PVC Doğrama Montajcısı Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (14UY0195-3)

MYK PVC Doğrama Montajcısı (14UY0195-3) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.

Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.

Belge rehberi

A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma

1. Beşinci kattaki bir dairede pencere boşluğunda çalışacaksın; balkon korkuluğu tadilat nedeniyle sökülmüş durumda. Çalışmaya başlamadan önceki doğru davranış hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Emniyet kemerini yapıdaki sağlam bir ankraj noktasına bağlayarak çalışmak

Doğru davranış, emniyet kemerinin yapıdaki taşıyıcı ve sağlam bir ankraj noktasına bağlanmasıdır; kemer yalnızca kuşanıldığında değil, bağlandığında koruma sağlar. Sahada en sık yapılan hata kancayı belde bırakmak ya da henüz sabitlenmemiş doğrama kasasına takmaktır; kasa bu yükü taşıyamaz ve düşme anında kişiyle birlikte kopar.

Dayanak: 14UY0195-3/A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma birimi; yüksekte çalışmada tehlike ve risk faktörlerinin tanınması

2. Eski doğramanın camlarını sökerken cam kırılması ve kesik riski en yüksektir. Bu işlemde kullanılması gereken kişisel koruyucu donanım grubu hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Kesilmeye dirençli iş eldiveni, iş gözlüğü ve iş ayakkabısı

Cam sökümünde asıl riskler kesik ve göze sıçrayan parçadır; bu nedenle kesilmeye dirençli iş eldiveni, iş gözlüğü ve ayağı koruyan iş ayakkabısı birlikte kullanılır. Kaynakçı eldiveni gibi kalın ama kavrama hassasiyetini bozan ekipman camın elden kaymasına yol açar; ince lateks eldiven ise kesiğe karşı hiçbir direnç göstermez.

Dayanak: 14UY0195-3/A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma birimi; yapılan işe uygun kişisel koruyucu donanımın seçilmesi

3. Apartman girişinin üstündeki dairede doğrama sökümü yapılacak; söküm sırasında aşağıya cam ve moloz düşme ihtimali var. Doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Düşme bölgesini şeritle kapatıp uyarı levhası yerleştirerek çalışmak

Düşme bölgesinin fiziksel olarak kapatılması ve bunun uyarı levhasıyla desteklenmesi gerekir; levha tek başına geçişi engellemez. Sahada sık görülen hata levhayı asıp giriş yolunu açık bırakmaktır; bu durumda düşen cam veya moloz binaya giren üçüncü kişileri yaralayabilir.

Dayanak: 14UY0195-3/A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma birimi; çalışma alanının güvenliğe alınması, ikaz ve uyarı levhalarının kullanımı

4. Montaj sırasında ekip arkadaşın iskeleden düşüyor; bilinci açık ancak bacağını hareket ettiremiyor ve şiddetli ağrısı var. İlk yapılması gereken nedir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Kişiyi hareket ettirmeden acil yardım çağırıp alanı güvene almak

Yüksekten düşme sonrası omurga ve kırık şüphesi vardır; kişi hareket ettirilmeden acil yardım çağrılır ve alan ikinci bir kaza olmayacak şekilde güvene alınır. Yaralıyı kaldırmak, yürütmek ya da araca taşımak mevcut yaralanmayı kalıcı hasara dönüştürebilir; bu, sahada iyi niyetle yapılan en tehlikeli hatadır.

Dayanak: 14UY0195-3/A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma birimi; acil durumlarda yapılması gerekenler ve ilk yardım yaklaşımı

5. İş sonunda ortaya çıkan atıklar şunlardır: boşalmış poliüretan köpük tüpü, silikon kartuşu, PVC profil kırpıntısı ve kırık cam parçaları. Doğru toplama yaklaşımı hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Atıkları türlerine göre ayırıp basınçlı tüpü tehlikeli atığa yönlendirmek

Atıklar türlerine göre ayrılarak toplanır; boşalmış poliüretan köpük tüpü basınç altında kalan itici gaz ve kimyasal kalıntı içerdiği için tehlikeli atık akışına yönlendirilir. Hepsini tek torbada molozla göndermek hem geri kazanımı engeller hem de tüpün ezilmesi hâlinde patlama ve kimyasal yayılım riski doğurur; tüpü delerek boşaltmaya çalışmak da yangın riski taşır.

Dayanak: 14UY0195-3/A1 — İş Sağlığı ve Güvenliği ile Çevre Koruma birimi; atıkların türlerine göre ayrılarak toplanması ve çevre koruma önlemleri

B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri

6. Eski ahşap pencerenin yerine PVC doğrama üretilecek. Üretim için duvar boşluğunun ölçüsünü alırken doğru yöntem hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Boşluğu alt, orta ve üst noktalardan ölçüp en dar ölçüyü esas almak

Duvar boşlukları nadiren tam gönyesindedir; bu nedenle genişlik ve yükseklik birden fazla noktadan ölçülür ve en dar ölçü esas alınıp üzerinden montaj payı düşülür, aksi hâlde üretilen doğrama boşluğa girmez. Eski kasanın dış ölçüsünü aynen üretime vermek de sık yapılan bir hatadır, çünkü eski kasa şişmiş, çürümüş veya farklı bir sistemde olabilir.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; montaj yerinde ölçü alma ve metraj çıkarma

7. Montaj öncesi yapılan kontrolde kör kasanın alt bölgesinde yaygın pas olduğu görülüyor. Bu durumda nasıl davranılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Paslı yüzeyi temizleyip koruma yapıldıktan sonra montaja geçmek

Montaj öncesinde kör kasada korozyon ve yalıtım kontrolü yapılır; pas temizlenip koruyucu uygulama yapılmadan doğrama takılırsa bağlantı bölgesi zayıflar ve vidalar zamanla tutuşunu kaybeder. Pasın üzerini silikon veya mastikle kapatmak korozyonu durdurmaz, aksine nemi içeride hapsederek ilerlemesini hızlandırır.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; montaj öncesi kör kasa ve montaj yüzeyi kontrolü

8. Eski PVC doğramayı sökerken izlenmesi gereken doğru işlem sırası hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Kanatları menteşeden çıkarmak, çıta ve camları sökmek, kasayı çıkarmak

Söküm hafiften ağıra doğru ilerler: önce kanatlar menteşelerinden çıkarılır, sonra cam çıtaları ve camlar alınır, en son kasanın bağlantı elemanları sökülerek kasa yerinden çıkarılır. Camlar takılıyken kasayı duvardan kesmeye çalışmak camın patlamasına ve ağır kesiklere yol açan yaygın bir hatadır.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; mevcut doğramanın söküm sırası ve söküm güvenliği

9. Kasa üzerinde montaj bağlantı deliklerinin yerlerini işaretliyorsun. Sektörde yerleşik montaj uygulamasına uygun işaretleme hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Köşelerden yaklaşık 15 cm içeriden başlayıp aralıkları 70 cm'yi geçirmemek

Yaygın montaj uygulamasında bağlantı noktaları köşelerden yaklaşık 15 cm içeriden başlatılır ve ara mesafeler 70 cm'yi aşmayacak biçimde dağıtılır; sistem üreticisinin montaj kılavuzu farklı bir değer veriyorsa o esas alınır. Deliği köşe birleşiminin tam üzerine açmak kaynaklı birleşim bölgesini zayıflatır, aralıkları büyütmek ise rüzgâr yükünde kasanın esnemesine ve derzden sızdırmaya yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; bağlantı deliklerinin markalanması ve delinmesi

10. Kör kasası bulunmayan tuğla duvarlı bir boşluğa doğrama monte edilecek. Doğru sabitleme yaklaşımı hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Duvara uygun dübel ve montaj vidası ile kasayı mekanik sabitlemek

Kör kasa yoksa doğrama, duvar cinsine uygun dübel ve montaj vidasıyla mekanik olarak sabitlenir; kenet lama, dübel ve kör kasa bu işte kullanılan montaj sistemleridir. Poliüretan köpük ısı ve ses yalıtımı içindir, taşıyıcı bağlantı elemanı değildir; yalnızca köpüğe güvenen montaj rüzgâr yükünde oynar ve zamanla yerinden çıkar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; montaj sistemlerinin ve bağlantı elemanlarının seçimi

11. Doğrama kasası boşluğa yerleştirildi ancak henüz vidalanmadı. Bu aşamada yapılması gereken nedir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Kamaları kullanarak kasayı yatay ve düşey teraziye alıp öyle sabitlemek

Kasa, vidalanmadan önce ahşap veya plastik geçici kamalarla hem yatay hem düşey teraziye alınır; montajın doğruluğunu belirleyen aşama budur. Önce vidalayıp sonra kama çakarak düzeltmeye çalışmak kasayı burar; burulmuş kasada kanat ayarı hiçbir zaman kalıcı olarak tutmaz ve kanat kısa sürede yeniden sürtmeye başlar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; kasanın boşluğa yerleştirilip teraziye alınması

12. Kasa vidalarla sabitlendikten sonra geçici kamalar ve açıkta kalan vida delikleri için ne yapılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Kamaları sökmek ve vida deliklerini montaj tapasıyla kapatmak

Sabitleme tamamlandıktan sonra ayar amaçlı kullanılan geçici takoz ve kamalar sökülür, vida deliklerinin tamamı montaj tapasıyla kapatılır; tapa hem görünümü düzeltir hem de suyun vida yuvasına girmesini önler. Kamaları yerinde bırakıp köpükle gömmek sık görülen bir hatadır; kama zamanla oynadığında kasada gerilim ve ayar bozukluğu oluşur.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; geçici kamaların sökülmesi ve montaj tapalarının takılması

13. Genleşen sızdırmazlık bandı (şişen bant), PVC doğrama montajının hangi aşamasında uygulanır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Kasa boşluğa yerleştirilmeden önce doğramanın etrafına yapıştırılır

Genleşen yalıtım bandı, kasa boşluğa yerleştirilmeden önce doğramanın çevresine yapıştırılır; kasa oturduktan sonra bandın gireceği derz yüzeyine ulaşmak mümkün olmaz. Kasa sabitlendikten sonra dıştan sarmak veya köpüğün üstüne çekmek bandın derzi doldurma işlevini yitirmesine ve birleşimden su ile hava geçişine yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; doğrama çevresine yalıtım bandının uygulanması

14. Kasa mekanik olarak sabitlendi ve kasa ile duvar arasındaki boşluğa poliüretan köpük uygulanıyor. Doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Boşluk ölçülü doldurulur, taşan köpük kürlendikten sonra kesilir

Poliüretan köpük genleşen bir malzemedir; boşluk ölçülü doldurulur, köpüğün kürlenmesi tamamlandıktan sonra taşan kısım kesilerek alınır ve yüzeyi güneş ışığına açık bırakılmayacak şekilde kapatılır. Boşluğu ağzına kadar doldurup bastırmak kasayı içeri doğru büker ve kanat sıkışır; taze köpüğü silmeye veya kürlenmeden kesip üzerine yeniden sıkmaya çalışmak ise gözenek yapısını bozar, yalıtım değerini düşürür.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; yalıtım malzemesinin kullanım yeri ve uygulama biçimi

15. Sabit cam kasaya yerleştirilirken takozlar nasıl konumlandırılır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Taşıyıcı takozlar alt köşelere, dolgu takozları üst düşey boşluklara

Sabit camda taşıyıcı takozlar camın ağırlığını profile aktaracak şekilde alt köşelere yakın konumlara, dolgu takozları ise camı yatayda konumunda tutmak üzere üst bölgedeki boşluklara yerleştirilir. Taşıyıcı ile dolgu takozunun yerini değiştirmek ya da tüm takozları ortada toplamak camın kanal tabanına oturmasına, cam kenarında baskı çatlaklarına ve profilde kalıcı deformasyona yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; taşıyıcı ve dolgu takozlarının yerleştirilmesi

16. Cam kasa veya kanat boşluğuna yerleştirildikten sonra cam çıtaları takılıyor. Doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Çıta yuvasına yerleştirilip lastik ya da ahşap tokmakla oturtulur

Cam çıtası yuvasına yerleştirilir ve lastik ya da ahşap tokmakla hafifçe vurularak boydan boya oturtulur; genellikle yatay çıtalardan başlanır ve çıtanın köşelerde tam kapanması kontrol edilir. Metal çekiçle doğrudan vurmak, çıtayı köşeden kanırtmak veya ısıtmak çıtanın tırnağını kırar ya da profili deforme eder; tırnağı kırılan çıta yerinde durmaz ve cam boşlukta kalır.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; cam çıtalarının takılması

17. Montaj sonrası alt profildeki su tahliye kanalları ve dış birleşim yeri için doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Tahliye kanallarını açık bırakarak tapalarını takıp birleşimi yalıtmak

Alt profildeki su tahliye kanalları açık kalmalı ve yalnızca kendi su tahliye kapakları takılmalıdır; yalıtım, tahliye yolunu kapatmayacak biçimde doğrama ile duvar birleşimine uygulanır. Dış birleşimi baştan sona silikonla kapatmak sahada çok sık yapılır ve profil içinde biriken suyun dışarı atılamayıp iç mekâna sızmasına yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; su tahliye kanalları ve doğrama-duvar birleşiminin yalıtımı

18. Montaj sonrası kanadın kilit tarafındaki alt köşesi kasaya sürtüyor ve kanat tam kapanmıyor. Doğru müdahale nedir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Cam takozlarını yeniden konumlandırıp menteşe ayarıyla kareye almak

Kanat sarkması çoğunlukla cam takozlarının yanlış konumundan kaynaklanır; takozlar yeniden konumlandırılıp kanat kareye alınır, ardından menteşe ayarı yapılır. Sürten yeri eğelemek veya kilit karşılığını kaydırmak yalnızca belirtiyi gizler; sarkma ilerledikçe kanat yine kapanmaz ve doğramada geri dönüşü olmayan hasar oluşur.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; kanat sarkmasının giderilmesi ve aksesuar ayarı

19. Müşteri kanadın kapanmadığını bildirdi; yerinde yapılan tespitte aksesuar değişimi gerektiği anlaşıldı. Doğru davranış nedir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Arızayı, yapılacak işlemi ve süresini önceden müşteriye bildirmek

Tespit edilen arıza, yapılacak işlem ve tahmini süre, işleme başlanmadan önce müşteriye anlaşılır biçimde bildirilir; onay alınmadan parça değiştirmek anlaşmazlık doğurur. İşi bitirip sonradan açıklamak ya da sorunu kullanım hatası sayıp talebi kapatmak hem müşteri güvenini hem de servis kaydının doğruluğunu zedeler.

Dayanak: 14UY0195-3/B1 — PVC Doğrama Montajı İşlemleri birimi; müşterinin arıza ve yapılacak işlem hakkında bilgilendirilmesi

B2 — Panjur Montajı İşlemleri

20. Panjur montajına başlamadan önce hangi ölçü kontrolleri yapılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Kasa, lamel ve ray ölçüleri montaj yerine göre ayrı ayrı kontrol edilir

Panjur montajı öncesinde panjur kasasının, lamellerin ve rayların ölçüleri montaj yapılacak yere göre ayrı ayrı kontrol edilir; birinin uyumsuz olması sistemin tamamını etkiler. Lameli veya rayı montaj sırasında kısaltarak uydurmaya çalışmak ölçü hatasını kalıcı hâle getirir ve lamellerin ray içinde sıkışmasına yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; panjur kasası, lamel ve ray ölçülerinin kontrolü

21. Panjur kasası duvara sabitlenirken hangi uygulama doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: B) Kasa terazisinde sabitlenir, raylar da terazisinde yerine alınır

Panjur kasası terazisinde duvara sabitlenir ve raylar da kasaya göre terazisinde yerine alınır; kasa terazisinde değilse lameller ray içinde sıkışır veya eğri sarılır. Terazi hatasını rayları kaydırarak telafi etmeye çalışmak sahada sık görülür, ancak ray ile kasa arasındaki açıklık bozulduğu için lamel çıkması ve takılma sorunu doğurur.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; panjur kasasının terazisinde duvara sabitlenmesi

22. Panjur ipinin iç mekâna alınması için yapılan işlemde doğru uygulama hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) İp geçiş yeri ölçüsünde delinip aparat iç taraftan deliğe vidalanır

İpin geçeceği yer ölçüsünde delinir ve ip geçirme aparatı iç taraftan deliğin üzerine vidalanır; böylece ip sürtünmeye karşı korunur ve düzgün açıyla sarılır. Deliği ipten çok geniş açıp ipi serbest bırakmak ya da ipi kasa kapağı kenarındaki boşluktan geçirmek, ipin keskin kenara sürterek kısa sürede yıpranmasına ve kopmasına neden olur.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; ip deliğinin açılması ve ip geçirme aparatının montajı

23. Lameller tambur borusuna sarıldıktan sonra panjurun belirli bir noktada durması nasıl sağlanır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: C) Lamellere panjur durdurucusu (stoper) takılarak sınırlandırılır

Panjurun belirlenen noktada durması, lamellere takılan panjur durdurucusu (stoper) ile sağlanır; bu parça sistemin kendi tasarımına uygun çözümdür ve yükü lamel üzerinden karşılar. İpi kısaltmak veya alt lamele ağırlık eklemek ipi gerer, tamburu zorlar ve lamellerin sarma sırasında deforme olmasına yol açar.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; panjur durdurucusunun takılması

24. Panjur kasası ile duvar birleşiminde su yalıtımı nasıl uygulanır?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: D) Birleşim yerine boşluk kalmayacak şekilde enjekte edilip taşanı alınır

Su yalıtım malzemesi, panjur kasası ile duvar birleşim yerine boşluk kalmayacak şekilde enjekte edilir ve yüzeye taşan kısım temizlenir; yalıtımın kesintisiz olması suyun duvara girmesini önler. Yalnızca görünen yüzeye ince şerit çekmek düzgün görünse de yan birleşimlerden su alır ve kısa sürede duvarda nem lekesi oluşur.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; panjur-duvar birleşiminde yalıtım malzemesinin uygulanması

25. Mevcut bir panjurda sarma ipi kopmuş ve bir lamel kırık durumda. Doğru onarım yolu hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Doğru cevap: A) Kasa kapağı açılıp ip ve kırık lamel değiştirilir, kapak kapatılır

Onarım için panjur kasa kapağı açılır, kopan ip ve kırık lamel yenisiyle değiştirilir, ardından kapak yeniden kapatılıp sabitlenir. Kopan ipi düğümleyip kullanmaya devam etmek yaygın bir hatadır; düğüm sarma aparatından geçerken takılır, tamburu zorlar ve ip kısa sürede yeniden kopar. Eksik lamelle çalıştırmak da sarımı bozar.

Dayanak: 14UY0195-3/B2 — Panjur Montajı İşlemleri birimi; kasa kapağının açılması, lamel ve ip değişimi

İlgili sayfalar

PVC Doğrama Montajcısı belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri

Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.