Mermer-Doğaltaş Ocakçısı Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (16UY0266-3)

MYK Mermer-Doğaltaş Ocakçısı (16UY0266-3) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.

Nasıl kullanılır: şıkka dokunarak cevaplayın; doğru/yanlış anında görünür, puanınız sayılır ve açıklama açılır. Şık seçmeden de “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açabilirsiniz. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.

Belge rehberi

İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite

1. Ocakta sabah vardiyasına başlayan Kemal, delme kulesinin yanında çalışacaktır. Toz ve gürültünün yoğun olduğu bu alanda kişisel koruyucu donanım konusunda şartnameye uygun davranış hangisidir?

• A) Kulak koruyucuyu delme bitince takmak, ayakkabı yerine hafif spor ayakkabı tercih etmek
• B) Toz maskesini yalnızca rüzgârlı havalarda takıp diğer donanımı makine sesi kesildiğinde ve amir geldiğinde kullanmak
• C) Baret, toz maskesi, kulak koruyucu ve çelik burunlu ayakkabıyı işin gereğine göre eksiksiz takıp çalışmak
• D) Bareti kabinde bırakıp yalnızca gözlük takarak delme alanına yaklaşmak ve işi hızlıca bitirmek

2. Ocak sahasında bir kaya kütlesinin yakınına sarı zemin üzerine siyah ünlem işaretli üçgen bir levha asılmıştır. Ocakçı bu levhayı nasıl yorumlamalıdır?

• A) Bölgede genel bir tehlike uyarısı var, dikkatli yaklaşılmalı ve talimatlara uyulmalıdır
• B) Levha, çalışma alanında sigara içilmesinin yasak olduğunu belirtir
• C) Bu levha acil çıkış yönünü gösterir ve acil durumda o yöne gidilmelidir
• D) Bölgede yalnızca yetkili kişilerin girebileceği, izinle geçilen kapalı bir alan olduğunu gösterir

3. Kesim sırasında ocakta ani bir heyelan tehlikesi fark edildi ve alarm verildi. Ocakçının acil durumda yapması gereken ilk davranış hangisidir?

• A) Makineyi çalışır durumda bırakıp kesimin bitmesini bekleyerek durumu güvenli sandığı bir mesafeden gözlemlemek
• B) Makineyi güvenli biçimde durdurup belirlenen toplanma noktasına talimatlara uygun şekilde gitmek
• C) Sahada kalıp hangi arkadaşının eksik olduğunu tek başına araştırmaya başlamak
• D) Önce kesilen bloğu güvenceye almak için tel makinesinin yanına dönüp ayarları sıkmak

4. Delme işlemi sırasında bir çalışanın ayağına tij düşmüş ve ciddi yaralanma oluşmuştur. Ocakçının iş kazası durumunda izlemesi gereken sıra hangisidir?

• A) Yaralıyı hemen kendi aracıyla hastaneye götürüp döndükten sonra amirine bilgi vermek
• B) Kazayı yalnızca vardiya sonunda sözlü anlatmak ve kayıt tutma işini amire bırakmak
• C) Tehlike kaynağını durdurmak, ilk yardım ve yetkiliye haber vermek, kaza kaydını tutmak
• D) Önce delme işini tamamlayıp sonra yaralıyla ilgilenmek, kayıt için iş bitimini beklemek

5. Vardiya sonunda ocakta yağ kutuları, aşınmış elmas tel parçaları ve gıda ambalajları birikmiştir. Şartnamedeki çevre kurallarına göre doğru uygulama hangisidir?

• A) Tüm atıkları tek bir torbaya doldurup ocak kenarındaki boş alana, sonra toplanır düşüncesiyle bırakmak
• B) Atıkları türüne göre ayırıp geri dönüşüm ve tehlikeli atık kutularına ayrı ayrı bırakmak
• C) Atıkları çalışma alanında biriktirip yılda bir kez toplu olarak belediyeye teslim etmek
• D) Yağ kutularını su kanalına boşaltıp diğerlerini yakarak sahayı hızlıca temizlemek

6. Ocakta kesim yapılırken makineye sürekli su veriliyor ve mola sırasında musluk açık bırakılıyor. Kaynak tasarrufu açısından ocakçının yapması gereken nedir?

• A) Yalnızca elektriği kapatmak, su ücretsiz olduğu için akmasında sakınca görmemek
• B) Sarf malzemeyi stoktan bol bol almak, böylece iş sırasında beklemeyi önlemek
• C) Kesim durduğunda su ve enerjiyi kapatıp sarf malzemeyi ihtiyaç kadar kullanmak
• D) Suyu hep açık bırakmak, çünkü sık açıp kapatmak pompayı yıpratır ve bakım gerektirir

7. Ocakçı Ali, kestiği blokların ebadında tekrarlayan sapmalar fark etmiştir. Kalite gereklilikleri açısından yapması gereken nedir?

• A) Sapmaları görmezden gelip blokları olduğu gibi sevkiyata göndermek
• B) Makine ayarlarını üstüne haber vermeden rastgele değiştirmek
• C) Sapmayı ölçüp ilgili forma işlemek ve durumu üstüne raporlamak
• D) Blokları kendi kararıyla hurdaya ayırıp kimseye bilgi vermemek

8. Uzun süredir ocakta toz altında çalışan bir ocakçı, sürekli nefes darlığı ve öksürük yaşamaktadır. Meslek hastalıklarından korunma açısından doğru yaklaşım hangisidir?

• A) Sadece rüzgâr yönüne dikkat ederek çalışmak, maske ve sağlık kontrolüne gerek görmemek
• B) Şikâyet geçene kadar birkaç gün izin alıp sonra aynı koşullarda maskesiz çalışmaya devam etmek
• C) Öksürüğü mevsimsel kabul edip sağlık kontrolünü emeklilik dönemine ertelemek
• D) Toz maskesini düzenli kullanmak, sulu çalışmak ve periyodik sağlık kontrollerini aksatmamak

9. Delme makinesinin dönen tij bölgesinde koruyucu kapak çıkarılmış durumdadır. Makine ile çalışma güvenliği açısından ocakçı ne yapmalıdır?

• A) Kapağı sonra takmak üzere işe başlamak ve tijden uzak durmaya çalışmak
• B) Kapağın makineyi yavaşlattığını düşünüp kalıcı olarak sökülü bırakmak
• C) Kapak yerine bez sararak tiji kapatıp normal hızda çalışmayı sürdürmek
• D) Koruyucu takılmadan makineyi çalıştırmamak ve durumu üstüne bildirmek

Ana Kütlede Delik Açma

10. Ana kütlede delik açmak için delme kulesi konumlandırıldı. Delme başlamadan önce kule ile ilgili en önemli hazırlık hangisidir?

• A) Kuleyi yalnızca kendi ağırlığına güvenerek bırakmak ve terazi kontrolünü ilk delik tamamlanınca yapmak
• B) Kuleyi zincirsiz bırakıp sabitlemeyi kompresör basıncı yükseldikten sonra yapmak
• C) Kuleyi zemine sağlam biçimde sabitleyip teraziyle dik ya da yatay konumunu kontrol etmek
• D) Kuleyi sabitlemeden delmeye başlayıp titreşim arttıkça yerini elle düzeltmek

11. Delme makinesinin kumanda ünitesi ayrı bir yerde durmaktadır. Enerji, su ve basınçlı hava bağlantıları yapılırken dikkat edilmesi gereken husus hangisidir?

• A) Su ve hava hortumlarını aynı rekora bağlayıp tek hatla makineyi beslemek
• B) Hortumları en kısa yoldan tijlerin altından geçirmek, böylece malzemeden tasarruf etmek
• C) Bağlantıları makine kapalıyken, hortum ve kabloların ezilmeyeceği güzergâhtan yapmak
• D) Bağlantıları makine çalışırken yapıp kaçak olup olmadığını sesinden anlamak

12. Ocakçı, bloğu ana kütleden ayırmak için yatay bir delik ile dikey bir delik açacaktır. Bu deliklerin planlanmasında belirleyici olan nedir?

• A) Yatay ve dikey deliklerin kesim düzleminde birbiriyle kesişecek şekilde hizalanması
• B) Deliklerin birbirinden bağımsız açılıp kesişme kontrolünün tel geçirilirken yapılması
• C) Dikey deliğin yatay delikten daha geniş çapta açılıp kesişmenin gözle tahmin edilmesi
• D) Yatay deliğin rastgele derinlikte bırakılıp dikey deliğin iki kat uzun delinmesi

13. Delme sırasında çıkan kırıntıların rengi ve dokusu değişti. Ocakçının bu kırıntıları ayırt etmesi hangi açıdan önemlidir?

• A) Kırıntının kompresör yağı ile karışıp karışmadığını görmek için
• B) Delinen kütlenin yapısını ve olası çatlak ya da damar değişimini anlamak için
• C) Delme ucunun kaç saat daha dayanacağını kesin olarak hesaplayıp yedeğini istemek için
• D) Kırıntıları ambalajlayıp ayrı bir yan ürün olarak müşteriye satışa sunmak için

14. Delik açma işlemi tamamlandı, delme ucu yüzeye çıktı. Ocakçının bu aşamada yapması gereken doğru sıra hangisidir?

• A) Makineyi delik başında bırakıp tijleri delik içinde tutarak bir sonraki vardiyaya olduğu gibi devretmek
• B) Tijleri yukarı çekip ilgili üstünü bilgilendirmek, makineyi güvenli alana alıp yer değişimine hazırlamak
• C) Makineyi olduğu yerde kapatıp tijleri saha kenarına bırakarak üstüne sonra haber vermek
• D) Tijleri çekmeden makineyi sürükleyerek yeni delik noktasına taşımak ve bilgi vermemek

Elmas Tel ile Ana Kütlede Büyük Kesim ve Büyük Bloktan Sayalama Yapma

15. Elmas telle büyük kesim için uzun tel, açılmış deliklerden geçirilecektir. Bu işlemde şartnameye uygun uygulama hangisidir?

• A) Yeterli uzunluktaki teli kesişen deliklerden geçirip uçlarını kasnak hattına uygun birleştirmek
• B) Teli deliklerden geçirmeden bloğun dış yüzeyine sarıp kesime yüzeyden başlamak
• C) Teli tek delikten geçirip diğer deliği kesim ilerledikçe kendiliğinden açılmaya bırakmak
• D) Kısa teli deliklerden geçirip eksik kalan kısmı kesim sırasında makine gerginliğiyle yavaş yavaş çekmek

16. Tel kesme makinesi kuruldu ancak kasnak, kesim düzlemine göre hafif açılı durmaktadır. Ocakçı ne yapmalıdır?

• A) Kasnağı serbest bırakıp telin gerginliğini artırarak açıyı telafi etmeye çalışmak
• B) Kasnağı kesme düzlemiyle aynı hizaya getirip konumunu kontrol ettikten sonra kesime başlamak
• C) Kasnak açısını dengelemek için makineye ek ağırlık koyup kesimi hızlandırmak
• D) Kasnağı olduğu gibi bırakıp telin kesim ilerledikçe zamanla kendini düzlemine oturtmasını beklemek

17. Elmas tel ile kesime başlamadan önce ocakçı telin kopma ihtimaline karşı önlem almalıdır. Aşağıdakilerden hangisi bu önlemlerden biridir?

• A) Telin aşınmış kısmını bantla sarıp koruyucu perde kullanmadan devam etmek
• B) Teli olabildiğince gergin tutup çalışanları gözlem için telin hemen yanına konumlandırmak
• C) Kesim hızını en yükseğe alıp kopma olmadan işin bitmesine çalışmak
• D) Telin savrulma hattında kimsenin durmamasını sağlayıp koruyucu perde veya siper kullanmak

18. Tel kesim sürerken makineye su veriliyor. Su verme sırasında ocakçının dikkat etmesi gereken husus hangisidir?

• A) Suyu yalnızca kesimin başında vermek, ilerledikçe telin kendi hareketiyle soğumasını beklemek
• B) Su miktarını en aza indirip tozun kesim hattında kalarak teli sarmasını beklemek
• C) Suyun kesim hattına sürekli ve yeterli miktarda ulaştığını, telin kuru çalışmadığını izlemek
• D) Suyu kesim hattı yerine kasnağa yönlendirip motorun soğumasını sağlamak

Kollu Kesme Yöntemi ile Kesim

19. Kollu kesme makinesi ile dikey bir kesim yapılacaktır. Su verme düzeni açısından ocakçının uygulaması gereken yöntem nedir?

• A) Suyu yatay kesimdeki gibi sabit bir noktadan vermek, dikey hat boyunca kendiliğinden yayılmasını beklemek
• B) Suyu yalnızca kolun geri dönüş hareketinde vermek, ileri hareketinde kapatmak
• C) Dikey kesimde su kullanmamak, çünkü su aşağı akıp makine zeminini bozacaktır
• D) Suyu kesimin dikey oluşuna göre kesme hattını izleyecek şekilde ayarlayıp sürekli vermek

20. Kollu kesme makinesiyle yatay kesim başlayacak. Çelik mastarlar yerleştirilirken dikkat edilmesi gereken husus hangisidir?

• A) Mastar yerine tahta takozlar kullanıp kesim hattını gözle takip etmek
• B) Mastarları sabitlemeden serbest bırakıp kesim sırasında elle tutmak
• C) Mastarları hafif eğik koyup makinenin kesim sırasında kendini hizalamasına güvenmek
• D) Mastarları kesim hattına paralel, düzgün ve oynamayacak şekilde sabitlemek

21. Ocakçı, kollu kesme makinesiyle önce yatay sonra dikey kesim yapacaktır. Kesim yönü değişirken makinede yapılması gereken ayarlama hangisidir?

• A) Makineyi hiç ayarlamadan çalıştırıp kolun dikey hatta kendiliğinden oturmasını beklemek
• B) Kol ve kesici düzlemi yeni kesim yönüne göre yeniden ayarlayıp su ve sabitlemeyi kontrol etmek
• C) Kol ayarına dokunmadan makineyi yalnızca ters çevirip aynı ayarla dikey kesime geçmek
• D) Dikey kesimde sabitlemeyi gevşetip makinenin kesim boyunca serbest kaymasına izin vermek

22. Kollu kesme makinesi ocakta yeni bir kesim noktasına taşınacaktır. Makinenin konumlandırılmasında öncelik hangisidir?

• A) Makineyi kesim hattına hizalı, düz ve sağlam bir zemine yerleştirip sabitlemek
• B) Makineyi sabitlemeden bırakıp titreşimle yerine oturmasını beklemek
• C) Makineyi kesim hattına en yakın gevşek zemine bırakıp hızlıca çalıştırmak
• D) Makineyi eğimli zemine koyup eğimi kol ayarıyla ve takozlarla dengelemeye çalışmak

Metal Yaprak ve Kamalama Yöntemi ile Kesim

23. Metal yaprak ve kamalama yöntemiyle bloğun ayrılacağı hat boyunca kısa delikler açılacaktır. Delme uçlarının seçiminde belirleyici olan nedir?

• A) Aşınmış ucun taş sertliğine bakılmadan yağlanarak tekrar kullanılması
• B) Her taş türü için aynı uzun ucun kullanılıp delik derinliğinin gözle ve tecrübeyle ayarlanması
• C) Taşın sertliği ve yapısına uygun, kısa matkap ucunun kompresöre takılarak kullanılması
• D) En büyük çaplı ucun seçilip deliklerin kama ölçüsünden geniş açılması

24. Delikler açıldı ve kamalar yerleştirildi. Kamaların çakılması sırasında ocakçının dikkat etmesi gereken husus hangisidir?

• A) Kamaları rastgele sırayla çakıp çatlağın ilerlemesini iş bitene kadar hiç kontrol etmemek
• B) Kamaları yaprak kullanmadan doğrudan deliğe çakıp darbe gücünü artırmak
• C) Tek bir kamaya tüm gücüyle vurup bloğun tek noktadan hızla kopmasını sağlamak
• D) Kamaları hat boyunca sırayla ve dengeli darbelerle çakıp çatlağın düzgün ilerlemesini izlemek

25. Kamalama yöntemiyle bir günlük kesim tamamlandı. Ocakçının iş bitiminde yapması gereken kayıt ve hazırlık işlemi hangisidir?

• A) Kullanılan kamaları formda göstermeyip yalnızca aşınan yaprakları raporlamak
• B) Formu doldurmayıp bilgiyi akılda tutmak, kama ve yaprakları sahada dağınık hâlde bırakmak
• C) Yalnızca kesilen blok sayısını amire sözlü olarak söylemek ve malzeme hazırlığını ertesi sabaha bırakmak
• D) Yapılan çalışmayı ilgili formlara işlemek ve sonraki kesim için yeterli yaprak ile uygun kama hazırlamak

İlgili sayfalar

Mermer-Doğaltaş Ocakçısı belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri

Başvurudan belgeye kadar süreci Brodemy yürütür: size uygun seviye ve ücret, sınav takvimi, evrak ve belge takibi tek yerden. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.