır
- D) Teknik talimatta belirtilen parça ve yüzeyler montaj öncesi koruma altına alınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Teknik talimatta belirtilen parça ve yüzeyler montaj öncesi koruma altına alınır
Teknik talimatlara göre koruma altına alınması gereken parça, alan, malzeme ve aparatlar montaj başlamadan önce maskeleme veya uygun koruyucu örtü ile korunur; hasar riski en çok montaj sırasında oluştuğu için koruma zamanlaması kritiktir. Korumayı işlem sonrasına bırakmak, yalnızca görünen yüzeyi korumak veya eldeki rastgele bandı boyalı yüzeye uygulamak yaygın hatalardır; uygun olmayan bant sökülürken boyayı kaldırır ve yüzeyde tutkal izi bırakır.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 3, alt kazanım 3.3 (BG.15, BG.17, BY.17)
19. Montaj şemasına göre yerine oturtulmak istenen parça yuvasına tam olarak oturmamaktadır. Çalışanın doğru davranışı nedir?
- A) Parça, yuvasına tam oturması için uygun bir darbe aletiyle yerine zorlanır
- B) Bir bağlantı elemanı boşta bırakılıp diğerleri sıkılarak parça yerine oturtulur
- C) Konum ve yönlendirme dokümana göre kontrol edilir, uygunsa oturtulup sabitlenir
- D) Parça yerine yerleştirilir, sabitleme işlemi hat sonuna kadar ertelenerek bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Konum ve yönlendirme dokümana göre kontrol edilir, uygunsa oturtulup sabitlenir
Parça montaj şemasına göre yerine oturtulur ve teknik dokümanlara uygun şekilde asıl konumunda sabitlenir; oturmama çoğu kez yanlış yön, yanlış parça veya önceki adımın eksikliğinden kaynaklandığı için önce konum ve doküman kontrol edilir. Zorlayarak oturtmak veya bir bağlantıyı boşta bırakmak sahada sık yapılan hatadır; parça deforme olur, gerilme bölgeleri oluşur ve bağlantı zamanla gevşer.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 4, alt kazanım 4.1 (BY.18, BY.19)
20. Monte edilen parça üzerinde birden fazla cıvatalı mekanik bağlantı yapılacaktır. Bağlantı ayarları açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Cıvatalar tek tek ve sırayla tam sıkılarak bağlantı adım adım tamamlanır
- B) Teknik dokümandaki sıkma değeri ve sırasına göre torkmetre ile sıkılır
- C) Cıvatalar gevşemeye karşı emniyetli olsun diye gidebildiği son noktaya kadar sıkılır
- D) Sıkma, çalışanın alet üzerinden aldığı el hissine göre eşitlenerek tamamlanmış olur
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Teknik dokümandaki sıkma değeri ve sırasına göre torkmetre ile sıkılır
Mekanik bağlantıların ayarı, teknik dokümanda belirtilen sıkma değerine ve sıkma sırasına uyularak torkmetre ile yapılır; sıra, parçanın düzgün ve dengeli oturmasını sağlar. Cıvataları sonuna kadar sıkmak veya tek tek tam sıkmak sahada çok görülen hatadır; ilki diş sıyrılmasına ve parça deformasyonuna, ikincisi yüzeyin çarpılmasına ve bağlantının eşit yüklenmemesine yol açar.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 4, alt kazanım 4.2 (BG.16, BY.20)
21. Yerleştirilen parçalar üzerindeki klemens ve soket bağlantıları yapılacaktır. Elektriksel bağlantı açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Uçlar şemadaki numaralara göre, uygun kablo ucuyla ve enerji kesikken bağlanır
- B) Bağlantılar, enerji kesilmeden yalnızca yalıtımlı el aleti kullanılarak yapılır
- C) Çok telli kablo, uç takılmadan çıplak biçimde doğrudan klemense sıkıştırılır
- D) Uçlar şema yerine klemens sırasına göre soldan sağa doğru takip edilerek bağlanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Uçlar şemadaki numaralara göre, uygun kablo ucuyla ve enerji kesikken bağlanır
Elektriksel bağlantılar enerji kesilmiş durumda, şemada belirtilen numaralandırmaya göre ve iletkene uygun kablo ucu kullanılarak yapılır; bu, hem güvenliği hem de bağlantının doğru ve kalıcı olmasını sağlar. Çok telli kabloyu uçsuz sıkıştırmak veya şema yerine klemens sırasını izlemek yaygın hatadır; ilki tellerin ezilip zamanla gevşemesine, ikincisi hatalı devre bağlantısına neden olur.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 4, alt kazanım 4.3 (BG.18, BY.21)
22. Montaj işlemi tamamlanmış, ürün bir sonraki aşamaya gönderilecektir. Sonlandırıcı işlemler açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Kullanılan el aletleri ürünün üzerinde bırakılıp doğrudan test aşamasına geçilir
- B) Bağlantılar talimata göre temizlenir, alet ve aparatlar ayrılıp yerine kaldırılır
- C) Yalnızca dışarıdan görünen yüzeyler silinir, iç bölgeler olduğu gibi bırakılır
- D) Temizlik ve toplama işlemleri hat boşaldığında yapılmak üzere vardiya sonuna kalır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Bağlantılar talimata göre temizlenir, alet ve aparatlar ayrılıp yerine kaldırılır
Sonlandırma aşamasında bağlantılar teknik talimata uygun şekilde temizlenir ve montajda kullanılan araç, gereç ile aparatlar parçadan ayrılıp yerlerine kaldırılır. Aleti ürün üzerinde unutmak sahada bilinen ve ciddi sonuçlar doğuran bir hatadır; ürün hareket ettiğinde alet sıkışıp parçaya zarar verir, dönen veya enerjili bölgeye düşerse arıza ve yaralanma riski oluşturur.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 4, alt kazanım 4.4 (BY.22, BY.23)
23. Montaj sonrası ölçme ve kontrol işlemleri yapılmış, ölçüm değerleri elde edilmiştir. Bu değerlerin değerlendirilmesinde doğru yöntem nedir?
- A) Değerler, aynı hatta bir önceki üretilen ürünün ölçüm sonuçlarıyla karşılaştırılır
- B) Ölçüm cihazının ekranındaki uygunluk göstergesi esas alınarak sonuç kabul edilir
- C) Tüm noktalar ölçülür ve okunan en yüksek değer sonuç olarak kayda geçirilir
- D) Sonuçlar teknik dokümandaki değerlerle karşılaştırılarak uygunluk belirlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Sonuçlar teknik dokümandaki değerlerle karşılaştırılarak uygunluk belirlenir
Ölçme ve kontrol sonuçları, teknik dokümanlarda belirtilen özellik ve değerlerle karşılaştırılır; uygunluk kararı ancak bu karşılaştırmayla verilebilir. Önceki ürünle kıyaslamak veya birden çok noktadan yalnızca en yüksek okunan değeri kayda geçirmek sahada sık yapılan hatalardır; ilkinde önceki ürün de uygunsuz olabilir ve sapma tüm partiye yayılır, ikincisinde alt sınırın altında kalan noktalar kayıtta hiç görünmez.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 5, alt kazanım 5.1 (BY.24, BY.25, BY.26)
24. Vardiya bitmek üzereyken bir bağlantının teknik talimata uymadığı belirlenmiştir. Çalışanın yapması gereken nedir?
- A) Ürün, sorunun görülmesi için tezgahın üzerinde bırakılıp bir sonraki vardiyaya geçilir
- B) Ürün uygunsuz olarak ayrılır, hata raporlanır ve durum yetkiliye bildirilir
- C) Durum yalnızca sözlü olarak devredilir, kayda alma işi bir sonraki vardiyaya bırakılır
- D) Bağlantı hemen düzeltilir ve zaman kalmadığından kayıt oluşturulmadan işlem kapatılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Ürün uygunsuz olarak ayrılır, hata raporlanır ve durum yetkiliye bildirilir
İş sonucunda belirlenen hatalar raporlanır ve işe engel oluşturabilecek durumlar yetkiliye bildirilir; ürünün uygunsuz olarak ayrılması, hatalı parçanın bir sonraki aşamaya geçmesini engeller. Sözlü devir veya kayıt oluşturmadan düzeltme sahada sık görülen hatadır; hatanın kök nedeni izlenemez ve aynı uygunsuzluk sonraki ürünlerde tekrar eder.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 5, alt kazanım 5.2 (BG.19, BY.27)
25. Bir montaj partisi tamamlanmıştır. Raporlama işlemleri açısından çalışanın yapması gereken hangisidir?
- A) Form yalnızca uygunsuzluk çıkan ürünler için doldurulur, uygunlar kayıt dışı kalır
- B) Kayıtlar çalışanın kendi not defterinde tutulur, istendiğinde oradan aktarılır
- C) Gerekli form ve dokümanlar doldurulur, ölçme ve kontrol raporları hazırlanır
- D) Formlar bir sonraki gün, hatırlanan değerlerle toplu biçimde tamamlanarak verilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Gerekli form ve dokümanlar doldurulur, ölçme ve kontrol raporları hazırlanır
Tamamlanan montajlar için gerekli form ve dokümanlar eksiksiz doldurulur ve ölçme ile kontrole ilişkin raporlar hazırlanır; bu kayıtlar ürünün izlenebilirliğini ve sonraki denetimlerde doğrulanabilirliğini sağlar. Yalnızca hatalı ürünü kaydetmek veya formu sonradan hatırlayarak doldurmak yaygın hatadır; uygun ürünlerin doğrulandığı gösterilemez ve sonradan yazılan değerler ölçüm kaydı sayılmaz.
Dayanak: 15UY0206-3/A2 — Öğrenme Kazanımı 5, alt kazanım 5.3 (BG.20, BY.28)
İlgili sayfalar
Elektro-Mekanik Montaj İşçisi belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.