Barista (Kahve Bar Görevlisi) Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (15UY0216-4)
MYK Barista (Kahve Bar Görevlisi) (15UY0216-4) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 - İSG Faaliyetleri, Çevre Koruma Mevzuatı, Gıda Güvenliği ve Kalite Yönetimi
1. Barista, vardiya başında bar tezgâhını klor esaslı bir dezenfektanla temizleyecektir. Ürünün etiketinde cilt ve göz tahrişi uyarısı bulunmaktadır. Bu işlemde kullanması gereken kişisel koruyucu donanım hangisidir?
- A) Sıcak kaplar için kullandığı ısıya dayanıklı bez eldiven
- B) Servis sırasında giydiği kumaş önlük ve kolluk takımı
- C) Kimyasala dayanıklı eldiven ve sıvı geçirmez önlük
- D) Bulaşıkta kullanılan ince tek kullanımlık lateks eldiven
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kimyasala dayanıklı eldiven ve sıvı geçirmez önlük
Kimyasal temizlik maddeleri cilt ve göz tahrişi yaptığı için ürünün güvenlik bilgilerine uygun, kimyasala dayanıklı eldiven ve sıvı geçirmez önlük kullanılması gerekir. Sahada en sık yapılan hata, bulaşıkta kullanılan ince lateks eldivenle dezenfektana devam etmektir; bu eldivenler kimyasal geçirgenliğe karşı tasarlanmadığından uzun temasta koruma sağlamaz, ısıya dayanıklı bez eldiven ise sıvıyı emerek teması artırır.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 1: İSG önlemleri ve kişisel koruyucu donanımların açıklanması
2. Servis yoğunluğunda bar önüne süt dökülür; barista alanı paspaslar ancak zemin bir süre daha ıslak kalacaktır. Konuk geçişinin sürdüğü bu alanda hangi işaret levhası kullanılmalıdır?
- A) Sarı zemin üzerine siyah sembollü üçgen uyarı levhası
- B) Mavi zemin üzerine beyaz sembollü emredici işaret levhası
- C) Kırmızı zemin üzerine beyaz sembollü yasaklayıcı levha
- D) Yeşil zemin üzerine beyaz sembollü acil çıkış levhası
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Sarı zemin üzerine siyah sembollü üçgen uyarı levhası
Kayma tehlikesi bir tehlike uyarısıdır; uyarı işaretleri sarı zemin, siyah sembol ve siyah çerçeveli üçgen biçimiyle tanımlanır. Adayların sık karıştırdığı mavi daire emredici (örneğin koruyucu kullan), kırmızı yasaklayıcı, yeşil ise acil çıkış ve ilk yardım işaretidir; ıslak zemine yeşil veya mavi levha koymak tehlikeyi bildirmez ve konuk kaymasında işletmeyi savunmasız bırakır.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / BG.4: İkaz ve uyarı işaretleri ile levhalarını açıklar
3. Vardiya sırasında espresso makinesinin elektrik bağlantısından duman çıkar ve küçük bir alevlenme başlar. Baristanın acil durum talimatlarına uygun ilk davranışı hangisidir?
- A) Alevi bastırmak için tezgâhtaki su sürahisini üzerine boşaltır
- B) Makineyi prizde bırakıp ıslak servis bezi ile üstünü kapatır
- C) Cihazı kapıya taşıyıp dışarıda sönmesini bekleyerek izler
- D) Enerjiyi panodan keser, uygun söndürücüyle müdahale eder
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Enerjiyi panodan keser, uygun söndürücüyle müdahale eder
Elektrik kaynaklı yangında ilk adım enerjiyi kesmek, ardından elektrik yangınlarına uygun söndürücü ile müdahale edip durumu ilgili birime bildirmektir. En tehlikeli saha hatası, gerilim altındaki cihaza su veya ıslak bez uygulamaktır; su iletken olduğu için çarpılma riski doğurur, yanan cihazı taşımak ise alevi yayar ve baristayı yanık riskiyle karşı karşıya bırakır.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 1: acil durum ve yangın halinde alınacak önlemler
4. Gün sonunda bar çöpünde cam şişeler, kullanılmış kahve telvesi ve karton bardaklar birikmiştir. Çevre koruma ve atık ayrıştırma kurallarına uygun davranış hangisidir?
- A) Cam şişe ve telveyi aynı geri dönüşüm kutusunda toplar
- B) Camı kumbaraya, telveyi organik atığa ayrıştırır
- C) Telveyi lavabo giderinden akıtır, şişeleri evsele atar
- D) Tüm bar atığını tek poşette toplayıp evsel atığa verir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Camı kumbaraya, telveyi organik atığa ayrıştırır
Atıklar türlerine göre ayrıştırılır: cam ve karton geri dönüşüme, kahve telvesi ise organik atığa gider; bu ayrım hem mevzuat gereği hem de geri kazanım verimi için zorunludur. Sahada sık görülen iki hata, telveyi lavabodan akıtmak ve cam ile organiği aynı kutuya atmaktır; telve gider hattında birikerek tıkanmaya yol açar, karışık atık ise geri dönüşüm partisini kirleterek tamamını çöpe düşürür.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 1: çevre koruma, atıkların türüne göre ayrıştırılması
5. Barista, çöp poşetini değiştirdikten sonra sırada bekleyen cappuccino siparişi için süt sürahisine uzanmak üzeredir. Gıda güvenliği ve kişisel hijyen açısından doğru davranış hangisidir?
- A) Ellerini önlüğüne silerek süt sürahisini eline alır
- B) Ellerine antiseptik sıkıp beklemeden sürahiye geçer
- C) Sürahiyi sıcak suyla çalkalayıp işleme devam eder
- D) Ellerini usulüne uygun yıkayıp kurulayarak başlar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Ellerini usulüne uygun yıkayıp kurulayarak başlar
Çöp, kirli ekipman veya para teması sonrası gıdaya dokunmadan önce eller sabunla yıkanıp kurulanmalıdır; kurulama da hijyenin parçasıdır çünkü ıslak el mikroorganizmayı daha kolay taşır. Yaygın hata, görünür kirli ele doğrudan el antiseptiği sıkmaktır; antiseptikler organik kir üzerinde etkinliğini kaybeder, önlüğe silmek ise mikroorganizmayı elden üniformaya ve geri taşır.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 2: kişisel bakım ve hijyen kurallarının uygulanması
6. Bar tezgâhında süt ve şurup bulaşığı vardır ve barista tezgâhı dezenfekte edecektir. Hijyen ve sanitasyon kurallarına uygun sıralama hangisidir?
- A) Dezenfektanı kirli yüzeye sıkıp hemen kuru bezle siler
- B) Deterjan ve dezenfektanı bir kapta karıştırıp uygular
- C) Önce kiri temizler, dezenfektanı sürüp süreyi bekler
- D) Yalnız sıcak suyla siler, koku kalmasın diye durular
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Önce kiri temizler, dezenfektanı sürüp süreyi bekler
Sanitasyon iki aşamalıdır: önce deterjanla organik kir uzaklaştırılır, sonra dezenfektan uygulanır ve etiketindeki etki süresi boyunca yüzeyde bekletilir. En sık hata dezenfektanı kirli yüzeye sıkıp hemen silmektir; süt ve şurup kalıntısı dezenfektanı etkisiz kılar ve süre beklenmediği için mikrobiyal yük düşmez. Farklı kimyasalları karıştırmak ise tehlikeli gaz açığa çıkarabilir.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 2: hijyen ve sanitasyon önlemlerinin uygulanması
7. İşletme, bardaki süt soğutucusunun sıcaklığını her vardiyada ölçüp forma kaydetmekte, sapma olduğunda düzeltici işlem başlatmaktadır. Bu uygulama HACCP sistemi içinde hangi adıma karşılık gelir?
- A) Kritik kontrol noktasının izlenmesi ve kaydedilmesi
- B) Ön gereksinim programı kapsamındaki genel temizlik işi
- C) Tehlike analizi öncesinde yapılan ürün tanımlama adımı
- D) Düzeltici faaliyet sonrasında yapılan doğrulama denetimi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kritik kontrol noktasının izlenmesi ve kaydedilmesi
Süt soğuk zinciri, bozulmayı önlemenin son kontrol noktası olduğu için kritik kontrol noktasıdır; sıcaklığın belirlenen limite göre düzenli ölçülüp kaydedilmesi izleme adımıdır. Adaylar bunu ön gereksinim programıyla karıştırır; genel temizlik, personel hijyeni ve haşere kontrolü sistemin zeminini kuran ön gereksinimlerdir, izleme ise belirli bir limite bağlı ölçüm ve kayıt gerektirir.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 3: gıda güvenliği yönetim sistemi (HACCP) uygulamaları
8. Konuk, fındık alerjisi olduğunu belirterek fındıklı latte yerine sade latte ister. Gıda güvenliğinde bildirimi zorunlu alerjen kurallarına göre baristanın yapması gereken nedir?
- A) Fındıklı şurubu çok az kullanır, tadı fark edilmeyecektir
- B) Kullanacağı süt ve şurup içeriklerini kontrol edip bildirir
- C) Fındıklı süt hazırladığı sürahiyi çalkalayıp aynısını kullanır
- D) Konuğa filtre kahve önerip alerjen sorusunu yanıtsız bırakır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kullanacağı süt ve şurup içeriklerini kontrol edip bildirir
Sert kabuklu meyveler bildirimi zorunlu alerjenler arasındadır; barista kullanacağı süt, bitkisel içecek ve şurupların etiketini kontrol edip konuğu bilgilendirmeli, temiz ekipmanla hazırlık yapmalıdır. Sahadaki en riskli hata miktarın azaltılmasının yeterli sanılmasıdır; alerjik tepki doz bağımlı değildir ve eser miktar bile ağır reaksiyon doğurabilir, sürahiyi yalnızca çalkalamak çapraz bulaşmayı ortadan kaldırmaz.
Dayanak: A1 - İSG Faaliyetleri / Öğrenme Kazanımı 3: gıda güvenliği kuralları ve alerjen bilgilendirmesi
A2 - İş Organizasyonu ve Servis Öncesi İşlemler
9. Akşam vardiyasına devir yapılacaktır; değirmen arızalıdır ve şurup siparişi eksik kalmıştır. İş organizasyonu açısından doğru devir yöntemi hangisidir?
- A) Bilgileri sözlü olarak aktarır, kaydı ertesi güne bırakır
- B) Yalnızca kendi bitmeyen işini yazar, arızayı sonra söyler
- C) Devir defterini imzasız bir şekilde amirin masasına bırakır
- D) Bilgi panosuna ve otomasyona yazılı işleyerek devreder
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Bilgi panosuna ve otomasyona yazılı işleyerek devreder
Vardiyalar arası koordinasyon, kalan işlerin ve arızaların işletmenin kullandığı bilgi panosu veya otomasyon sistemine yazılı olarak işlenmesiyle sağlanır; böylece bilgi devredilen kişiye eksiksiz ve izlenebilir biçimde ulaşır. Yalnızca sözlü aktarım en yaygın hatadır; yoğunlukta unutulur, kanıtı kalmaz ve arızalı değirmen ertesi vardiyada fark edildiğinde servis durur.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / BG.1: vardiya devrinde kullanılan sistem ve otomasyonları açıklar
10. İşletme sabah açılacaktır ve barista açılıştan yarım saat önce bara girer. Servis öncesi işlemlerde hangi sıralama doğrudur?
- A) Tüm tezgâh ve dolap düzenini bitirir, makineyi en son açar
- B) Makineyi açıp ilk siparişte kahve akıtarak ısınmayı hızlandırır
- C) Isınması zaman alan espresso makinesini önce çalıştırır
- D) Grup başlığını söküp soğuk suyla durulayarak açılışı bekler
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Isınması zaman alan espresso makinesini önce çalıştırır
Espresso makinesi gibi kazanlı cihazların çalışma basıncına ve sıcaklığına ulaşması zaman aldığından bu makineler ilk çalıştırılır, ısınırken tezgâh ve malzeme hazırlığı yapılır. Sık yapılan hata makineyi en sona bırakmaktır; ilk siparişler yeterince ısınmamış grup ve fincanla çekildiğinde ekstraksiyon dengesizleşir ve ilk konuklara standart dışı ürün gider.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / Öğrenme Kazanımı 2: ısınması zaman alan makinelerin önce çalıştırılması
11. Depodan gelen süt kolileri bar dolabına yerleştirilecektir; dolapta aynı üründen daha önce girmiş kutular vardır. FİFO kuralına uygun yerleştirme hangisidir?
- A) Tarihi yakın olanları öne, uzak olanları arkaya dizer
- B) Yeni gelen kutuları öne alır, eskileri arkada bekletir
- C) Kutuları marka ve ambalaj boyutuna göre gruplayıp dizer
- D) Açılmışları en arkaya, kapalı kutuları ön sıraya koyar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Tarihi yakın olanları öne, uzak olanları arkaya dizer
İlk giren ilk çıkar kuralında son kullanma tarihi en yakın ürün en önde durur ve önce tüketilir; yerleşim ayrıca kullanım sıklığına göre düzenlenir. Sahada en çok yapılan hata yeni gelen kolileri öne koymaktır; bu durumda arkada kalan eski kutuların tarihi geçer, hem zayi artar hem de dikkatsiz bir anda tarihi geçmiş süt servise girer.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / BY.5: İlk giren ilk çıkar (FİFO) kuralına göre dolaba yerleştirir
12. Bara yeni açılan bir paket kavrulmuş çekirdek gelmiştir ve gün içinde kademeli kullanılacaktır. Kahvenin tazeliğini koruyacak doğru saklama uygulaması hangisidir?
- A) Açtığı paketi buzdolabına koyar, soğuk tazeliği korur diye
- B) Ağzı kapatılmış paketi serin, kuru ve karanlıkta tutar
- C) Haznede kalanı cam kavanoza alıp tezgâhta ışıkta bekletir
- D) Günlük ihtiyacın tamamını sabahtan öğütüp kapta biriktirir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Ağzı kapatılmış paketi serin, kuru ve karanlıkta tutar
Kavrulmuş kahve oksijen, nem, ışık ve ısıdan etkilenir; bu nedenle ağzı sıkıca kapatılmış ambalajında, serin, kuru ve karanlık bir yerde oda sıcaklığında saklanır. Sahada sık görülen hatalar açılmış paketi buzdolabına koymak ve günlük kahveyi sabahtan öğütmektir; soğuk ortamda paket her açıldığında yoğuşma olur, kahve nem ve çevredeki kokuları çeker, öğütülmüş kahve ise yüzey alanı büyüdüğü için aromasını kısa sürede yitirir.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / Öğrenme Kazanımı 2: malzemelerin uygun koşullarda muhafaza edilmesi
13. Menüye cold brew eklenecektir ve barista hazırlık yöntemini ekibe anlatacaktır. Bu kahve türünün doğru tanımı hangisidir?
- A) Sıcak demlenen filtre kahvenin buz üzerine dökülmesidir
- B) Kalın çekilmiş kahvenin soğuk suda uzun süre demlenmesidir
- C) Espresso üzerine soğuk süt ve buz eklenerek yapılmasıdır
- D) İnce çekilmiş kahvenin yüksek buhar basıncıyla çekilmesidir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kalın çekilmiş kahvenin soğuk suda uzun süre demlenmesidir
Cold brew, kalın öğütülmüş kahve çekirdeklerinin soğuk suda uzun süre bekletilerek demlenmesiyle elde edilir; düşük sıcaklık nedeniyle daha az acılık ve farklı bir aroma profili verir. En sık karıştırılan seçenek sıcak demlenip buz üzerine dökülen içecektir; bu aslında ice coffee yöntemidir ve demleme sıcaklığı farklı olduğu için sonuç cold brew ile aynı değildir.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / BG.4: Kahve türlerini açıklar (alt kazanım 3.1)
14. Barista, serviste kullandığı çekirdeğin kuru (natural) yöntemle işlendiğini konuğa anlatacaktır. Bu işleme yönteminde izlenen sıra hangisidir?
- A) Çekirdek önce kavrulur, sonra meyve eti sudan ayrıştırılır
- B) Meyve eti hemen ayrılır, çekirdek fermente edilmeden kurutulur
- C) Kiraz meyvesi çekirdek üzerindeyken kurutulur, sonra ayrılır
- D) Çekirdek öğütüldükten sonra güneşte kurutulup paketlenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kiraz meyvesi çekirdek üzerindeyken kurutulur, sonra ayrılır
Kuru yöntemde toplanan kahve kirazı bütün hâlde kurutulur, kuruyan meyve eti ve kabuk daha sonra mekanik olarak ayrılır; bu nedenle fincanda daha meyvemsi ve yoğun bir tat oluşur. Adayların karıştırdığı yaş yöntemde ise meyve eti hemen ayrılır ve çekirdek yıkanarak kurutulur; kavurma ise her iki yöntemde de en son aşamadır, işleme aşamasının başında yer almaz.
Dayanak: A2 - İş Organizasyonu / Öğrenme Kazanımı 3: menşeine göre kahve işleme aşamalarını açıklar
A3 - Servis İşlemleri
15. Barista, filtre kahve makinesinde 2 litre su ile demleme yapacaktır. Filtre kahvede yaygın kabul gören altın oran ölçüsüne göre ne kadar kahve kullanmalıdır?
- A) 120 gram kahve kullanır ve filtre kâğıdını önce yıkar
- B) 60 gram kahve kullanır, su miktarını iki katına çıkarır
- C) 180 gram kahve kullanır, demleme süresini kısaltarak dengeler
- D) 240 gram kahve kullanır, aynı kâğıtla ikinci demleme yapar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) 120 gram kahve kullanır ve filtre kâğıdını önce yıkar
Filtre kahvede yaygın kabul gören ölçü 1 litre suya yaklaşık 60 gram kahvedir; 2 litre için 120 gram kullanılır ve filtre kâğıdı, kâğıt tadını gidermek için demlemeden önce sıcak suyla ıslatılır. Sık yapılan hata su iki katına çıkarken kahveyi sabit tutmaktır; bu durumda çözünen madde oranı düşer, kahve sulu ve gövdesiz olur. Kahveyi orantısız artırmak ise aşırı sertlik ve acılık yaratır.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: filtre kahve demleme oranının uygulanması
16. Konuk iki fincan orta şekerli Türk kahvesi ister ve barista cezve ile hazırlayacaktır. Cezvede doğru hazırlama sırası hangisidir?
- A) Kaynar suyu cezveye koyup şekeri en son ekleyerek karıştırır
- B) Sıcak su ile başlar, köpük oluşunca şekeri üzerine serper
- C) Suyu kaynattıktan sonra kahveyi ekler ve şekeri sonra atar
- D) Şekeri kahveyle koyar, sonra sıcak olmayan su ekler
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Şekeri kahveyle koyar, sonra sıcak olmayan su ekler
Türk kahvesinde fincan sayısına göre kahve ve sipariş edilen şeker cezveye konur, ardından sıcak olmayan su eklenip karıştırılarak kısık ateşte yavaş pişirilir; yavaş ısınma köpüğün oluşmasını ve aromanın suya geçmesini sağlar. Yaygın hata sıcak veya kaynar suyla başlamaktır; bu durumda kahve suyun yüzeyinde topaklanır, köpük tutmaz ve şekerin geç eklenmesi oluşan köpüğü dağıtır.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: Türk kahvesi hazırlama sırası (kahve, şeker, sıcak olmayan su)
17. Potadaki filtre kahve, demlendiğinden bu yana yaklaşık kırk dakikadır sıcak plaka üzerinde beklemektedir ve yeni sipariş gelmiştir. Barista ne yapmalıdır?
- A) Potayı yeniden ısıtıp aromasını tazeleyerek servise devam eder
- B) Kalanı boşaltır ve siparişi taze demleyerek karşılar
- C) Üzerine sıcak su ekleyip yoğunluğunu ayarlayarak servis eder
- D) Yeni demlediği kahveyi kalanın üzerine ekleyip karıştırır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kalanı boşaltır ve siparişi taze demleyerek karşılar
Sıcak plaka üzerinde bekleyen filtre kahve tazeliğini hızla yitirir; bu nedenle işletme standardı olarak genellikle otuz dakikayı aşan pota boşaltılır ve sipariş taze demlenerek karşılanır. Sahada sık görülen hata bekleyen kahveyi yeniden ısıtmak veya üzerine taze kahve eklemektir; ısınma sürdükçe uçucu aromalar kaybolup yanık ve acı tat baskınlaşır, karıştırma ise taze partiyi de bozarak şikâyet riskini büyütür.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: bekleyen filtre kahvenin yenilenmesi
18. Barista tek (single) espresso hazırlayacaktır. Geleneksel tek shot ölçüsünde doz ve hacim ilişkisine göre doğru uygulama hangisidir?
- A) 7-9 gram kahveyle 50-60 ml hacim elde edecek şekilde çeker
- B) 14-18 gram kahveyle 25-30 ml hacim elde edecek şekilde çeker
- C) 7-9 gram kahveyle 25-30 ml hacim elde edecek şekilde çeker
- D) 4-5 gram kahveyle 15-20 ml hacim elde edecek şekilde çeker
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) 7-9 gram kahveyle 25-30 ml hacim elde edecek şekilde çeker
Geleneksel tek espressoda 7-9 gram kahveden 25-30 ml hacim elde edilir ve fincan yaklaşık yarısına kadar dolar; doz ile hacim birlikte tutturulduğunda çözünme dengeli olur. Aynı dozdan 50-60 ml akıtmak en sık hatadır ve aşırı çözünme nedeniyle acı, yanık bir tat verir; 14-18 gram ise çift shot dozudur, tek espresso beklenen üründe gövde ve kafein dengesini bozar.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: espresso dozu ve hacminin uygulanması
19. Barista, tek espressoda hedeflediği 25-30 ml hacme yaklaşık 12 saniyede ulaştığını görür; fincandaki kahve açık renkli, ince gövdeli ve belirgin ekşidir. Doğru müdahale hangisidir?
- A) Değirmeni bir kademe inceltip yeni shot çekerek ölçer
- B) Aynı ayarla devam edip fincana sıcak su ekleyerek dengeler
- C) Kahve dozunu düşürüp portafiltreyi daha sert bastırarak çeker
- D) Makinenin kazan basıncını yükseltip akışı yavaşlatmayı dener
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Değirmeni bir kademe inceltip yeni shot çekerek ölçer
Hedeflenen hacme çok kısa sürede ulaşılması suyun kahve yatağından hızlı geçtiğini, yani yetersiz çözünmeyi gösterir; açık renk, ince gövde ve ekşi tat bunu doğrular. Öncelikli değişken öğütme inceliğidir: değirmen kademe kademe inceltilir, doz ve sıkıştırma sabit tutularak yeni shot süre ve hacim olarak ölçülür. Sık yapılan hata öğütmeye dokunmadan sıkıştırmayı sertleştirmek ya da basınçla oynamaktır; bunlar akışı kalıcı düzeltmez, shot'lar arası tutarsızlığı artırır.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: espresso çekim kontrolü ve değirmen ayarı
20. Aynı anda bir cappuccino ve bir latte hazırlanacaktır. Bu iki sütlü kahveyi birbirinden ayıran temel fark nedir?
- A) Cappuccino soğuk sütle, latte buharlanmış sütle hazırlanır
- B) Lattede köpük oranı, cappuccinodakinden belirgin yüksektir
- C) Farkı belirleyen tek unsur kullanılan espresso shot sayısıdır
- D) Cappuccinoda köpük, lattede sıvı süt oranı daha yüksektir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Cappuccinoda köpük, lattede sıvı süt oranı daha yüksektir
Her iki içecek de espresso ve buharlanmış sütle hazırlanır; ayrım süt köpüğü ile sıvı süt dengesindedir. Cappuccinoda köpük katmanı belirgin ve kalındır, bu yüzden daha hafif ve havadar içilir; lattede sıvı süt oranı yüksek, köpük ince bir katman hâlindedir ve içim daha dolgundur. Adayların en sık hatası farkı shot sayısında aramaktır; espresso miktarı fincan hacmine göre değişebilir, ayırt edici ölçüt süt dokusudur.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: sütlü kahvelerde süt ve süt köpüğü oranları
21. Barista sütlü bir içeceği hazırladıktan sonra sıradaki siparişe geçecektir. Buhar çubuğu ile ilgili yapması gereken doğru uygulama hangisidir?
- A) Tezgâh bezi ile hızlıca siler ve sıradaki siparişe geçer
- B) Yalnız bu iş için ayrılan nemli bezle siler, buhar verir
- C) Kuru kâğıt havluyla siler, kalıntıyı buharla kurutmuş olur
- D) Vardiya sonunda söküp sıcak suda bekleterek temizler
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Yalnız bu iş için ayrılan nemli bezle siler, buhar verir
Her sütlü üründen sonra buhar çubuğu, yalnızca bu iş için ayrılmış nemli bir bezle silinir ve içinde kalan süt kalıntısını atmak için kısa süre buhar boşaltılır; bu adım performans sınavında kritik kabul edilen uygulamalardandır. En sık hata genel tezgâh bezini kullanmaktır; bu bez tüm bar yüzeylerini dolaştığı için çapraz bulaşma yaratır. Çubukta kuruyan süt ise mikrobiyal üreme ortamı olur ve delikleri tıkar.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: buhar çubuğunun her kullanımdan sonra temizlenmesi
22. Konuk, servis edilen lattenin soğuk olduğunu yüksek sesle söylemekte ve konuşmasını sürdürmektedir. Konuk memnuniyeti odaklı doğru davranış hangisidir?
- A) Sözünü kesmeden dinler, özür diler ve kayda geçirir
- B) Hatanın mutfaktan kaynaklandığını söyleyip konuğu yönlendirir
- C) Şikâyeti kayıt altına almadan yalnızca sözlü olarak aktarır
- D) Konuğa indirim önerip şikâyeti kayıt dışı bırakarak kapatır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Sözünü kesmeden dinler, özür diler ve kayda geçirir
Şikâyet yönetiminde ilk adım konuğun sözünü kesmeden dinlemek, özür dileyip talebi anlamak ve şikâyeti kayda geçirerek ilgili birime iletmektir; böylece hem konuk duyulduğunu hisseder hem de sorun izlenebilir olur. Sorumluluğu başka bir birime yıkmak konuğu ikinci kez muhatapsız bırakır; indirimle kapatmak ya da yalnız sözlü aktarım da kaydı atladığı için tekrarlayan hatanın kök nedeni görünmez kalır.
Dayanak: A3 - Servis İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 3: konuk şikâyetinin dinlenmesi ve ilgili birime iletilmesi
A4 - Gün / Vardiya Sonu İşlemleri
23. Vardiya sonunda yarısı kullanılmış süt ve şurup kutuları bar tezgâhında açık kalmıştır. Gün sonu işlemlerinde doğru uygulama hangisidir?
- A) Ağzını streçleyip tarih yazmadan soğutucunun arkasına koyar
- B) Kalanı yeni kutuya aktarıp yeni ürünün tarihini üzerine yazar
- C) Üzerine açılma tarihini yazıp uygun koşulda muhafaza eder
- D) Tezgâh altında oda sıcaklığında bırakıp ertesi gün kullanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Üzerine açılma tarihini yazıp uygun koşulda muhafaza eder
Tamamı tüketilmemiş ürünler üzerine açılma tarihi yazılarak gıda güvenliği kurallarına uygun koşulda, soğuk zincir gerektirenler soğutucuda muhafaza edilir; tarih etiketi ürünün ne kadar süredir açık olduğunu izlenebilir kılar. En riskli hatalar tarih yazmamak ve kalanı yeni kutuya aktarmaktır; ikisi de ürünün gerçek açılma zamanını gizler ve bozulmuş ürün servise girer.
Dayanak: A4 - Gün/Vardiya Sonu İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: açılmış ürünlerin tarih yazılarak muhafazası
24. Gün sonunda bar kapatılırken kahve makinesi, değirmen ve fırın hâlâ çalışır durumdadır. İSG kurallarına uygun kapanış hangisidir?
- A) Makineleri açık bırakır, sabah ısınma süresi kısalmış olur
- B) Değirmeni kapatır, kahve makinesini düşük ısıda açık tutar
- C) Fişleri çekmeden şalteri indirip su vanasını açık bırakır
- D) Talimata uygun kapatır ve enerji bağlantılarını keser
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Talimata uygun kapatır ve enerji bağlantılarını keser
Kapatılması gereken makineler kullanım talimatına ve İSG kurallarına uygun sırayla kapatılır, enerji bağlantıları kesilir ve gerekli hatlar emniyete alınır; bu adım performans sınavında kritik kabul edilir çünkü gözetimsiz çalışan ısıtıcılı cihaz yangın riskinin başlıca kaynağıdır. Makineyi sabah hızlı açılış için gece boyu açık bırakmak sahada sık rastlanan ve en tehlikeli alışkanlıktır.
Dayanak: A4 - Gün/Vardiya Sonu İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: makinelerin talimata ve İSG'ye uygun kapatılması
25. Gün sonunda espresso makinesi kapatılmadan önce grup başlıklarının temizliği yapılacaktır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Grup başlığını yalnız kuru bezle silip ertesi güne bırakır
- B) Kör filtre ve temizlik tozuyla yıkayıp bolca durular
- C) Portafiltreyi bulaşık deterjanına yatırıp makinede bekletir
- D) Grup contasına kireç çözücü sıkıp gece boyunca bekletir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kör filtre ve temizlik tozuyla yıkayıp bolca durular
Gün boyunca grup başlığında ve duş elemanında biriken kahve yağları, kör (delikşiz) filtre ile makinenin kendi temizlik tozu kullanılarak geri yıkama yapılıp ardından bol suyla durulanarak uzaklaştırılır; durulama, tozun kalıntı bırakmaması için zorunludur. Sahada sık görülen hatalar başlığı yalnız kuru bezle silmek ve portafiltreyi bulaşık deterjanına yatırmaktır; kuruyan yağ ertesi gün acı ve yanık tat verir, deterjan kalıntısı ise kahvenin tadına geçer.
Dayanak: A4 - Gün/Vardiya Sonu İşlemleri / Öğrenme Kazanımı 1: araç-gereç ve donanımların kullanım talimatına göre temizlenmesi
İlgili sayfalar
Barista (Kahve Bar Görevlisi) belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.