Otomotiv Kaportacısı Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (11UY0006-4)
MYK Otomotiv Kaportacısı (11UY0006-4) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite
1. Atölyenin yazılı iş talimatında "kaynağa paravan kurulmadan başlanmaz" maddesi var; ancak kıdemli çalışan yıllardır paravansız çalışıyor ve yeni gelen de aynı şekilde davranıyor. Bu durum İSG kuralları bakımından nasıl değerlendirilir?
- A) Kıdemli çalışanın uygulaması işyeri talimatının yerini alır
- B) Talimat yalnızca dış denetim günlerinde bağlayıcı sayılır
- C) İşyeri talimatı bağlayıcıdır, alışkanlık gerekçe olmaz
- D) Talimat yalnızca çırak ve yeni işe başlayanları bağlar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) İşyeri talimatı bağlayıcıdır, alışkanlık gerekçe olmaz
İSG kuralları hem yasal düzenlemelerden hem de işyerinin kendi talimatlarından oluşur ve ikisi birlikte bağlayıcıdır; işyeri talimatı yasal asgariden daha koruyucuysa uygulanacak olan daha koruyucu olandır. "Usta yıllardır böyle yapıyor" savunması sık duyulur ama geçersizdir: paravansız kaynakta çevredeki çalışanlar ark ışınına ve sıçrayan kıvılcıma maruz kalır, yani kural kişiye değil ortama koruma sağlar.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1
2. Kaporta bölümünde taşlama ve zımpara tozunun yoğunlaştığı, çalışanların öksürmeye başladığı tespit edildi. Risk etmenlerini azaltma yaklaşımına göre önce hangisi ele alınmalıdır?
- A) Tozu kaynağında toplayan emişli sistemi devreye almak
- B) Çalışanlara toz maskesi dağıtarak çalışmayı sürdürmek
- C) Zımpara sürelerini kısaltıp mola aralarını sıklaştırmak
- D) Bölümün kapılarını açarak doğal hava akımı sağlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Tozu kaynağında toplayan emişli sistemi devreye almak
Risk azaltmada sıralama bellidir: önce tehlike kaynağında yok edilir veya kontrol altına alınır, kişisel koruyucu donanım en son sıradaki önlemdir. Sahada en sık yapılan hata doğrudan maske dağıtmaktır; maske yalnızca onu takan kişiyi ve doğru takıldığı sürece korur, tozun yayılmasını durdurmadığı için bölümdeki diğer çalışanlar ve yüzeyler etkilenmeye devam eder.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2
3. Onarım sırasında elektrikli el aletinin kablosunda kıvılcım çıktı ve tezgâhtaki tinerli üstübü tutuştu. Acil durum prosedürüne göre ilk yapılması gereken nedir?
- A) Yangını su ile söndürüp ardından atölye enerjisini kesmek
- B) Aleti prizden çekip yangına kendi başına müdahale etmek
- C) Önce müşteriye haber verip aracı atölye dışına çıkarmak
- D) Enerjiyi kesip alarm vermek, uygun söndürücüyle müdahale
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Enerjiyi kesip alarm vermek, uygun söndürücüyle müdahale
Acil durumda sıra enerjiyi kesmek, alarm vererek çevreyi haberdar etmek ve ancak ondan sonra yangın hâlâ küçük ve kaçış yolu açıksa uygun söndürücüyle müdahale etmektir; haber verilmeden yapılan tek kişilik müdahalede yangın büyürse kimse durumdan haberdar olmaz. Elektrik kaynaklı ve tiner besleyen bir yangına su ile girmek iki kat tehlikelidir: su elektriği ileterek çarpılmaya, çözücüyü yayarak alevin genişlemesine yol açar.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3
4. Atölyede zımpara tozu, boya ve tiner bulaşmış üstübü ile boş mastik kutuları tek bir bidonda toplanıyor. Çevre koruma önlemleri açısından bu uygulamanın esas sakıncası nedir?
- A) Bidon daha çabuk dolar, taşıma yükü artar
- B) Tehlikeli atık evsel atıkla karışıp ayrı toplama bozulur
- C) Atölyede koku oluşup çalışma konforunu düşürmesine neden olur
- D) Geri dönüşümden elde edilecek gelirin azalmasına yol açar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Tehlikeli atık evsel atıkla karışıp ayrı toplama bozulur
Boya, tiner ve mastik bulaşmış malzeme tehlikeli atık niteliğindedir ve ayrı toplanıp uygun şekilde bertaraf edilmek üzere kayıt altına alınması gerekir. Bunları diğer atıkla aynı bidona atmak, az miktardaki tehlikeli atığın tüm bidonu kirletmesine yol açar; koku veya taşıma yükü rahatsız edici sonuçlardır ama esas sorun atığın izlenebilirliğinin ve doğru bertarafının kaybolmasıdır.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.4
5. Onarılan çamurluk ile kaput arasındaki boşluğun "göze düzgün göründüğü" gerekçesiyle kabul edilmesi isteniyor. Kalite sağlama tekniği açısından doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Müşteri itiraz etmediği sürece göz kontrolü esas alınır
- B) Aynı seri araçla göz kıyaslaması ölçüm yerine geçer
- C) Boşluk ölçülüp izin verilen tolerans ile karşılaştırılır
- D) Boya sonrası boşluk kapanacağı için ölçüm sonraya bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Boşluk ölçülüp izin verilen tolerans ile karşılaştırılır
Kalite, kişisel izlenimle değil ölçülebilir bir ölçütle, yani izin verilen tolerans aralığıyla belirlenir; ölçüm yapılmadan verilen "düzgün görünüyor" kararı kişiden kişiye değişir ve tekrarlanabilir değildir. Göz kıyaslaması özellikle simetrik olmayan hasarlarda yanıltır, boya katmanı da milimetrik boşlukları kapatmaz; bu yüzden boşluk boyadan önce ölçülüp tolerans dışıysa o aşamada düzeltilir.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1
6. Son haftalarda onarımdan çıkan araçların birçoğunda kapı boşluğu dar kaldığı için işler boya bölümünden geri dönüyor. Kalite yaklaşımına göre doğru davranış nedir?
- A) Geri dönen araçları tek tek düzeltip dosyayı kapatmak
- B) Boya bölümünün ölçüm hassasiyetini gevşetmesini istemek
- C) Kapı boşluğu ölçümünü kontrol listesinden tümüyle çıkarmak
- D) Tekrarlayan hatanın nedenini araştırıp sorumluya iletmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Tekrarlayan hatanın nedenini araştırıp sorumluya iletmek
Aynı hatanın tekrar etmesi tek tek araç sorunu değil süreç sorunudur; ölçüt, saptanan hata ve arızaların giderilmesine yönelik çalışmayı, yani kök nedenin araştırılıp sorumluya aktarılmasını gerektirir. Her geri dönen aracı ayrı ayrı düzeltmek en yaygın davranıştır ama hatayı üreten neden (ayar sırası, aparat, ölçüm yöntemi) yerinde kaldığı için maliyet her araçta yeniden ödenir.
Dayanak: A1 - İSG, Çevre ve Kalite / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2
İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık İşlemleri
7. Aynı bölümde bir yandan gazaltı kaynağı yapılacak, diğer yandan boya öncesi zımpara sürecek. Çalışma alanını düzenlerken önceliğiniz hangisi olmalıdır?
- A) Kıvılcımlı işlemi tozlu ve yanıcı bölümden ayırmak
- B) İki işlemi yan yana yürütüp işi erken bitirmek
- C) Zımpara işini kaynakçının hemen arkasına almak
- D) Aydınlatması en iyi olan tek alanda ikisini toplamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kıvılcımlı işlemi tozlu ve yanıcı bölümden ayırmak
Çalışma alanının özelliklerini tespit etmek, alanda hangi işlemin hangi tehlikeyi ürettiğini görüp birbirini besleyen tehlikeleri ayırmak demektir; kıvılcım üreten kaynak ile ince toz ve çözücü buharı üreten zımpara-boya hazırlığı yan yana yürütülemez. Zaman kazanmak veya aydınlatmayı tek noktada toplamak makul gerekçeler gibi görünse de tutuşma kaynağı ile yanıcı ortamı bir araya getirdiği için alan düzeninde önceliği alamaz.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1
8. Bir kaporta onarımına başlarken takım ve sarf malzemesinin ne zaman hazırlanacağı tartışılıyor. Ön hazırlık ölçütü bakımından doğru uygulama hangisidir?
- A) İşlem ilerledikçe eksilen malzemeler depodan getirilir
- B) İş öncesi tüm takım ve sarf hazırlanıp kontrol edilir
- C) Yalnızca pahalı olan takımlar önceden hazırlanır
- D) Malzeme listesi işlem tamamlandıktan sonra çıkarılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) İş öncesi tüm takım ve sarf hazırlanıp kontrol edilir
Ölçüt, gerekli makine, donanım ve malzemenin çalışmaya hazır hâle getirilmesini işten önceki bir adım olarak tanımlar; hazırlık yalnızca malzemeyi getirmek değil, çalışabilirliğini kontrol etmeyi de kapsar. Eksileni iş sırasında getirmek atölyede en yaygın alışkanlıktır ama yarım kalan işlem sırasında araç açık bekler, ısıtılmış veya zımparalanmış yüzey soğur ve kirlenir, çalışan da koruyucusuz hâlde alanı terk eder.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2
9. Kaynak ve taşlaması biten aracın çevresine ince sac talaşı yayılmış durumda; ekip "haftalık genel temizlikte toplanır" diyor. Bu yaklaşımın kaporta işindeki asıl sakıncası nedir?
- A) Atölyenin görsel düzeninin bozulmasına yol açması
- B) Süpürme işinin hafta sonuna yığılıp uzamasına neden olması
- C) Temizlik malzemesi tüketiminin artmasına neden olması
- D) Sıcak talaşın boyalı yüzeye yapışıp pas noktası yapması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Sıcak talaşın boyalı yüzeye yapışıp pas noktası yapması
İş bitiminde temizlik, düzen kaygısından önce bir kalite ve koruma adımıdır: taşlama ve kaynaktan çıkan sıcak metal talaşı komşu araçların boyalı yüzeyine ve cam fitillerine yapışır, nem aldığında noktasal pas olarak ortaya çıkar. Bu hasar günler sonra ve çoğu zaman başka bir aracın üzerinde görüldüğü için nedeni geç anlaşılır; bu yüzden temizlik işin bittiği vardiyaya bırakılamaz.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3
10. Taşlama makinesini alırken diskin kenarında küçük bir çatlak ve gövdede hafif titreşim fark ettiniz; iş de aceleye binmiş durumda. Doğru davranış hangisidir?
- A) Aleti kullanım dışı bırakıp diski değiştirmeden çalışmamak
- B) Devri düşürüp yalnızca kısa süreli işlerde kullanmayı sürdürmek
- C) Diski ters çevirip çatlağı iç tarafa alarak kullanmak
- D) İş bitene kadar kullanıp sonra kontrol için bırakmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Aleti kullanım dışı bırakıp diski değiştirmeden çalışmamak
Donanımın çalışabilirlik kontrolü, kusurlu bulunan aleti kullanımdan çıkarma yetkisini de içerir; çatlak disk dönerken merkezkaç kuvvetiyle parçalanır ve titreşim bu kusurun zaten büyümekte olduğunun işaretidir. Devri düşürmek, süreyi kısaltmak veya diski ters çevirmek sahada sık başvurulan çözümlerdir ama hiçbiri çatlağı ortadan kaldırmaz, yalnızca parçalanma anını öngörülemez hâle getirir.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1
11. Havalı zımparanın gücü düştü; filtre-yağlayıcıyı ve hortum bağlantısını kontrol edebiliyorsunuz, ancak sorunun motor gövdesinin içinde olduğu anlaşılıyor. Ne yapmalısınız?
- A) Motor gövdesini açıp içindeki parçaları kendiniz değiştirmek
- B) Hat basıncını yükselterek güç kaybını dengelemeye çalışmak
- C) Yetkinizdeki bakımı yapıp gerisini yetkiliye bildirmek
- D) Aleti kenara koyup yerine kayıt tutmadan başka alet almak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yetkinizdeki bakımı yapıp gerisini yetkiliye bildirmek
Ölçüt, çalışanın bakımı "yetkisi dâhilindeki aşamalarla" sınırlar: filtre, yağlama ve bağlantı kontrolü sizin işiniz, gövde içi müdahale yetkili kişinin işidir. Hat basıncını yükseltmek belirtiyi kısa süre gizler ama aleti tasarım sınırının üstünde zorlar; aleti sessizce kenara koymak da arızanın kayda geçmemesine, aynı aletin başka bir çalışan tarafından tekrar kullanılmasına yol açar.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2
12. Doğrultma sehpasının çekme zincirinde ezilme ve tel kopması olduğunu gördünüz; zincir hâlâ çekiyor ve işler sıkışık. Doğru davranış nedir?
- A) Zinciri kaynatarak takviye edip kullanmayı sürdürmek
- B) Zinciri kullanımdan çekip durumu sorumluya bildirmek
- C) Yükü azaltıp zinciri kopana kadar kullanmayı sürdürmek
- D) Zinciri sessizce değiştirip eskisini rafa kaldırmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Zinciri kullanımdan çekip durumu sorumluya bildirmek
Ölçüt, bozulma ve yıpranma bilgisinin sorumlulara aktarılmasını ayrı bir davranış olarak tanımlar; bildirim yapılmazsa aynı kusur yedek ekipmanda da tekrarlar ve kimse nedenini aramaz. Kaynak yaparak takviye etmek zinciri onarmaz, ısı gören halka daha da gevrekleşir; kopan çekme zinciri gerilim altında savrulduğu için çevredeki çalışanları da vurur, bu nedenle "kopana kadar kullanma" kabul edilebilir bir seçenek değildir.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.3
13. Hasar tespiti biten bir araç için işe başlamadan önce malzeme ihtiyacı çıkarılacak. Bu listenin belirlenmesinde esas alınması gereken nedir?
- A) Onarılacak ve değişecek parçalara göre işlem listesi
- B) Depoda o gün elde bulunan malzemelerin durumu
- C) Bir önceki benzer araçta kullanılmış olan malzeme listesi
- D) Müşterinin ödemeyi kabul ettiği bütçe üst sınırı
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Onarılacak ve değişecek parçalara göre işlem listesi
Malzeme ihtiyacı, hasar tespitinden çıkan "hangi parça onarılacak, hangisi değişecek" kararına göre belirlenir; ihtiyacı belirleyen işin kendisidir, deponun o günkü durumu değil. Benzer araçtan kopyalanan liste sık kullanılan bir kısayoldur ama aynı modelde bile darbenin yönü ve derinliği farklı sarf gerektirir; depodakiyle idare etmek ise eksik kalan malzemenin işlem ortasında aranmasına yol açar.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.1
14. Bir araçta hem arka çamurluk doğrultma hem de kapı değişimi var ve araç ertesi gün boya bölümüne girecek. İş planını kurarken belirleyici olan nedir?
- A) En kolay işlemden başlanıp zor olan işlem sona bırakılır
- B) Müşteriye sözlü olarak söylenen teslim saati esas alınır
- C) İşlemler ekipte o an boşta olan kişiye göre sıralanır
- D) İşlemlerin birbirine bağımlılığı ve bekleme süreleri
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) İşlemlerin birbirine bağımlılığı ve bekleme süreleri
İş planı, işlemlerin hangi sırayla yapılması gerektiğini ve aralarındaki bekleme sürelerini dikkate alır; kapı değişimi ile çamurluk doğrultma birbirinin boşluk ayarını etkilediği için sıralama keyfî seçilemez, aksi hâlde bir sonraki işlem önceki işin ayarını bozar. Kolaydan başlamak veya boştaki kişiye göre sıralamak atölyede sık görülür ama bağımlılığı gözetmediği için araç boyaya hazır olmadan sıraya girer ve iş geri döner.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2
15. Doğrultma sehpasında yan darbe almış bir araca çekme kuvveti uygulanacak. İşleme başlamadan önce İSG bakımından hangisi yapılmalıdır?
- A) Çekme kolunun ucuna ek boru geçirilip kaldıraç uzatılır
- B) Çekme sırasında aracın yanında durulup sac hareketi izlenir
- C) Araç bağlantıları kontrol edilip çekme hattı boşaltılır
- D) Zincir gerginliği elle tutularak kontrol edilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Araç bağlantıları kontrol edilip çekme hattı boşaltılır
Gerçekleştirilen işte İSG kurallarını uygulamak, kuvvet uygulanan hattın önünde ve arkasında kimsenin bulunmamasını sağlamayı ve bağlantıların yük altına girmeden kontrol edilmesini kapsar; bağlantı kaçarsa boşalan enerji zinciri ve aparatı hat boyunca savurur. Sacın hareketini yakından izlemek ustalık gibi görünse de çalışanı tam da bu hattın içine sokar; ek boruyla kaldıraç uzatmak da aparatı tasarım yükünün üstünde zorlar.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu ve Ön Hazırlık / Öğrenme Çıktısı 4, ölçüt 4.1
Kaporta Onarım İşlemleri
16. İki kişilik ekibe aynı gün iki araç verildi: biri kaynaklı panel değişimi, diğeri basit göçük düzeltme. Kaporta hasarına yönelik hazırlıkta iş dağılımını belirleyen nedir?
- A) İşin gerektirdiği yetkinlik ve öngörülen işlem süresi
- B) Ekip üyelerinin atölyedeki kıdem sırası ve yaş durumu
- C) Araçların atölyeye giriş sırasının kayıt numarası
- D) Hangi işin daha yüksek fatura tutarı oluşturacağı beklentisi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) İşin gerektirdiği yetkinlik ve öngörülen işlem süresi
Bu yeterlilikte iş dağılımı, kaporta hasarına yönelik hazırlığın başarım ölçütlerinden biridir ve işlemlerin sınıflandırılması ile tahmini bitiş zamanının belirlenmesiyle birlikte değerlendirilir; yani dağıtım, işin gerektirdiği yetkinlik ile o iş için öngörülen sürenin birlikte tartılmasıyla yapılır. Kıdeme veya giriş sırasına göre dağıtmak kolay bir ölçüttür ama kaynaklı panel değişimini yetkinliği olmayan kişiye verirse iş baştan bozulur; fatura tutarına göre sıralamak da teknik gereklilikle ilgisi olmayan bir ölçüttür.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1
17. Ön çarpma sonrası kaput ve çamurlukta belirgin ezik var; müşteri hızlı teklif istiyor. Hasar tespiti ölçütü bakımından doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Görünen ezikler üzerinden teklif verilip hemen işe başlanır
- B) Gövde ölçüleri ve bağlantılar da kontrole dahil edilir
- C) Boya sökülünce ortaya çıkacak hasar sonraya bırakılır
- D) Sigorta eksperinin yazdığı kalemlerle sınırlı kalınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Gövde ölçüleri ve bağlantılar da kontrole dahil edilir
Hasar tespiti yalnızca gözle görülen deformasyonu değil, parçaların birbirine göre konumunu ve bağlantı bölgelerini de kapsar; darbe enerjisi görünen panelin arkasındaki bağlantı ve gövde bölgelerine aktarılmış olabilir. Yalnız görünen ezikten teklif vermek sahada en pahalı hatadır: iş açıldığında ortaya çıkan ek hasar hem süreyi hem maliyeti değiştirir ve müşteriyle en çok anlaşmazlık bu noktada yaşanır.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2
18. Sipariş edilen yeni arka çamurluk atölyeye ulaştı; ekip sökümü tamamlayıp doğrudan takmaya hazırlanıyor. Parça temin ölçütü gereği önce ne yapılmalıdır?
- A) Parça kutusu açılmadan aracın yanına taşınıp bekletilir
- B) Parça araca takıldıktan sonra uygunluk kontrolü yapılır
- C) Parça yüzeyi zımparalanıp astar atılarak hazırlanır
- D) Modele uygunluğu ve nakliye hasarı kontrol edilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Modele uygunluğu ve nakliye hasarı kontrol edilir
Yeni parçanın temini, siparişin verilmesiyle değil gelen parçanın araç üreticisinin talimatlarında belirtilen özelliklere uygunluğunun doğrulanmasıyla tamamlanır; model-donanım uyumu ve taşımada oluşmuş ezik, çizik veya kaplama hasarı takmadan önce görülmelidir. Takıldıktan sonra fark edilen uygunsuzluk sökme, yeniden sipariş ve ikinci kez hazırlık demektir; astarı atılmış veya zımparalanmış bir parça ise çoğu zaman iade edilemez hâle gelir.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3
19. Onarılacak kapının üzerinde eski boya, mastik kalıntısı ve yapıştırılmış aksesuar var; komşu parçalar ise sökülmeyecek. Hasarlı parçayı hazırlarken doğru yaklaşım nedir?
- A) Doğrultmaya başlanıp temizlik onarım sonrasına bırakılır
- B) Komşu parçalar sökülmeden doğrudan ısıtmaya geçilir
- C) Yüzey temizlenir, komşu parçalar korumaya alınır
- D) Aksesuar sökülür, mastik yerinde kalır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yüzey temizlenir, komşu parçalar korumaya alınır
Hasarlı parçayı hazırlamak, işlem yapılacak yüzeyi kalıntılardan arındırmayı ve işlemden etkilenecek ama değişmeyecek komşu parçaları korumaya almayı birlikte içerir. Mastik ve yapıştırıcı kalıntısı üzerinde doğrultma yapılırsa aparat kayar ve sacın gerçek şekli görülemez; koruma alınmadan yapılan ısıtma ise komşu parçanın boyasını ve fitillerini kalıcı olarak bozar, bu hasar çoğu zaman asıl işten daha maliyetli çıkar.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.4
20. Derin ezik almış bir arka panelin doğrultmasına başlanacak ve panel araç üzerinde kalacak. Onarım işlemi için hazırlık aşamasında hangisi yapılmalıdır?
- A) Araç sabitlenir, ölçüme göre işlem sırası belirlenir
- B) Panel kızdırılıp sac yumuşatıldıktan sonra elle bastırılır
- C) Elde bulunan çekme aparatıyla ölçüm yapılmadan çekilir
- D) Panel kesilip yerine düz sac kaynatılarak boşluk kapatılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Araç sabitlenir, ölçüme göre işlem sırası belirlenir
Onarım hazırlığı, aracın hareket etmeyecek biçimde sabitlenmesini ve talimatlara göre muayene ile ölçüm yapılmasını kapsar; ölçüm sonucu hangi noktadan, hangi yönde ve hangi sırayla kuvvet uygulanacağını belirler, gerekiyorsa markalama da bu aşamada yapılır. Eldeki aparatla ölçüm yapmadan çekmeye başlamak zaman kazandırıyor gibi görünür, oysa yanlış tutuş noktası sacı gerer ve ilk hasarın üstüne ikinci bir deformasyon ekler.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1
21. Doğrultma sırasında sac zor açılıyor ve çalışan, bölgeyi kızarana kadar ısıtıp öyle çekmeyi öneriyor. Bu yaklaşımın onarım açısından riski nedir?
- A) Isı yalnızca boyayı etkiler, sac özelliği değişmez
- B) Aşırı ısı sacın mukavemetini düşürür ve çarpıtır
- C) Isıtma sonrası su ile soğutmak sacı eski hâline getirir
- D) Isı uygulanan bölge kendiliğinden eski sertliğine döner
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Aşırı ısı sacın mukavemetini düşürür ve çarpıtır
Kontrolsüz ve aşırı ısı sacın iç yapısını değiştirir; bölge yumuşar, soğurken çeker ve panelde dalgalanma bırakır. Sahadaki yaygın yanılgı ısının yalnızca boyayı etkilediği veya soğutmayla her şeyin eski hâline döneceğidir; oysa soğutma sacı ilk özelliklerine geri döndürmez, hızlı soğutma bölgede iç gerilme bırakır ve yüksek mukavemetli saclarda sertleşme riski doğurur. Bu nedenle ısının kullanılıp kullanılamayacağı ve sınırları, araç üreticisinin onarım talimatından okunur.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.2
22. Yeni kapıyı araca takarken bir çalışan menteşe cıvatalarını tek tek sonuna kadar sıkıyor. Kaporta parçasını yerine takma ölçütü bakımından doğru uygulama nedir?
- A) Cıvatalar sırayla sonuna kadar sıkılıp sonra bakılır
- B) Kapı önce boyanır, ayarsız takılır
- C) Boşluklar ayarlanıp cıvatalar dengeli sıkılır
- D) Ayar için kapı ağırlığı elle bastırılarak zorlanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Boşluklar ayarlanıp cıvatalar dengeli sıkılır
Parçayı yerine takmak, cıvataları bağlamaktan ibaret değildir: parça önce serbestken konumlandırılır, komşu parçalara göre boşlukları eşitlenir ve bağlantı elemanları talimatta belirtilen değerlerde, dengeli biçimde sıkılır. Tek tek sonuna kadar sıkmak parçayı ilk cıvatanın belirlediği yanlış konuma kilitler; sonrasında kapıyı elle zorlayarak ayar almak ise menteşe yatağını ve gövde bağlantısını kalıcı olarak deforme eder.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.3
23. Müşteri, kapıdaki küçük göçüğün orijinal boyaya dokunulmadan düzeltilmesini istiyor ve boya sağlam. Boyalı kaporta onarımında esas alınacak yaklaşım nedir?
- A) Göçük çevresi zımparalanıp macunla düzeltilir
- B) Bölge kızdırılıp soğutularak boya sabitlenir
- C) Boya tümüyle sıyrılıp doğrultma sonrası yeniden boyanır
- D) Boya bütünlüğü korunarak arkadan düzeltme yapılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Boya bütünlüğü korunarak arkadan düzeltme yapılır
Boyalı kaportanın onarımında amaç, sacı orijinal boya katmanına zarar vermeden şekline döndürmektir; bu yüzden uygun erişim varsa panelin arkasından, kontrollü ve kademeli kuvvetle çalışılır ve yüzey düzgünlüğü sürekli kontrol edilir. Zımpara-macun ya da baştan boya sıyırma alışılmış yöntemlerdir ama orijinal boyayı ortadan kaldırır; sonuçta müşterinin korumak istediği özellik kaybolur ve işin maliyeti boya bölümüne devirle birlikte artar.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.4
24. Kaynaklı panel değişimi tamamlanan araçta sac birleşim yerleri ve kenarlarının nasıl kapatılacağı tartışılıyor. Tamamlayıcı işlemler bakımından doğru uygulama nedir?
- A) Birleşim yerleri kalın kat astar çekilerek doldurulur
- B) Talimatta belirtilen bölgelere uygun yalıtım uygulanır
- C) Dışarıdan görünmeyen dikişler açıkta bırakılıp boyanır
- D) Birleşim yerlerine banyo silikonu sürülüp fazlası alınır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Talimatta belirtilen bölgelere uygun yalıtım uygulanır
Kaynaklı birleştirmede fabrikada uygulanmış yalıtım kesilip kaldırılır; bu yüzden birleşim yerleri ve kenarlar, araç üreticisinin talimatında belirtilen bölgelerde bu iş için üretilmiş yalıtım malzemesiyle yeniden kapatılır. Yerine kalın astar çekmek, dikişi açıkta bırakmak veya yapı dışı bir macun sürmek nemin sac aralığına girmesine yol açar; korozyon boya altında ilerlediği için hasar aylar sonra kabarma olarak görünür ve o aşamada panelin yeniden sökülmesi gerekir.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.1
25. Onarımı biten aracın kaydına yalnızca "kaporta onarımı yapıldı" yazıldı. Raporlama ölçütü bakımından bu kaydın eksikliği nedir?
- A) Kayıt fatura düzenlemeyi geciktirdiği için eksiktir
- B) Hasar, uygulanan işlem ve sonuç ayrı ayrı yazılmaz
- C) Kaydın müşteri tarafından imzalanmamış olması eksiktir
- D) Kayıtta çalışan adının bulunmaması tek eksikliktir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Hasar, uygulanan işlem ve sonuç ayrı ayrı yazılmaz
Raporlama, aracın hasar durumunu, uygulanan işlemleri ve elde edilen sonucu birlikte kayda geçirmeyi gerektirir; tek cümlelik kayıt hangi parçanın onarıldığını, hangisinin değiştiğini ve neyin kontrol edildiğini göstermez. Bu bilgi araç sonradan aynı bölgeden şikâyetle döndüğünde tek dayanaktır; kaydı eksik tutan atölye, yeni bir darbeyle kendi işini ayırt edemez ve tartışmayı baştan kaybeder.
Dayanak: A3 - Kaporta Onarım İşlemleri / Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2
İlgili sayfalar
Otomotiv Kaportacısı belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.