Raylı Sistem Araçları Elektrik Bakım ve Onarımcısı Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (13UY0184-4)
Kısa cevap: Bu sayfa Raylı Sistem Araçları Elektrik Bakım ve Onarımcısı MYK belgesine hazırlık için 25 soruluk ücretsiz bir deneme sınavıdır; sorular 7 konu başlığına ayrılmıştır ve her sorunun altında doğru şıkkın neden doğru, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu anlatan açıklama vardır. Gerçek sınavda her yeterlilik birimi ayrı değerlendirilir; bu ulusal yeterlilikte teorik sınavda soruların en az %70'ine doğru cevap vermek gerekir ve birimlerin ortalaması alınmaz. Buradaki sorular gerçek sınav sorusu DEĞİLDİR — aynı başarım ölçütlerinden paralel olarak hazırlanmıştır.
Bilmeniz gerekenler
MYK Raylı Sistem Araçları Elektrik Bakım ve Onarımcısı (13UY0184-4) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: şıkka dokunarak cevaplayın; doğru/yanlış anında görünür, puanınız sayılır ve açıklama açılır. Şık seçmeden de “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açabilirsiniz. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
Bu deneme hakkında: Bu yeterlilikte seçmeli birim yoktur; adayın üç zorunlu birimin tamamından başarılı olması gerekir. Teorik sınav her üç birimde de test biçimindedir: A1 (İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre Koruma ve Kalite) için 4 seçenekli en az 20 soru, A2 (Raylı Sistem Araçlarının Elektrik Sistemlerinde Periyodik Bakım) ve A3 (Raylı Sistem Araçlarının Elektrik Sistemlerinde Arıza Tespit ve Onarım) için 4 seçenekli en az 40'ar soru sorulur; soru başına 1,5 dakika süre verilir ve 100 puan üzerinden en az 70 puan gerekir. Birimlerin teorik ve performans sınavları ayrı ayrı ya da birlikte yapılabilir. Önce teorik sınav yapılır; teorik sınavda başarılı olamayan aday performans sınavına giremez. Performansa dayalı sınavlar uygun araç veya uygun deney setleri üzerinde yapılır: A2 ve A3'te kontrol listesindeki becerilerin en az %80'i doğru sergilenmelidir; A1'in performans sınavı diğer birimlerin performans sınavlarında gözlenerek yapılır ve kontrol listesindeki tüm becerilerin doğru sergilenmesi zorunludur. A3'teki bazı beceriler performans sınavında senaryoya dayalı sorularla sözlü olarak da ölçülebilir. Adayın kendi ve birlikte çalıştığı kişilerin can güvenliğini tehlikeye sokan bir davranışında sınava son verilir ve aday başarısız sayılır. Sınava giriş için tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde çalışabilir raporu istenir. Tüm birimlerden başarılı olamayan adayların başarılı oldukları birimlerin geçerlilik süresi 2 yıldır; belge için tüm birimlerden son 2 yıl içinde başarılı olunmalıdır. Belge düzenlendiği tarihten itibaren 5 yıl geçerlidir. Bu denemedeki dağılım: A1 5, A2 10, A3 10 soru (teorik sınav soru sayılarıyla orantılı). Kaynak: 13UY0184-4 ulusal yeterlilik metni, Rev. 00, Tadil 01 (10.06.2020).
İSG ve çevre
1. Yeterlilik metnindeki terimler listesine göre 'risk' nasıl tanımlanır?
- A) Çalışanı işten kaynaklanan risklere karşı koruyan, giyilen veya takılan donanım
- B) Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da zararlı sonuç meydana gelme ihtimali
- C) İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, zarar veya hasar verme potansiyeli
- D) Çalışma alanında meydana gelmiş ve kayıt altına alınmış kaza ya da yaralanma olayı
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da zararlı sonuç meydana gelme ihtimali
Ek 2'de RİSK, tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimali olarak tanımlanır; A1 BG.3 riskleri ve tehlikeli durumları olağan durumlardan ayırt etmeyi ister. 'Zarar veya hasar verme potansiyeli' TEHLİKE tanımıdır; 'giyilen veya takılan donanım' kişisel koruyucu donanım tanımıdır. Risk bir ihtimal olduğu için gerçekleşmiş kaza olayı da risk değildir.
Dayanak: 13UY0184-4/A1 — BG.3 (Başarım Ölçütü 1.2); Ek 2 Terimler (RİSK)
2. A1 birimine göre iş elbisesi ve kişisel koruyucu donanım (KKD) kullanımıyla ilgili doğru uygulama hangisidir?
- A) KKD tek bir riske karşı tasarlanır, birden fazla risk bulunan işlerde yalnızca iş elbisesi giyilir.
- B) İş elbisesi ve KKD, çalışanın kendi tercihine göre temin edilip yalnızca uygun görülen işlerde kullanılır.
- C) Yapılan işe uygun olarak işveren tarafından temin edilen iş elbisesi giyilir ve KKD kullanılır.
- D) KKD yalnızca yüksek gerilimli sistemlerde kullanılır, diğer bakım işlerinde iş elbisesi ile çalışılır.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yapılan işe uygun olarak işveren tarafından temin edilen iş elbisesi giyilir ve KKD kullanılır.
A1 BY.1'e göre çalışan, yapılan işe uygun olarak işveren tarafından temin edilen iş elbiselerini giyer ve KKD kullanır. Çalışanın kendi tercihiyle temin etmesi bu ifadeyle çelişir; KKD'yi yalnızca yüksek gerilim işiyle sınırlamak metinde yoktur. Ek 2'deki tanıma göre KKD bir veya birden fazla riske karşı korur.
Dayanak: 13UY0184-4/A1 — BY.1 (Başarım Ölçütü 1.1)
3. A1 birimine göre dökülme ve sızıntılara karşı çalışma alanında hangi önlem alınmalıdır?
- A) Dökülme ve sızıntılara karşı kullanılacak uygun donanım, malzeme ve ekipman hazır tutulur.
- B) Dökülen sıvı en yakın gidere yönlendirilerek çalışma alanının hızla kuruması sağlanır.
- C) Dökülme olduktan sonra uygun malzeme depodan istenir, o zamana kadar alan boşaltılır.
- D) Sızıntı yapan malzeme diğer atıklarla aynı kaba alınarak tek noktada birlikte depolanır.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Dökülme ve sızıntılara karşı kullanılacak uygun donanım, malzeme ve ekipman hazır tutulur.
A1 BY.6, dökülme ve sızıntılara karşı kullanılacak uygun donanım, malzeme ve ekipmanın önceden hazır bulundurulmasını ister. Malzemeyi olaydan sonra istemek bu hazırlığı karşılamaz; sıvıyı gidere vermek çevre koruma çıktısına (Öğrenme Çıktısı 2) aykırıdır; atıkları ayırmadan aynı kapta toplamak atıkların sınıflandırılması ve depolanması bilgisine (BG.5, BG.6) ters düşer.
Dayanak: 13UY0184-4/A1 — BY.6 (Başarım Ölçütü 1.2), BG.5, BG.6
4. Yapılan çalışmaya ait uyarı işaret ve levhalarıyla ilgili olarak A1 biriminde tanımlanan beceri hangisidir?
- A) Levhaları işin ilk gününde yerleştirir, sonraki günlerde kendi kararına göre kaldırır.
- B) Levhaları iş bitiminde, çalışma alanı temizlendikten sonra alanın girişine yerleştirir.
- C) Levhaları yalnızca çalışma alanında başka personel bulunduğu durumlarda yerleştirir.
- D) Levhaları talimatlar doğrultusunda yerleştirir ve çalışma süresince korunmalarını sağlar.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Levhaları talimatlar doğrultusunda yerleştirir ve çalışma süresince korunmalarını sağlar.
A1 BY.3'e göre uyarı işaret ve levhaları talimatlar doğrultusunda yerleştirilir ve çalışma sırasında korunur; böylece iş alanının ve personelin güvenliğine katkı sağlanır. İş bitiminde yerleştirmek çalışma sırasındaki korumayı sağlamaz; başka personelin varlığına bağlamak veya kişisel kararla kaldırmak talimata uygun koruma şartıyla çelişir.
Dayanak: 13UY0184-4/A1 — BY.3 (Başarım Ölçütü 1.1-1.2)
Kalite ve iş organizasyonu
5. Bakım onarımcı, yetkisinde olmayan veya gideremediği bir hata ya da arızayla karşılaştığında A1 birimine göre ne yapmalıdır?
- A) Arızayı kendi deneyimine göre gidermeye çalışır, sonucu iş bitiminde formlara işler.
- B) Arızayı yalnızca kalite formuna yazar, amirine ya da yetkiliye ayrıca bilgi vermez.
- C) Yetkisinde olmayan ya da gideremediği hata ve arızayı ilgili yetkiliye bildirir.
- D) Arızalı sistemi devre dışı bırakır ve aracı kayıt tutmadan sonraki vardiyaya devreder.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yetkisinde olmayan ya da gideremediği hata ve arızayı ilgili yetkiliye bildirir.
A1 BY.12, yetkisinde olmayan veya gideremediği hata ve arızaların ilgili yetkiliye bildirilmesini ister (Başarım Ölçütü 3.2). Yetki dışı arızaya kendi başına müdahale etmek bu kurala aykırıdır; kayıt tutmadan devretmek kalite kayıtlarına (BY.9) ters düşer; yalnızca forma yazıp bildirim yapmamak BY.10 ve BY.12'deki bildirim gerekliliğini karşılamaz.
Dayanak: 13UY0184-4/A1 — BY.12 (Başarım Ölçütü 3.2)
6. A3 birimine göre onarımı mümkün olmayan bir parça veya eleman tespit edildiğinde izlenecek yol hangisidir?
- A) Parça değiştirilir, fonksiyon testi yönergeye bakılmadan kişisel deneyime göre yapılır.
- B) Parça uygun şekilde değiştirilir, sistemin fonksiyon testleri yönergelere uygun yapılır.
- C) Parça yerinde bırakılır, arıza yalnızca bir sonraki periyodik bakım programına yazılır.
- D) Parça ayarlanarak geçici olarak çalıştırılır, fonksiyon testi sonraki bakıma bırakılır.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Parça uygun şekilde değiştirilir, sistemin fonksiyon testleri yönergelere uygun yapılır.
A3 Başarım Ölçütü 3.2 onarımı mümkün olmayan parçanın/elemanın uygun şekilde değiştirilmesini, 3.3 ise onarılan sistemin fonksiyon testlerinin yönergelere uygun yapılmasını ister. Parçayı yerinde bırakmak ya da geçici ayarla çalıştırmak 3.2 ile çelişir; testi yönergeye bakmadan yapmak 3.3'teki yönergeye uygunluk şartını karşılamaz.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — Başarım Ölçütü 3.2, 3.3
İş öncesi ve iş sonu işlemleri
7. A2 birimine göre periyodik bakım öncesi alınması gereken güvenlik önlemleri aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?
- A) Aracın sıcak-aktif hale getirilmesi, son testlerin yapılması ve amire bilgi verilmesi
- B) Topraklama, elektrostatik devrelerin deşarjı ve şalter-sigortaların kapatılması
- C) Tüketilen malzemelerin kaydı, alet bakımı ve iş alanının düzenli bırakılması
- D) Sarf malzemelerin değiştirilmesi, temizlik ve bağlantı elemanlarının sıkılması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Topraklama, elektrostatik devrelerin deşarjı ve şalter-sigortaların kapatılması
A2 Başarım Ölçütü 1.4 kapsamında BG.8-BG.10 ve BY.14-BY.16; bakım yapılacak araçta topraklama, elektrostatik devrelerin deşarjı ve bakım durumuna göre şalter ve sigortaların kapatılmasını sayar. Sıcak-aktif hale getirme, son testler, amire bilgi, kayıt ve alet bakımı iş sonu işlemleridir (Öğrenme Çıktısı 3); sarf değişimi ve bağlantı sıkma ise bakımın kendisidir (Öğrenme Çıktısı 2).
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BG.8, BG.9, BG.10 (Başarım Ölçütü 1.4)
8. A2 biriminde iş sonunda aracın 'sıcak-aktif' hale getirilmesi, terimler listesine göre ne anlama gelir?
- A) Cer aracının bakım sonrasında çalışır vaziyete getirilmesi
- B) Cer aracının çalışmayan vaziyette, enerjisiz olarak depoya alınması
- C) Aracın iklimlendirme sisteminin ısıtma (sofaj) konumunda çalıştırılması
- D) Aracın enerjisinin kesilip topraklanarak sonraki bakıma hazır bekletilmesi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Cer aracının bakım sonrasında çalışır vaziyete getirilmesi
Ek 2'de SICAK-AKTİF cer aracının çalışır vaziyeti olarak tanımlanır; A2 BG.41 ve BY.46 bakım yapılan aracın sıcak-aktif hale getirilmesini iş sonu işlemi olarak sayar (Başarım Ölçütü 3.3). Çalışmayan vaziyet SOĞUK-PASİF'tir; enerjiyi kesip topraklamak bakım öncesi güvenlik önlemidir; sofaj yalnızca ısıtma demektir.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BG.41, BY.46 (Başarım Ölçütü 3.3); Ek 2 Terimler (SICAK-AKTİF)
9. A2 birimine göre periyodik bakım öncesi ön kontroller kapsamında aşağıdakilerden hangisi yapılır?
- A) Tüketilen malzemelerin formlara kaydedilip amire rapor sunulması
- B) Aracın km'si ve üretim tarihinin tespit edilmesi
- C) Aracın sıcak-aktif hale getirilip fonksiyon testlerinin tamamlanması
- D) Arızalı parçaların değiştirilip bağlantı elemanlarının sıkılması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Aracın km'si ve üretim tarihinin tespit edilmesi
A2 BY.3, bakım yapılacak aracın km'sinin ve üretim tarihinin tespit edilmesini Başarım Ölçütü 1.1 (ön kontroller) altında sayar; BY.10 araca ait sorun-şikayet formlarının incelenmesini ekler. Sıcak-aktif hale getirme (3.3), kayıt ve raporlama (3.4-3.5) iş sonu işlemleridir; fonksiyon testleri (2.5), parça değişimi ve bağlantı sıkma bakımın uygulama aşamasıdır (Öğrenme Çıktısı 2).
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BY.3, BY.10 (Başarım Ölçütü 1.1)
Ölçüm ve kontrol
10. A2 birimine göre periyodik bakımda gereken noktalardaki izolasyon direnci hangi cihazla ölçülür?
- A) İzolasyon megeri
- B) Dijital frekansmetre
- C) Röle test cihazı
- D) Basınç manometresi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) İzolasyon megeri
A2 BY.28'de izolasyon direncinin izolasyon megeri ile gereken noktalarda ölçüleceği yazılıdır; trafo izolasyon direncine göre yapılacaklar BG.21'de yer alır. Frekansmetre frekans, manometre (Ek 2: basınç göstergesi) basınç gösterir; röle test cihazı A3 BY.32'de koruma rölelerinin testi için kullanılır, izolasyon direnci ölçümü için değil.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BY.28, BG.21 (Başarım Ölçütü 2.2)
11. A2 birimine göre periyodik bakımda akülerle ilgili hangi kontrol yapılır?
- A) Akü gövdesi temizlenir, ölçüm yalnızca arıza bildirildiğinde yapılır.
- B) Akü kutup başlarının izolasyon durumu yalnızca gözle değerlendirilir.
- C) Akünün dielektrik kayıp faktörü özel kontrol cihazıyla ölçülür.
- D) Elektrolit seviyesi ve şarj düzeyi ölçülerek kontrol edilir.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Elektrolit seviyesi ve şarj düzeyi ölçülerek kontrol edilir.
A2 BY.38, akü elektrolit seviyesinin ve şarj düzeyinin ölçülerek kontrol edilmesini ister; BY.39 akü şarj devresinin ölçümlerini ekler. Periyodik bakımda ölçümü arızaya bağlamak bu ölçütle çelişir. Dielektrik kayıp faktörü trafo yağında ölçülür (BY.29); yalnızca gözle değerlendirme ölçerek kontrol şartını karşılamaz.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BY.38, BG.33 (Başarım Ölçütü 2.2)
12. A3 birimine göre elektrik motorlarının sargıları ölçülerek hangi arızalar tespit edilir?
- A) Elektrolit seviyesi düşük ve şarj olmayan sargılar
- B) Aşırı ısınmadan kaynaklanan renk değişimi
- C) Kopuk, kısa devreli ve gövdeye kaçaklı sargılar
- D) Katalog ömrü dolmuş ve aşınmış fırça bağlantıları
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kopuk, kısa devreli ve gövdeye kaçaklı sargılar
A3 BY.37, elektrik motorlarının sargılarının ölçülerek kopuk, kısa devreli ve gövdeye kaçaklı olanların tespit edilmesini ve kaçaklı motorun değiştirilmesini ister. Renk değişimi metinde sargı ölçümüyle ilişkilendirilmez (gözle renk incelemesi nem alıcı maddeler içindir, BY.31); elektrolit seviyesi ve şarj düzeyi akü kontrolüne aittir (A2 BY.38, A3 BY.44); katalog ömrü ölçütü fırçalar için kullanılır (BY.36).
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BY.37, BG.28 (Başarım Ölçütü 2.4-3.2)
13. A3 birimine göre bir gerilim regülatörünün arızalı olduğu nasıl tespit edilir?
- A) Bağlı akünün elektrolit seviyesine bakılarak dolaylı yoldan karar verilir.
- B) Gövdesi gözle incelenir, rengi değişmemişse regülatör sağlam ve çalışır kabul edilir.
- C) Regülatörün dielektrik kayıp faktörü özel kontrol cihazıyla ölçülür.
- D) Çalışma gerilimi ölçülür, katalog gerilim değerini vermeyen regülatör arızalıdır.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Çalışma gerilimi ölçülür, katalog gerilim değerini vermeyen regülatör arızalıdır.
A3 BY.38'e göre gerilim regülatörünün çalışma gerilimi ölçülür; katalog gerilim değerini vermeyen regülatör arızalı kabul edilip değiştirilir. Gözle renk incelemesi metinde regülatör için tanımlı değildir; dielektrik kayıp faktörü trafo yağına aittir (BY.34); elektrolit seviyesi akünün kendi kontrolüdür ve regülatör gerilimini göstermez.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BY.38 (Başarım Ölçütü 2.4-3.2)
Enerji alma ve yüksek gerilim donanımı
14. A2 birimine göre periyodik bakımda parafudrun kontrolü nasıl yapılır?
- A) Özel kontrol cihazı kullanılarak parafudrun sağlamlık kontrolü yapılır.
- B) Yalnızca gözle bakılarak yüzeyde çatlak olup olmadığına göre karar verilir.
- C) Aracın km'si ve üretim tarihinden parafudr ömrü hesaplanarak karar verilir.
- D) Trafo yağı numunesi alınıp dielektrik kayıp faktörü üzerinden değerlendirilir.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Özel kontrol cihazı kullanılarak parafudrun sağlamlık kontrolü yapılır.
A2 BY.22'ye göre parafudr özel kontrol cihazı ile kontrol edilir; BG.14 parafudr sağlamlık testinin nasıl yapıldığının bilinmesini ister. Yalnızca gözle karar vermek bu cihazlı testin yerini tutmaz. Dielektrik kayıp faktörü trafo yağı için ölçülür (BY.29); km ve üretim tarihi ise bakım öncesi ön kontrol bilgisidir (BY.3).
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BY.22, BG.14 (Başarım Ölçütü 2.2)
15. Terimler listesine göre pantografın 'arşe' adı verilen parçasının görevi nedir?
- A) Pantograf gövdesi ile üst parça arasında elektriki ve mekaniki dengelemeyi sağlamak
- B) Elektrikli çeken araçta dönüş devresi olan raylara irtibatı sağlamak
- C) Üçüncü raylardan alınan enerjiyi raylı sistem aracına aktarmayı sağlamak
- D) Katener teline temas ederek elektrikli çeken araca elektrik iletimini sağlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Katener teline temas ederek elektrikli çeken araca elektrik iletimini sağlamak
Ek 2'ye göre ARŞE, katener teline temas ederek elektrikli çeken araçlara elektrik iletimini sağlayan pantograf parçasıdır; pantograf parçaları A2 BG.11'de yer alır. Gövdeyle bağlantıyı ve dengelemeyi sağlayan eleman SERGELE'dir; üçüncü raydan enerji alan ekipman üçüncü ray pabucudur; raylara dönüş irtibatını ray dönüş ekipmanı sağlar.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BG.11 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (ARŞE)
16. Yeterlilik metnindeki kısaltmalara göre 'DJ (disjonktör)' neyi ifade eder?
- A) Yüksek gerilim hızlı devre kesicisini
- B) Ayırıcı anlamına gelen seksiyoneri
- C) AC gerilimi DC gerilime çeviren redresörü
- D) Cer motorunun dönme yönünü değiştiren enversör şalterini
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Yüksek gerilim hızlı devre kesicisini
Ek 2'de DJ (DİSJONKTÖR), yüksek gerilim hızlı devre kesicisi (ana devre kesicisi) olarak tanımlanır; A2 BG.15 bu kesicinin parça ve özelliklerini kapsar. Seksiyoner ayırıcıdır (BG.16), enversör akım yönünü değiştirerek cer motorunun dönme yönünü değiştiren şalterdir, redresör ise AC gerilimi DC gerilime çeviren cihazdır.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BG.15 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (DJ)
17. Terimler listesine göre 'üçüncü ray pabucu' hangi işi görür?
- A) Üçüncü raylardan elektrik enerjisini araca almayı sağlar.
- B) Katener teline temas ederek pantograf üzerinden araca enerji iletir.
- C) Lokomotif ile vagon arasında elektrik enerjisini aktaran kablodur.
- D) Elektrikli çeken araçlarda dönüş devresi olan raylara irtibat sağlar.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Üçüncü raylardan elektrik enerjisini araca almayı sağlar.
Ek 2'de ÜÇÜNCÜ RAY PABUCU, raylı sistem araçlarına elektrik enerjisi sağlamak amacıyla üçüncü raylardan enerjiyi araca almayı sağlayan ekipman olarak tanımlanır (A3 BG.9). Katener teline temas eden parça arşedir; lokomotif-vagon enerji aktarım kablosu KUPLİNG'dir; raylara dönüş irtibatını ray dönüş ekipmanı sağlar.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BG.9 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (ÜÇÜNCÜ RAY PABUCU)
18. Terimler listesine göre pantografta 'sergele' olarak adlandırılan elemanın işlevi nedir?
- A) Yüksek gerilim bağlantı noktası olarak araç üzerindeki elektrik girişini oluşturmak
- B) Katener teline doğrudan temas ederek çeken araca elektrik iletimini sağlamak
- C) Arşe ile pantograf gövdesi arasında bağlantıyı ve dengelemeyi sağlamak
- D) Lokomotif ile vagon arasında elektrik ve sinyal bağlantısını sağlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Arşe ile pantograf gövdesi arasında bağlantıyı ve dengelemeyi sağlamak
Ek 2'ye göre SERGELE, arşe ile pantograf gövdesi arasında elektriki ve mekaniki bağlantıyı ve dengelemeyi sağlayan elemandır; pantograf parçaları A3 BG.8'de yer alır. Katener teline temas eden parça arşedir; yüksek gerilim bağlantı noktası BUŞİNG'dir; elektrik ve sinyal bağlantı elemanı ELEKTRİKSEL KUPLÖR'dür.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BG.8 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (SERGELE)
Trafo ve koruma röleleri
19. Trafo yağına uygulanan 'tretman' işlemi yeterlilik metninde nasıl tanımlanır?
- A) Trafo yağının tamamen boşaltılıp yerine yeni yağ doldurulması ve sızdırmazlık kontrolü
- B) Cebri soğutmada renk değiştiren nem alıcı maddelerin gözle incelenip değiştirilmesi
- C) Yağ tasfiye ve vakum sistemiyle trafo yağının su, tortu vb. maddelerden arındırılması
- D) Trafo yağının dielektrik kayıp faktörünün ölçülerek kayıt altına alınması işlemi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yağ tasfiye ve vakum sistemiyle trafo yağının su, tortu vb. maddelerden arındırılması
Ek 2'de TRETMAN, yağ tasfiye ve vakum sistemi ile transformatör içindeki yağın su, tortu vb. malzemelerden arındırılması işlemi olarak tanımlanır; A2 BG.19 bu işlemin bilinmesini ister. Dielektrik kayıp faktörü ölçümü ayrı bir ölçümdür (BY.29); yağın tamamen değiştirilmesi arındırma değildir; nem alıcı maddelerin değişimi A3 BY.31'deki ayrı bir işlemdir.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BG.19 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (TRETMAN)
20. A2 birimine göre periyodik bakımda trafo yağının hangi özelliği ölçülür?
- A) Frekansmetre ile frekans değeri
- B) Ampermetre ile akım değeri
- C) Elektrolit seviyesi ve şarj düzeyi
- D) Dielektrik kayıp faktörü
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Dielektrik kayıp faktörü
A2 BY.29'da trafo yağının dielektrik kayıp faktörünün ölçüleceği yazılıdır; BG.20 yağ numune sonuçlarına göre ne yapılacağının bilinmesini ister. Elektrolit seviyesi ve şarj düzeyi akülerde ölçülür (BY.38). Frekansmetre ve ampermetre sistemdeki gösterge cihazlarıdır (BY.19); yağın bir özelliğini ölçmez.
Dayanak: 13UY0184-4/A2 — BY.29, BG.20 (Başarım Ölçütü 2.2)
21. A3 birimine göre araç trafolarındaki koruma rölelerinin (emniyet basınç valfi rölesi, yağ seviye rölesi, bucholz rölesi) çalışması nasıl kontrol edilir?
- A) İzolasyon megeri ile sargı direnci ölçülür, değer düşükse röle yeniden ayarlanır.
- B) Röle test cihazı ile test edilir, arızalı olanlar tespit edilerek değiştirilir.
- C) Trafo yağına tretman uygulanır ve rölelerin kontrolü bu işlemle tamamlanır.
- D) Yalnızca gözle bakılır ve renk değişimine göre özelliğini yitirenler belirlenir.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Röle test cihazı ile test edilir, arızalı olanlar tespit edilerek değiştirilir.
A3 BY.32'ye göre emniyet basınç valfi rölesi, yağ seviye rölesi ve bucholz rölesi röle test cihazı ile test edilir; arızalı olanlar tespit edilip değiştirilir. Megerle izolasyon direnci ölçülür (BY.33), röle çalışması değil. Renk değişimine göre gözle inceleme nem alıcı maddeler için geçerlidir (BY.31); tretman yağı arındırır, röleyi test etmez.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BY.32, BG.15 (Başarım Ölçütü 2.4-3.2)
22. Araç trafolarında cebri soğutmada kullanılan, renk değiştiren nem alıcı maddeler için A3 biriminde tanımlanan uygulama hangisidir?
- A) İzolasyon megeri ile ölçülür ve direnç değerine göre değiştirilmesine karar verilir.
- B) Trafo yağıyla birlikte tretman işlemine alınarak yeniden kullanılır hale getirilir.
- C) Renkleri ne olursa olsun her arıza tespitinde tamamı yenisiyle değiştirilir.
- D) Gözle incelenerek tespit edilir, özelliğini yitirmiş olanlar değiştirilir.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Gözle incelenerek tespit edilir, özelliğini yitirmiş olanlar değiştirilir.
A3 BY.31, cebri soğutmada renk değiştiren nem alıcı maddelerin gözle incelenerek tespit edilmesini ve özelliğini yitirenlerin değiştirilmesini ister. Rengine bakmadan hepsini değiştirmek bu tespit adımını atlar; izolasyon megeri izolasyon direnci ölçümü içindir (BY.33); tretman ise Ek 2'ye göre yalnızca trafo yağının arındırılmasıdır.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BY.31 (Başarım Ölçütü 2.4-3.2)
Motor ve yardımcı sistemler
23. A3 birimine göre fırçaların (kömür) değiştirilmesinde hangi ölçüt esas alınır?
- A) Fırça yüzeyindeki renk değişimi gözle değerlendirilerek karar verilir.
- B) Akü şarj düzeyi düştüğünde ilgili sistemdeki fırçalar değiştirilir.
- C) Fırçalar ölçülür, katalog ömrü dolanlar tespit edilip değiştirilir.
- D) Aracın üretim tarihinden bu yana geçen süreye göre topluca değiştirilir.
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Fırçalar ölçülür, katalog ömrü dolanlar tespit edilip değiştirilir.
A3 BY.36'ya göre katalog ömrü dolan fırçalar (kömür) ölçülerek tespit edilir ve değiştirilir. Üretim tarihine göre toplu değişim ölçüme dayanmaz; renk değişimine göre gözle değerlendirme metinde nem alıcı maddeler için geçer (BY.31); akü şarj düzeyi ise akü kontrolüne ait bir ölçümdür (BY.44), fırça ömrünü göstermez.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BY.36 (Başarım Ölçütü 2.4-3.2)
24. Terimler listesine göre akım yönünü değiştirerek cer motorunun dönme yönünü değiştiren şalter hangisidir?
- A) Enversör
- B) Redresör
- C) Seksiyoner
- D) Kontaktör
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Enversör
Ek 2'de ENVERSÖR, akım yönünü değiştirerek cer motorunun dönme yönünü değiştiren şalter olarak tanımlanır; cer motorlarının çalışma sistemi A3 BG.25'te yer alır. Kontaktör bir devreyi başka bir devrenin kapanmasıyla açan veya kapatan eleman, seksiyoner ayırıcı, redresör ise AC gerilimi DC gerilime çeviren cihazdır.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BG.25 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (ENVERSÖR)
25. Terimler listesine göre iklimlendirme sisteminde soğutkanın gaz olarak girip ısısını çevreye vererek sıvı hale geçtiği bölüm hangisidir?
- A) Kompresör
- B) Kondenser
- C) Evaporatör
- D) Termostat
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kondenser
Ek 2'de KONDENSER, soğutma sisteminde soğutkanın gaz olarak girdikten sonra ısısını çevreye vererek sıvı hale geçtiği bölüm olarak tanımlanır; iklimlendirme devreleri A3 BG.34'te yer alır. Evaporatörde akışkan sıvı girip buharlaşarak gaz olur; kompresör basınçlı hava üreticisi, termostat ise sıcaklığı istenen değerlerde tutan elemandır.
Dayanak: 13UY0184-4/A3 — BG.34 (Başarım Ölçütü 2.2-2.3); Ek 2 Terimler (KONDENSER)
İlgili sayfalar
Raylı Sistem Araçları Elektrik Bakım ve Onarımcısı belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Başvurudan belgeye kadar süreci Brodemy yürütür: size uygun seviye ve ücret, sınav takvimi, evrak ve belge takibi tek yerden. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.
Raylı Sistem Araçları Elektrik Bakım ve Onarımcısı (13UY0184-4, Seviye 4) gerçek sınavı için sizi arayalım
Deneme sonucunuza göre hangi seviyeye başvurmanız gerektiğini, ücreti ve sınav takvimini telefonda netleştirelim. Başvuru, sınav takvimi ve belge takibi Brodemy üzerinden yürür.
Sıkça sorulan sorular
Bu deneme sınavındaki sorular gerçek sınav soruları mı?+
Hayır. MYK yeterlilik sınavlarının soru bankası kamuya açık değildir. Buradaki 25 soru, ulusal yeterlilikteki aynı başarım ölçütlerinden PARALEL olarak hazırlanmıştır; gerçek sınav setinden alınmamıştır.
Deneme sınavı ücretli mi?+
Hayır, ücretsizdir ve üyelik gerektirmez. Her sorunun altında doğru şıkkın neden doğru, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu anlatan açıklama vardır.
Kaç puan alırsam gerçek sınavı geçerim?+
Gerçek sınavda her yeterlilik birimi ayrı değerlendirilir; bu ulusal yeterlilikte teorik sınavda soruların en az %70'ine doğru cevap vermek gerekir ve birimlerin ortalaması alınmaz. Bu denemede bir konu başlığında bu barajın altında kalıyorsanız, sınav tarihini o konuyu çalıştıktan sonra almak daha güvenlidir. Bu yeterlilikte performans sınavı da vardır: ulusal yeterlilikte kritik olarak işaretli adımlar varsa hepsini doğru yapmanız gerekir; biri eksik kalırsa toplam puan yüksek olsa da o birimden geçilmez.
Hangi belge, hangi ücret, ne zaman sınav? Birlikte netleştirelim.
Size uygun yeterliliği, sınav yapısını ve güncel ücreti anlatırız; başvurudan belgeye kadar süreci Brodemy yürütür.