Elektro-Mekanik Montaj İşçisi Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (15UY0206-4)
MYK Elektro-Mekanik Montaj İşçisi (15UY0206-4) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 - İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik
1. Panolu bir montaj hücresinde önce lehimleme, ardından klemens sıkma işi yapılacaktır. Kişisel koruyucu donanım seçimiyle ilgili doğru uygulama hangisidir?
- A) İş adımının riskine uygun koruyucu donanım kullanılır
- B) Hat girişinde verilen tek tip donanım tüm işlerde kullanılır
- C) Baret takılıysa diğer donanımlar amirin takdirine bırakılır
- D) Donanım seçimi çalışanın deneyim süresine göre belirlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) İş adımının riskine uygun koruyucu donanım kullanılır
Kişisel koruyucu donanım, yürütülen işten kaynaklanan riske göre seçilir; lehimleme sırasındaki göz ve solunum riski ile klemens sıkma sırasındaki elektriksel ve mekanik risk aynı değildir, bu yüzden her iş adımında o adıma uygun donanım kullanılır. Hat girişinde verilen tek tip donanımı bütün işlerde yeterli saymak sahada çok yapılan bir hatadır; korunması gereken risk için uygun olmayan donanım takılı olsa bile çalışan korunmuş olmaz.
Dayanak: 15UY0206-4/A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik / işe uygun KKD kullanımı
2. Montaj hattındaki bir test cihazından duman geldiğini fark eden montaj işçisinin ilk yapması gereken nedir?
- A) Cihaz sökülüp atölye dışına taşınarak havalandırmaya bırakılır
- B) Test kaydı bozulmasın diye program sonuna kadar çalıştırılır
- C) Makineye özel acil durum talimatı uygulanır ve enerji kesilir
- D) Dumanın kesilip kesilmediği birkaç çevrim boyunca izlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Makineye özel acil durum talimatı uygulanır ve enerji kesilir
Makine veya cihaz kaynaklı acil durumlarda önce o makineye özel acil durum talimatı uygulanır ve enerji güvenli şekilde kesilir; besleme kesilmeden müdahale edilirse olay büyümeye devam eder. Duman veren cihazı söküp taşımak ya da testi tamamlamaya çalışmak yaygın bir yanlıştır; hem yangının yayılmasına hem de çalışanın kızgın yüzey ve elektrik riskine maruz kalmasına yol açar.
Dayanak: 15UY0206-4/A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik / acil durum ve tehlike anında davranış
3. Montaj hücresinden vardiya boyunca lehim artığı, yağlı bez ve karton ambalaj birlikte çıkmaktadır. Çevresel riskleri azaltmak için doğru uygulama hangisidir?
- A) Tümü tek konteynere atılıp hafta sonu ayrıştırmaya gönderilir
- B) Yağlı bez kuruduğunda evsel atık kutusuna bırakılır
- C) Karton, hacim kaplamasın diye lehim artığıyla sıkıştırılır
- D) Atıklar türüne göre ayrı ve etiketli kaplarda toplanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Atıklar türüne göre ayrı ve etiketli kaplarda toplanır
Lehim artığı ile yağ bulaşmış bez tehlikeli atık sınıfında değerlendirilir, karton ise geri kazanılabilir ambalaj atığıdır; bunlar türüne göre ayrı ve etiketli kaplarda toplanıp uygun şekilde geçici depolanır. Hepsini tek konteynere atıp sonradan ayrıştırmayı planlamak sahada sık görülür ama tehlikeli atıkla karışan atığın tamamı tehlikeli atık olarak yönetilmek zorunda kalır ve geri kazanım imkânı ortadan kalkar.
Dayanak: 15UY0206-4/A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik / atıkların ayrı toplanması
4. Montaj iş talimatının yeni revizyonu yayımlanmış, tezgâhta ise talimatın eski nüshası asılı kalmıştır. Kalite gerekliliklerine uygun davranış hangisidir?
- A) Eski nüshayla devam edilir, fark denetimde sorulur
- B) Talimatın yürürlükteki revizyonuyla çalışılır
- C) İki nüsha arasındaki fark operatörce yorumlanır
- D) Değişen adımlar hatırlandığı kadarıyla uygulanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Talimatın yürürlükteki revizyonuyla çalışılır
Kalite gereklilikleri, işin yürürlükteki iş talimatı ve teknik dokümanın güncel revizyonuna göre yapılmasını gerektirir; revizyon çoğu zaman değişmiş bir sıkma değeri, parça numarası veya eklenen bir kontrol adımı içerir. Tezgâhta kalan eski nüshayla çalışmak sahada sık görülen bir hatadır; ürün eski koşullara göre monte edildiği için uygunsuzluk tek parçada kalmaz, partinin tamamına yayılır ve kayıt da yanlış dokümana atıf yapar.
Dayanak: 15UY0206-4/A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik / yürürlükteki kalite dokümanına uygun çalışma
5. Montaj hattı öğle molasında durdurulmaktadır. Kaynakların etkin ve tasarruflu kullanımı açısından doğru davranış hangisidir?
- A) Boştaki cihazlar ve basınçlı hava hattı molada kapatılır
- B) Cihazlar ısınmasın diye mola boyunca boşta çalıştırılır
- C) Hava kaçakları vardiya sonunda toplu listeye eklenir
- D) Aydınlatma açık bırakılıp yalnızca ana şalter indirilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Boştaki cihazlar ve basınçlı hava hattı molada kapatılır
Kaynakların etkin kullanımı, üretim durduğunda boşta enerji ve basınçlı hava tüketen ekipmanların kapatılmasını içerir; basınçlı hava üretimi maliyetli olduğu için hat durduğunda kapatılması doğrudan tasarruf sağlar. Cihazları ısınmasın diye boşta çalışır bırakmak yaygın bir alışkanlıktır ancak hem enerjiyi hem de ekipman ömrünü boşa harcar.
Dayanak: 15UY0206-4/A1 — İSG, Çevre Koruma, Kalite ve Sürdürülebilirlik / kaynakların etkin ve tasarruflu kullanımı
A2 - Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri: İş Organizasyonu
6. Vardiya başında montaj tezgâhında önceki işten kalan parçalar ve boş ambalaj kutuları durmaktadır. İş organizasyonu açısından önce ne yapılır?
- A) Boş kutular tezgâh altına itilip montaja hemen başlanır
- B) Parçalar sonra lazım olur diye tezgâh köşesinde tutulur
- C) İşle ilgisi olmayan malzemeler ortamdan uzaklaştırılır
- D) Temizlik ekibi gelene kadar yan tezgâhta çalışılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) İşle ilgisi olmayan malzemeler ortamdan uzaklaştırılır
İş organizasyonunun ilk adımı çalışma alanının yapılacak işe uygunluğunu sağlamaktır; işle ilgisi olmayan parça ve ambalajların ortamdan uzaklaştırılması hem takılma ve düşme riskini hem de yanlış parça montajı riskini azaltır. Kutuları tezgâh altına itmek alanı görünürde boşaltır ama malzeme karışıklığını ortadan kaldırmaz ve acil durumda kaçış yolunu tıkayabilir.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / iş organizasyonu, çalışma alanının düzenlenmesi
7. Montaj işi bittikten sonra tezgâh ve kullanılan ekipmanlar temizlenecektir. İş güvenliği şartlarına uygun temizlik nasıl yapılır?
- A) Talaş ve artıklar basınçlı hava tutularak uçurulur
- B) Ekipmanın enerjisi kesildikten sonra temizlik yapılır
- C) Cihazlar sıcakken çözücü sürülerek yüzeyler silinir
- D) Temizlik makine çalışırken eldivenle elle yapılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Ekipmanın enerjisi kesildikten sonra temizlik yapılır
İş bitiminde temizlik, ekipmanın enerjisi kesildikten sonra ve uygun yöntemle yapılır; hareketli parçalar ile enerji altındaki bağlantılar temizlik sırasındaki en sık yaralanma kaynağıdır. Talaşı basınçlı hava ile uçurmak sahada çok yapılan bir hatadır, partikülleri göze ve solunum yoluna savurur, ayrıca artığı komşu ekipmanın içine taşır.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / iş bitiminde temizlik ve toparlama
8. Amir, montaj işine ait işlem formunu vererek işe başlanmasını istemiştir. Formun kullanımıyla ilgili doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Form iş bittikten sonra hatırlanan bilgilerle doldurulur
- B) Form yalnızca denetim geldiğinde çıkarılıp imzalanır
- C) Formdaki sıra deneyimli işçi tarafından baştan değiştirilir
- D) İşlemler formdaki sıra ve talimatlara göre yürütülür
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) İşlemler formdaki sıra ve talimatlara göre yürütülür
İşlem formu, yapılacak işin sırasını ve talimatlarını taşıyan kayıttır; işlemler formdaki sıraya ve talimatlara göre yürütülür, kayıt da işlem yapıldıkça doldurulur. Sırayı deneyime dayanarak baştan değiştirmek montaj adımları arasındaki bağımlılıkları bozar; formu sonradan hatırlayarak doldurmak ise izlenebilirliği ortadan kaldırır.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / işlem formu ve talimatlara göre çalışma
A2 - Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri: Montaj İşlemleri
9. Montaj ön hazırlığında hangi kontrol ve muayene aletlerinin kullanılacağı belirlenecektir. Doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Tezgâhta hazır duran aletlerle başlanır, gerekirse alet aranır
- B) İşin gereğine ve teknik dokümana uygun aletler hazırlanır
- C) Ölçüm gerekirse kalite biriminden alet istenerek beklenir
- D) En hassas alet seçilir, diğer aletler tezgâhtan kaldırılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) İşin gereğine ve teknik dokümana uygun aletler hazırlanır
Montaj ön hazırlığında kullanılacak ekipman ile kontrol ve muayene aletleri, işin gereğine ve teknik dokümana göre önceden belirlenip hazırlanır; böylece iş başladıktan sonra alet aranarak süreç kesilmez. Tezgâhta hazır duran aletle başlayıp gerekirse alet aramak yaygın bir hatadır, yanlış ölçüm aralığında ya da yanlış tipte alet kullanımına yol açar.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / montaj ön hazırlık, ekipman ve ölçü aleti seçimi
10. Montaja başlamadan önce pnömatik el aletinin beslendiği hava hattı hazırlanacaktır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Alet zorlandıkça hat basıncı kademeli olarak yükseltilir
- B) Şartlandırıcıdaki su yalnızca kaçak görülünce boşaltılır
- C) Hat basıncı önceki vardiyanın bıraktığı ayarda tutulur
- D) Basınç teknik dokümandaki değere ayarlanıp denetlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Basınç teknik dokümandaki değere ayarlanıp denetlenir
Pnömatik aletle çalışmadan önce hat basıncı teknik dokümanda belirtilen çalışma değerine ayarlanır, şartlandırıcıda biriken yoğuşma suyu boşaltılır ve hortum ile bağlantılarda kaçak olup olmadığı kontrol edilir; nemli hava aletin iç parçalarını aşındırır, basıncın düşük ya da yüksek olması ise sıkma sonucunu doğrudan bozar. Alet zorlandıkça basıncı yükseltmek sahada yaygındır ancak aletin ve bağlantının tasarım sınırını aşar.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / montaj öncesi donanımın çalışırlık kontrolü
11. Montaj sonrası ölçümde kullanılan komparatörün kalibrasyon etiketindeki geçerlilik süresi dolmuştur. Doğru davranış hangisidir?
- A) Ölçüm tolerans içinde çıkıyorsa alet kullanılmaya devam edilir
- B) Aletle ölçülür, sonuca güvenlik payı eklenerek kaydedilir
- C) Alet kullanımdan alınır ve kalibrasyonu yaptırılır
- D) Aynı ölçü başka aletle tekrarlanıp ortalaması alınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Alet kullanımdan alınır ve kalibrasyonu yaptırılır
Kalibrasyon, doğruluğundan emin olunan bir referans ölçme cihazıyla karşılaştırma işlemidir; geçerliliği dolmuş aletle alınan sonucun doğruluğu gösterilemeyeceği için alet kullanımdan alınır ve kalibrasyonu yaptırılır. Sonuç tolerans içinde çıktığı için kullanmaya devam etmek yaygın bir hatadır; aletin sapması bilinmediğinden tolerans içinde görünen parça gerçekte uygunsuz olabilir.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / ölçü aletlerinin kalibrasyon durumu
12. Kullanılan tork anahtarının kavrama dişleri üzerinde belirgin aşınma olduğu görülmüştür. Montaj işçisinin doğru davranışı nedir?
- A) Aşınma ilerleyene kadar alet dikkatle kullanılmaya devam edilir
- B) Alet kullanımdan çıkarılır ve durum amire raporlanır
- C) Aletin sıkma değeri elle biraz artırılarak telafi edilir
- D) Alet yedek kutusuna konulup yenisi gelince not düşülür
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Alet kullanımdan çıkarılır ve durum amire raporlanır
Alet ve donanımda bozulma veya yıpranma tespit edildiğinde alet kullanımdan çıkarılır ve durum amire raporlanır; böylece hem hatalı sıkma önlenir hem de yedek ve onarım süreci başlatılır. Sıkma değerini elle artırarak telafi etmeye çalışmak sahada sık görülür ancak gerçek sıkma kuvveti bilinmediğinden bağlantı ya gevşek kalır ya da parça zarar görür.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / alet ve donanımdaki yıpranmanın bildirilmesi
13. Yeni bir ürün ailesinin montajına başlanacaktır. Ayrıntılı işlem sıralaması nasıl belirlenir?
- A) Montaj şeması ve teknik dokümanlar okunarak çıkarılır
- B) Benzer üründeki sıra hatırlanarak aynı şekilde uygulanır
- C) Parçalar tezgâha geliş sırasına göre monte edilir
- D) En kolay bağlantılardan başlanıp zorlar sona bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Montaj şeması ve teknik dokümanlar okunarak çıkarılır
Ayrıntılı işlem sıralaması, montaj şeması ve teknik dokümanlar okunarak çıkarılır; şema hangi parçanın hangi adımda ve hangi bağlantıyla monte edileceğini belirler. Benzer üründeki sırayı hatırlayıp uygulamak, ürün ailesi değiştiğinde bağlantı sırası ve erişim yolları farklılaştığı için sökme ve yeniden montaj gerektiren hatalara yol açar.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / montaj şemasından işlem sırasının çıkarılması
14. Montaj öncesi tezgâha gelen parçaların iş için uygunluğu değerlendirilecektir. Doğru yöntem hangisidir?
- A) Ambalajı hasarsız gelen parçalar uygun kabul edilir
- B) Yalnızca gözle bakılır, ölçüm son kontrole bırakılır
- C) Parçalar el, göz ve ölçme cihazlarıyla kontrol edilir
- D) İlk parça ölçülür, kalanı aynı kabul edilerek geçilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Parçalar el, göz ve ölçme cihazlarıyla kontrol edilir
Montaj öncesi parça uygunluğu el, göz ve ölçme cihazları birlikte kullanılarak kontrol edilir; gözle görülmeyen ölçü sapmaları ancak ölçüm ile yakalanır. Ambalajı hasarsız geldiği için parçayı uygun saymak yaygın bir hatadır; ambalaj bütünlüğü parçanın ölçü, yüzey ve elektriksel uygunluğu hakkında bilgi vermez.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / montaj öncesi parça uygunluk kontrolü
15. Montaja başlamadan önce çalışma alanındaki elektrik, basınçlı hava ve su bağlantıları için ne yapılır?
- A) Bağlantılar montaj sonrasında toplu olarak kontrol edilir
- B) Bağlantılar montaj başlamadan önce tek tek kontrol edilir
- C) Hat sorumlusunun sözlü onayı yeterli sayılarak geçilir
- D) Yalnızca elektrik kontrol edilir, diğerleri bakıma bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Bağlantılar montaj başlamadan önce tek tek kontrol edilir
Montaj öncesi kontroller, çalışma alanındaki elektrik, basınçlı hava ve su gibi bağlantıların montaj başlamadan doğrulanmasını kapsar; eksik ya da hatalı bir besleme montaj ortasında fark edildiğinde iş durur ve parça zarar görebilir. Kontrolü montaj sonrasına bırakmak, hatanın en pahalı noktada, yani ürün tamamlandıktan sonra ortaya çıkmasına neden olur.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / montaj alanı besleme bağlantılarının kontrolü
16. Montaj sırası kendisine gelen işçinin, önceki istasyonda montajı yapılmış parçalarla ilgili doğru davranışı nedir?
- A) Önceki istasyon onayladığı için doğrudan montaja geçilir
- B) Sadece gözle bakılıp uygun görünenler kabul edilir
- C) Kontrol, hat sonundaki son muayeneye bırakılarak geçilir
- D) Teknik dokümandan kontrol edilecek hususlar doğrulanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Teknik dokümandan kontrol edilecek hususlar doğrulanır
İşlem sırası gelen ve önceki işlemlerde montajı yapılmış parçalarda kontrol edilecek hususlar teknik dokümandan belirlenir ve doğrulanır; böylece önceki istasyondan gelen bir uygunsuzluk kendi işlemine taşınmaz. Önceki istasyon onayladı diye doğrudan montaja geçmek yaygın bir hatadır; sonraki adım eklendiğinde uygunsuzluğun düzeltilmesi çok daha zor ve maliyetli olur.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / önceki işlemlerin teknik dokümana göre doğrulanması
17. Montaj alanında hassas yüzeyli bir gövde üzerinde çalışılacaktır. Parçanın hasar görmemesi için doğru uygulama hangisidir?
- A) Yüzey çizilirse montaj sonunda rötuş boyası uygulanır
- B) Alet çantası gövde üzerine konularak elin altında tutulur
- C) Teknik talimata göre koruyucu örtü ve aparat kullanılır
- D) Parça hızlı monte edilerek temas süresi kısaltılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Teknik talimata göre koruyucu örtü ve aparat kullanılır
Hasar görmemesi gereken parça, alan, malzeme ve aparatlar teknik talimatta tanımlanır ve montaj süresince koruyucu örtü veya aparatlarla koruma altına alınır. Alet çantasını doğrudan gövdenin üzerine koymak sahada çok yapılan bir hatadır; hassas yüzeyde çizik ve ezik bırakır, bu hasarlar genellikle ancak son muayenede fark edilerek ürünün yeniden işlenmesine yol açar.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / hassas parça ve yüzeylerin korunması
18. Montaj şemasına göre parça yerine oturtulmuş ancak sabitleme cıvatalarından biri boşta kalmıştır. Doğru davranış hangisidir?
- A) Parça teknik dokümana uygun konumuna getirilip sabitlenir
- B) Boştaki cıvata yerine daha uzun bir cıvata takılıp sıkılır
- C) Diğer cıvatalar fazla sıkılarak parça yerinde tutulur
- D) Boşluk sonraki işlemde kapanacağı için ilerlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Parça teknik dokümana uygun konumuna getirilip sabitlenir
Parça montaj şemasına göre yerine oturtulur ve teknik dokümanda belirtilen asıl konumuna sabitlenir; bir cıvatanın boşta kalması genellikle konumlandırmada bir sapma olduğunun işaretidir. Daha uzun cıvata takmak veya diğer cıvataları fazla sıkarak parçayı tutmaya çalışmak yükü dengesiz dağıtır ve bağlantıda erken gevşeme ya da çatlak oluşturur.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / parçanın şemaya göre konumlandırılıp sabitlenmesi
19. Monte edilen parça üzerindeki cıvatalı mekanik bağlantılar sıkılacaktır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Cıvatalar sırayla elden geldiğince kuvvetli sıkılır
- B) Bağlantılar teknik dokümandaki tork değerinde sıkılır
- C) İlk cıvata tam sıkılır, diğerleri hafif bırakılır
- D) Uzun kollu anahtarla sıkmak tork ölçümü yerine geçer
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Bağlantılar teknik dokümandaki tork değerinde sıkılır
Cıvatalı mekanik bağlantılar teknik dokümanda belirtilen tork değerinde, tork anahtarıyla sıkılır; aletin kendisi de periyodik olarak kalibre edilmiş olmalıdır. Elden geldiğince kuvvetli sıkmak sahada yaygındır ancak fazla sıkma diş sıyırmasına ve parça deformasyonuna, az sıkma ise titreşim altında gevşemeye yol açar; anahtar kolunun uzunluğuna bakarak tork tahmin etmek ölçümün yerine geçmez.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / mekanik bağlantıların tork değerinde sıkılması
20. Yerleştirilen parça üzerindeki klemens bağlantıları yapılacaktır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Kablo kısa gelirse iletken gerdirilerek uca yetiştirilir
- B) Renkler tutuyorsa numara kontrolü atlanarak bağlanır
- C) Uçlar şemadaki numaralara göre bağlanıp sıkılığı denetlenir
- D) Uçlar elle bükülüp klemens yuvasına doğrudan sıkıştırılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Uçlar şemadaki numaralara göre bağlanıp sıkılığı denetlenir
Elektriksel bağlantılar şemadaki uç numaralarına göre yapılır ve bağlantının sıkılığı kontrol edilir; gevşek klemens teması ısınmaya ve zamanla arızaya yol açar. Çok damarlı iletkenin uçları elle bükülüp doğrudan sıkıştırılmaz, uygun yüksük veya kablo pabucu kullanılır. Kablo renklerine bakıp numara kontrolünü atlamak da yaygın bir hatadır, çünkü aynı renk farklı devrelerde kullanılabilir.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / elektriksel bağlantıların şemaya göre yapılması
21. Montaj tamamlanmış, bağlantılar üzerinde kalıntı ve montajda kullanılan aparatlar durmaktadır. Sonlandırıcı işlemlerde doğru uygulama hangisidir?
- A) Ürün paketlenir, temizlik sevkiyat öncesi depoda yapılır
- B) Aparatlar sonraki işte lazım olduğundan ürünle gönderilir
- C) Kalıntı görünmeyen yüzeydeyse yalnızca ön yüz silinir
- D) Bağlantılar temizlenir, aparatlar sökülüp kaldırılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Bağlantılar temizlenir, aparatlar sökülüp kaldırılır
Sonlandırıcı işlemlerde önce bağlantılar üzerindeki kalıntılar teknik talimata uygun şekilde temizlenir, ardından montajda kullanılan araç, gereç ve aparatlar parçadan ayrılarak yerlerine kaldırılır. Aparatı ürünle birlikte göndermek veya temizliği depoya bırakmak, hem ürün üzerinde yabancı cisim kalmasına hem de bir sonraki işte alet eksikliğine yol açar.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / sonlandırıcı işlemler ve aparatların kaldırılması
A2 - Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri: Kontrol, Ayar ve Raporlama
22. Montaj sonrası ölçüm yapılmış, değer teknik dokümandaki aralığın hemen dışında çıkmıştır. Doğru davranış hangisidir?
- A) Sonuç sınıra çok yakın olduğu için uygun kabul edilir
- B) Ölçüm tekrarlanıp uygunsuzluk olarak değerlendirilir
- C) Ölçü aleti sıfırlanarak değer aralık içine çekilir
- D) Bir sonraki üründe düzeltilmek üzere not alınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Ölçüm tekrarlanıp uygunsuzluk olarak değerlendirilir
Ölçme ve kontrol sonuçları teknik dokümanda belirtilen özelliklerle karşılaştırılır; aralık dışında kalan değer önce ölçüm tekrarlanarak doğrulanır, sonra uygunsuzluk olarak değerlendirilip kaydedilir. Sınıra yakın olduğu için değeri uygun saymak sahada sık görülen bir hatadır; tolerans zaten ürünün işlevini koruduğu sınırı tanımlar, dışına çıkan sapma sonraki montaj adımlarında birikerek büyür.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / ölçme sonuçlarının teknik özelliklerle karşılaştırılması
23. Ayarı bozulmuş bir ürün hattan geri gelmiştir. Montaj işçisi yapılması gereken ayarları nereden belirler?
- A) Ürün veya parçaya ait ayar şemasından belirlenir
- B) Önceki vardiyanın bıraktığı ayar değerinden alınır
- C) Hattaki en deneyimli işçinin tarifine göre yapılır
- D) Cihazın fabrika çıkışı varsayılan değerine dönülür
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Ürün veya parçaya ait ayar şemasından belirlenir
Yapılması gereken ayarlar ürün veya parçaya ait ayar şemasından belirlenir; şema hangi noktada hangi değere ayar yapılacağını gösterir ve ayar sonrası uygunluk yine teknik özelliklerle karşılaştırılarak doğrulanır. Önceki vardiyanın bıraktığı değeri devralmak yaygın bir hatadır; o değer farklı bir parti, kalıp veya ürün varyantı için ayarlanmış olabilir.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / ayar şemasına göre ayar yapılması
24. Montaj sonrası kontrolde aynı hata ikinci kez ortaya çıkmıştır. Hata ve arızaların giderilmesinde doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Hata tekrar ederse sonraki vardiyaya devredilir
- B) Arıza görünmüyorsa ürün sevkiyata yönlendirilir
- C) Parça değiştirilerek hatanın nedeni aranmadan geçilir
- D) Teknik resim ve şema değerlendirilip hata giderilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Teknik resim ve şema değerlendirilip hata giderilir
Hata ve arızalar, ürün veya parçaya ait teknik resim, şema ve krokiler değerlendirilerek nedeniyle birlikte belirlenir ve iş sonucunda giderilir. Parçayı değiştirip nedenini aramadan geçmek sahada sık yapılır ancak kök neden montaj sırası, ayar veya bağlantıda ise aynı hata sonraki üründe tekrar eder; hatayı sonraki vardiyaya devretmek de sorunu büyütür.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / hata ve arızaların nedeniyle giderilmesi
25. Montaj ve ayar işlemleri tamamlandıktan sonra raporlamada doğru uygulama hangisidir?
- A) Ölçüm ve ayar sonuçları forma işlenip amire iletilir
- B) Rapor yalnızca uygunsuzluk çıkan ürünler için yazılır
- C) Rapor hafta sonunda toplu olarak hatırlanıp doldurulur
- D) Formdaki boş alanlar sonra doldurulmak üzere bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Ölçüm ve ayar sonuçları forma işlenip amire iletilir
Tamamlanan montaja ilişkin ölçme, kontrol ve ayar sonuçları gerekli form ve dokümanlara işlenerek amire iletilir; bu kayıt hem izlenebilirliği hem de sonraki kontroller için karşılaştırma temelini sağlar. Raporu yalnızca uygunsuzluk çıkanlar için yazmak veya formu sonradan toplu doldurmak, uygun çıkan ürünlerin doğrulama kaydını yok eder ve geriye dönük inceleme yapılamaz hâle gelir.
Dayanak: 15UY0206-4/A2 — Elektro-Mekanik Montaj ve Ayar İşlemleri / sonuçların forma işlenmesi ve raporlanması
İlgili sayfalar
Elektro-Mekanik Montaj İşçisi belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.