Otomotiv Elektromekanikçisi Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (11UY0020-5)

MYK Otomotiv Elektromekanikçisi (11UY0020-5) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.

Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.

Belge rehberi

A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite

1. Araç iki sütunlu lifte kaldırılacaktır. Teknisyenin lift pabuçlarını yerleştirirken izlemesi gereken doğru uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Pabuçları üretici kaldırma noktalarına alıp az kaldırıp sabitliği denemek

Her aracın gövdesinde üreticinin belirlediği kaldırma noktaları vardır; pabuçlar buralara alınıp araç birkaç santim kaldırıldıktan sonra sallanarak sabitlik denenir. Marşpiyel ortasına, lastik altına ya da egzoz-yakıt hattı hizasına konan pabuç sahada sık görülen bir hatadır: yük yanlış noktadan taşınır, gövde ezilir ve araç lift üzerinde kayabilir.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2

2. Servise yeni giren bir elektromekanikçi kullanacağı hidrolik krikonun periyodik kontrol etiketinin süresinin geçtiğini fark ediyor. Kurallara uygun davranış hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Krikoyu kullanmayıp durumu amirine bildirmek ve kontrollü ekipman istemek

Kaldırma ekipmanının periyodik kontrolü hem yasal hem de işyeri kuralları gereğidir; süresi geçmiş ekipman kullanım dışı bırakılır ve durum amire bildirilir. Etiketi elle güncellemek, düşük yükte kullanmak ya da başka bir etiketsiz krikoya geçmek kaydı düzeltmez; kontrolsüz ekipman ani hidrolik kaçağı yaparsa araç teknisyenin üzerine iner.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1

3. Şarj hâlindeki bir akünün yakınında çıkan küçük çaplı elektrik kaynaklı yangına ilk müdahalede en uygun davranış hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Şarj cihazının enerjisini kesip karbondioksitli söndürücüyle müdahale etmek

Elektrik kaynaklı yangında önce enerji kesilir, ardından iletken olmayan karbondioksitli veya kuru kimyevi tozlu söndürücü kullanılır. Enerjili devreye su ya da köpük yöneltmek elektrik çarpması riski doğurur; şarj olan akü hidrojen açığa çıkarabildiği için aküyü kucaklayıp taşımak da patlama ve asit sıçraması riskini büyütür. Yangın ilk müdahaleyle kontrol altına alınamıyorsa alan boşaltılır ve 112 aranır.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3

4. Periyodik bakımda çıkan atık motor yağı, kullanılmış yağ filtresi ve eski antifriz için çevre gerekliliklerine uygun uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Her birini ayrı etiketli sızdırmaz kapta toplayıp tehlikeli atık olarak vermek

Atık yağ, yağ bulaşmış filtre ve antifriz tehlikeli atıktır; birbirine karıştırılmadan etiketli ve sızdırmaz kaplarda toplanıp yetkili toplayıcıya tutanakla teslim edilir. Karıştırmak atığın geri kazanımını bozar, seyreltip gidere dökmek ise kirliliği yok etmez; sadece suya taşır ve servis hakkında yaptırım doğurur.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.4

5. Serviste kalite gerekliliklerini sağlamak için periyodik bakım sonrasında izlenmesi gereken en uygun uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Yapılan işlemleri ve ölçüm değerlerini iş emrine işleyerek kayıt altına almak

Kalite, yapılan işin ve ölçülen değerlerin izlenebilir biçimde kaydedilmesiyle sağlanır; iş emri sonraki arıza takibinin ve garanti değerlendirmesinin tek dayanağıdır. Sözlü teslim, kaydı aya yayma ya da kontrol listesini önceden imzalama sahada sık görülür ve aynı araç geri geldiğinde neyin yapıldığı kanıtlanamaz.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1

6. Aynı araç bir hafta içinde ikinci kez aynı arıza şikâyetiyle servise dönüyor. Kalite yaklaşımına en uygun davranış hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) İlk onarım kayıtlarını inceleyip kök nedeni bulmak ve düzeltici faaliyet açmak

Tekrarlayan arıza, ilk onarımın belirtiyi giderdiğini ama nedeni gidermediğini gösterir; kayıtlar incelenip kök neden bulunur ve düzeltici faaliyet kaydedilir. Aynı parçayı yeniden takmak ya da ikinci başvuruyu hiç kaydetmemek arızanın üçüncü kez dönmesine yol açar ve servisin hata verisini tamamen kör bırakır.

Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2

A2 — Araç Üzerinde Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım İşlemleri

7. Gövde elektroniği üzerinde onarıma başlamadan önce alınması gereken güvenlik önlemi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Kontağı kapatıp akünün eksi kutup başını ayırmak ve bekleme süresine uymak

Elektrik ve elektronik onarımda kontak kapatılır, akünün eksi kutup başı ayrılır ve üreticinin belirttiği bekleme süresi kadar sistemin boşalması beklenir. Yalnızca artı kutbu gevşetmek veya sigorta çekmekle yetinmek sahada çok yapılan bir hatadır; gövde şase olduğu için anahtar artı kutba değdiğinde yüksek akımlı kısa devre oluşur.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2

8. Sökülen bir sürücü hava yastığı modülünün serviste geçici olarak bırakılması gerekiyor. Doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Modülü ön yüzü yukarı bakacak biçimde düz zemine, insanlardan uzağa koymak

Hava yastığı modülü beklenmedik biçimde açılırsa itme kuvveti açılma yüzeyinden çıkar; bu yüzden modül ön yüzü yukarı bakacak şekilde, düz ve sabit bir zemine, kimsenin önüne gelmeyeceği yere konur. Ön yüzü aşağı istiflemek modülü fırlatır, soketinden asmak kablo ve konektörü zorlar, aracın içinde enerjili bırakmak ise tetiklenme riskini sürdürür.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2

9. Aynı model aracın iki farklı motor seçeneği bulunuyor. Bakım öncesi doğru teknik veriye ulaşmak için hangisi yapılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Şasi (VIN) numarasından motor ve donanım kodunu belirleyip veriye ulaşmak

Aracın özelliklerini belirlemenin tek güvenilir yolu şasi numarasından motor, donanım ve üretim tarihi bilgisine ulaşıp üreticinin teknik verisini açmaktır. Model yılına ya da yaygın motor tipine bakarak hareket etmek yanlış yağ tipi, yanlış tork ve yanlış bakım aralığı seçimine yol açar; bu hatalar bakım sonrasında arıza olarak geri döner.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3

10. Enjektör soketindeki besleme gerilimini kontrol edecek teknisyenin ölçü aletini kullanma biçimi hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Aleti DC gerilim kademesine alıp uçlara paralel bağlayarak ölçümü yapmak

Gerilim ölçümü daima DC gerilim kademesinde ve devreye paralel yapılır; böylece aletin yüksek iç direnci devreyi etkilemez. Akım kademesindeki alet neredeyse kısa devre gibi davranır ve paralel bağlanınca sigortayı ya da aleti yakar; direnç ve süreklilik kademeleri ise yalnızca enerjisi kesilmiş devrede anlamlı sonuç verir.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.4

11. Gösterge panelinde ABS ve motor arıza lambaları birlikte yanıyor. Tanılama cihazı ile yapılacak doğru sorgulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Tüm modülleri tarayıp kayıtlı ve anlık kodları donuk kare verisiyle almak

İki ayrı sistemin lambası birlikte yanıyorsa ortak bir besleme, şase veya veri yolu sorunu olabilir; bu yüzden tüm modüller taranır ve kodlar donuk kare verisiyle birlikte kaydedilir. Tek modülle yetinmek veya aküyü söküp lambayı söndürmek arızanın oluştuğu koşulların kaydını yok eder ve araç yola çıkınca aynı uyarı geri gelir.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1

12. Tanılama cihazı hava debimetresi devresine ait bir hata kodu veriyor. Arıza tespitinde doğru yaklaşım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Soket, kablo ve emme sistemi kaçaklarını kontrol edip canlı veriyi izlemek

Hata kodu arızalı parçayı değil, sorunlu devreyi ve sinyali işaret eder; bu yüzden soket, kablo, şase ve emme kaçakları kontrol edilip canlı veri üreticinin referans değerleriyle karşılaştırılır. Kodu doğrudan parça arızası sayıp debimetre değiştirmek sahanın en pahalı hatasıdır; filtreyi çıkarıp çalıştırmak ise hem ölçümü bozar hem de motora filtresiz kirli hava emdirir.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2

13. Onarımı tamamlanan araçta kayıtlı hata kodlarının silinmesi aşamasında izlenecek doğru sıralama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Kodları ve donuk kare verisini kaydedip sildikten sonra çevrimle doğrulamak

Kodlar silinmeden önce donuk kare verisiyle birlikte kaydedilir, onarım sonrası silinir ve aracın çalışma çevrimi tamamlanarak kodun geri gelmediği doğrulanır. Silip teslim etmek ya da aküyü sökerek belleği boşaltmak, hem doğrulama adımını atlar hem de arızanın hangi koşulda oluştuğunu gösteren tek veriyi ortadan kaldırır.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.3

14. Hata kodu vermeyen fakat çalışmadığından şüphelenilen bir uygulayıcının (aktüatör) kontrolü nasıl yapılır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Cihazın aktüatör test işleviyle tetikleyip mekanik tepkiyi ve akımı izlemek

Hata kodu üretmeyen uygulayıcılar tanılama cihazının aktüatör test işleviyle tetiklenir; hareketin gerçekleşip gerçekleşmediği ve çekilen akım birlikte izlenerek karar verilir. Aktüatörü aküye doğrudan bağlamak sürücü devresini ve bobini yakabilir; sigorta çekmek veya sesi kulakla değerlendirmek ise ölçülebilir bir kanıt üretmez.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.4

15. Araç iki gün park edince akü bitiyor, şarj sistemi ise sağlam ölçülüyor. Kaçak akım tespiti için doğru yöntem hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Modüller uykuya geçtikten sonra seri ampermetreyle ölçüp sigorta çekerek daraltmak

Kaçak akım ölçümünde araç kilitlenir, modüllerin uyku moduna geçmesi beklenir ve ampermetre akü devresine seri bağlanarak çekiş okunur; ardından sigortalar tek tek çekilerek sorumlu devre daraltılır. Aküyü değiştirmek belirtiyi birkaç gün geciktirir ama devrede kalan tüketici çekişi sürdüğü için yeni akü de aynı şekilde boşalır.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2

16. Şarj uyarı lambası zaman zaman yanıp sönen bir aracın şarj sistemi kontrolünde ilk adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Kayış gerginliğini ve şarj gerilimini yüklü ile yüksüz durumda ölçerek bakmak

Kesintili şarj uyarısında önce kayış gerginliği, kutup başları ve şase kontrol edilir; şarj gerilimi motor çalışırken yüksüz ve tüketiciler açıkken yüklü olarak üreticinin belirttiği referans değerle karşılaştırılır. Doğrudan alternatör sarmak, regülatör veya akü değiştirmek gevşek kayış ya da oksitli şase gibi ucuz nedeni atladığı için arızayı çözmez.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.1

17. Marşa basıldığında motor ağır dönüyor, akünün şarj durumu ise yeterli ölçülüyor. Doğru kontrol hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Marş anında akü ile marş motoru arasındaki gerilim düşümünü ölçerek bakmak

Şarjı yeterli akü ile ağır dönen marş, çoğunlukla kablo, kutup başı veya şase üzerindeki direnç artışını gösterir; bu direnç ancak marş anında yük altında yapılan gerilim düşümü ölçümüyle görülür. Boşta ölçülen akü gerilimi bu kaybı göstermez, marş motorunu peşinen değiştirmek ise gerçek nedeni kablo üzerinde bırakır.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.1

18. Otomatik şanzıman yağı değişimi yapılacak bir araçta doğru uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Üretici tipindeki yağı koyup seviyeyi üretici prosedürüne göre kontrol etmek

Otomatik şanzımanlar yağın sürtünme ve basınç özelliklerine göre tasarlanır; bu yüzden yalnızca üreticinin belirttiği tipte yağ kullanılır ve seviye üreticinin tarif ettiği sıcaklık ve çalışma koşulunda kontrol edilir. Çok amaçlı ya da direksiyon yağı kullanmak ve seviyeyi rastgele koşulda ayarlamak kavrama kaymasına ve sarsıntılı geçişe yol açar.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2

19. ABS uyarı lambası yanıyor ve tanılama cihazı sol ön tekerlek hız sensörü devresine işaret ediyor. Doğru adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Sensör ve halka yüzeyini kontrol edip canlı veride dört tekerleği karşılaştırmak

Tekerlek hız sensörü kodunda önce sensör ucundaki kir, metal talaşı, hasarlı tetikleme halkası ve rulman boşluğu kontrol edilir; ardından araç hareket ettirilerek dört tekerleğin canlı hız verisi karşılaştırılır. Sensörü peşinen değiştirmek yaygın bir hatadır; tekerleği elle çevirmek de yeterli değildir, çünkü sistem arızayı ancak belirli bir sürüş hızının üzerinde yeniden değerlendirir.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.3

20. Rot ayarı yapıldıktan sonra araçta ESP ve direksiyon uyarı lambaları yanıyor. Doğru işlem hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Direksiyon açı sensörünün kalibrasyonunu tanılama cihazıyla yeniden yapmak

Rot ayarında direksiyonun orta konumu değiştiği için açı sensörünün referansı kayar ve ESP kendini devre dışı bırakır; çözüm tanılama cihazıyla açı sensörü kalibrasyonunu üreticinin prosedürüne göre yeniden yapmaktır. Sigorta çekmek uyarıyı geçici olarak silse bile referans yanlış kaldığından sistem yolda yeniden hata verir ve stabilite desteği çalışmaz.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.4

21. Sağ ön amortisöründe yağ sızıntısı tespit edilen bir araçta doğru onarım kararı hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Aynı aksdaki iki amortisörü birlikte değiştirip takoz ve tozluğu kontrol etmek

Amortisörler aynı aksta çift olarak değiştirilir; tek taraf yenilendiğinde sönümleme farkı oluşur, araç frenlemede yana çeker ve viraj tutuşu bozulur. Değişim sırasında üst takoz, tozluk ve takoz yatağı da kontrol edilir. Gövdeye akmış yağı terleme sayıp geçmek ise sönümlemesi biten bir amortisörle aracı yola vermek demektir; fren mesafesi uzar.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.5

22. Periyodik bakım tamamlandıktan sonra araç teslim edilmeden önce yapılması gereken son işlem hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Bakım hatırlatıcısını sıfırlayıp sızdırmazlık ve seviye kontrolünü tamamlamak

Bakımın son işlemleri, motoru kısa süre çalıştırıp durdurduktan sonra seviyeleri yeniden okumak, tapa ve filtre çevresinde sızdırmazlığı doğrulamak ve bakım hatırlatıcısını üretici prosedürüyle sıfırlamaktır. Hatırlatıcı sıfırlanmazsa bir sonraki bakım aralığı yanlış hesaplanır; yalnızca yağ çubuğuna bakmak da sıcak sızıntıyı gözden kaçırır.

Dayanak: A2 - Periyodik Bakım, Arıza Tespit ve Onarım / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.6

B1 — Yol Testi

23. Titreşim şikâyeti için arıza tespiti amaçlı yol testine çıkılacaktır. Doğru uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Şikâyetin oluştuğu hız ve yol koşullarını tekrarlayıp veriyi kayda almak

Arıza tespiti amaçlı yol testinde amaç, müşterinin tarif ettiği hız, yük ve yol koşullarını trafik kurallarına uygun ve güvenli biçimde yeniden oluşturup belirtiyi kayıt altına almaktır. Servis içinde kısa tur atmak belirtinin çıktığı koşulu hiç oluşturmaz; azami hıza çıkmak ise arızayı netleştirmeden riski büyütür ve elde edilen veriyi kullanılamaz kılar.

Dayanak: B1 - Yol Testi / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1

24. Fren sistemi onarımı sonrası son kontrol amaçlı yol testinde ve testin dönüşünde yapılması gereken hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Şikâyetin giderildiğini doğrulayıp dönüşte sızdırmazlık ve bağlantıya bakmak

Son kontrol amaçlı yol testi, onarılan sistemin gerçek yol koşullarında beklenen davranışı gösterdiğini ve yeni bir uyarı ya da ses oluşmadığını doğrulamak içindir; dönüşte bağlantı, sıkma torku ve sızdırmazlık yeniden kontrol edilir. Yalnızca lambaya bakmak veya freni hiç yüklemeden dönmek, hava kalmış ya da gevşek bir bağlantıyı müşteriye devretmek demektir.

Dayanak: B1 - Yol Testi / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2

25. Yol testi sırasında tanılama cihazından canlı verinin izlenmesi gerekiyor. İSG gerekliliklerine uygun davranış hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Veriyi kayda alıp aracı güvenli yerde durdurduktan sonra kayıttan değerlendirmek

Yol testinde sürücünün birincil görevi aracı güvenli kullanmaktır; canlı veri kayda alınır ve araç güvenli bir yerde durdurulduktan sonra incelenir, gerekiyorsa veriyi ikinci bir kişi izler. Ekranı sürüş sırasında takip etmek dikkat dağınıklığı kaynaklı kaza riskini doğurur ve okunan değerlerin hangi koşulda alındığı da güvenilir olmaz.

Dayanak: B1 - Yol Testi / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1

İlgili sayfalar

Otomotiv Elektromekanikçisi belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri

Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.