Elektrik Pano Montajcısı Sınav Soruları ve Cevapları (Seviye 3)
Kısa cevap: Elektrik Pano Montajcısı MYK belgesi için zorunlu A1 ve A2 birimlerinin ikisini de geçmek gerekir (seçmeli birim yok). Birimler: A1 İş Sağlığı ve Güvenliği, Kalite ve Çevre (teorik sınavda en az 25 soru, baraj %60); A2 Elektrik Pano Montaj İşlemleri (teorik sınavda en az 15 soru, baraj %60). Her birim ayrı değerlendirilir; geçmek için teorik sınavda soruların en az %60'ına doğru cevap vermeniz, performans sınavında en az %80 başarı ve tüm kritik adımları doğru yapmanız gerekir. Bu sayfada bu birimlerin konularından hazırlanmış 42 açıklamalı çalışma sorusu var. Sorular gerçek sınav sorusu değildir; ulusal yeterlilikteki bilgi maddelerinden ve yürürlükteki mevzuattan yazılmıştır.
Bilmeniz gerekenler
Sınav ve başvuru
- Sınav: teorik ve performans (uygulama) sınavı
- Belge geçerliliği: 5 yıl
- Ücret: 12.750 TL: 11.250 TL sınav ve belgelendirme ücreti (KDV dahil) + 1.500 TL MYK belge masrafı (2026; ödemede ayrı satırda gösterilir, belge düzenlenmezse iade edilir).
- Ücret ayrıntısı · Sınav hangi ilde, ne zaman? · Bilgi: 0543 113 17 44
Nasıl kullanılır: soruyu okuyun, cevabınızı seçin; doğru/yanlış anında görünür ve açıklama açılır. Önce kendiniz düşünün, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 · İş Sağlığı ve Güvenliği, Kalite ve Çevre
Bu bölümde 20 çalışma sorusu var. Gerçek sınavda bu birimde teorik (çoktan seçmeli) sınavı yapılır; teorik sınavda en az 25 soru sorulur ve soruların en az %60'ına doğru cevap veren başarılı sayılır.
İş sağlığı ve güvenliği kuralları
1. Montajcı, pano gövdesi ve kapaklarının koruma iletkenine bağlanmasıyla ilgili yasal kuralları öğrenmek istiyor. Bu konuyu doğrudan düzenleyen mevzuat hangisidir?
- A) Gürültü Yönetmeliği
- B) Atık Yönetimi Yönetmeliği
- C) Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği
- D) Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği
Gövdelerin koruma iletkeniyle topraklanması, temas gerilimine karşı korumanın temelidir ve Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği'nde düzenlenir. Yangından korunma yönetmeliği elektrik tesisatına yangın güvenliği yönünden değinir, gövde topraklamasının ayrıntılı kuralları ise Topraklamalar Yönetmeliği'ndedir; gürültü ve atık yönetmelikleri bu konuyla ilgisizdir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.1; Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yön.
2. Boş pano gövdeleri ve bakır bara paketleri depodan montaj tezgâhına elle taşınacaktır. Bu işe uygun kişisel koruyucu donanım hangisidir?
- A) Çelik burunlu ayakkabı ve kesilmeye dayanıklı eldiven
- B) Kulak koruyucu ve toz maskesi
- C) Kaynak maskesi ve deri önlük
- D) Elektrik işine uygun yalıtkan eldiven ve ark yüz siperi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Çelik burunlu ayakkabı ve kesilmeye dayanıklı eldiven
Ağır sac gövde ve baraların taşınmasında asıl tehlike ayağa düşen yük ile keskin kenarların eli kesmesidir; bu yüzden çelik burunlu ayakkabı ve kesilmeye dayanıklı iş eldiveni kullanılır. Yalıtkan eldiven ve yüz siperi gerilimli çalışmalar içindir, taşıma işindeki ezilme ve kesilme riskini karşılamaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.2
3. Atölye rafına kablo makaraları, bakır bara paketleri ve küçük şalt malzemesi kutuları yerleştirilecektir. Çalışma yeri düzeni açısından doğru yerleşim hangisidir?
- A) Ağır makaraları üst rafa, hafif kutuları alt rafa koymak
- B) Bara paketlerini kolay alınsın diye rafın önüne dik dayamak
- C) Rafa sığmayan makaraları geçiş yolunun kenarında bekletmek
- D) Ağır makara ve baraları alt, hafif kutuları üst rafa koymak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Ağır makara ve baraları alt, hafif kutuları üst rafa koymak
Ağır makara ve bara paketleri alt rafta durursa raf devrilmez, yüksekten düşen yük ayağı ezmez ve ağır yükü baş hizasının üstünden indirmek gerekmez. Ağırı üste koymak rafın devrilme ve yük düşme riskini artırır; dik dayanan baralar devrilebilir, geçiş yolundaki makara ise takılıp düşmeye yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.3
Koruma araçları ve uyarı işaretleri
4. Pano test alanında, gerilim altındaki bir panoda çıkabilecek yangına karşı yanında hazır bulundurulacak en uygun söndürücü türü hangisidir?
- A) Basınçlı sulu (jet) söndürücü
- B) Karbondioksitli (CO2) söndürücü
- C) D sınıfı metal tozlu söndürücü
- D) Islak kimyasallı (F sınıfı) söndürücü
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Karbondioksitli (CO2) söndürücü
CO2 elektriği iletmez ve kalıntı bırakmadığı için gerilimli pano yangınında tercih edilir; şalt malzemesine toz ya da sıvı bulaştırmaz. Jet su iletken olduğundan çarpılma tehlikesi yaratır; D sınıfı toz metal yangınları, ıslak kimyasallı söndürücü ise mutfaktaki yağ yangınları içindir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.4
5. Montajı biten panonun kapağına, içeride elektrik çarpması tehlikesi olduğunu gösteren uyarı işareti yapıştırılacaktır. Bu işaretin doğru biçimi hangisidir?
- A) Mavi zeminli yuvarlak içinde beyaz şimşek simgesi
- B) Yeşil zeminli kare içinde beyaz şimşek simgesi
- C) Kırmızı çerçeveli yuvarlak içinde çapraz çizgili şimşek
- D) Sarı zeminli, siyah kenarlı üçgen içinde siyah şimşek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Sarı zeminli, siyah kenarlı üçgen içinde siyah şimşek
Uyarı işaretleri sarı zeminli, siyah kenarlı üçgen biçimindedir; elektrik tehlikesi bu üçgenin içindeki siyah şimşek okuyla gösterilir. Mavi yuvarlak zorunluluk, kırmızı çerçeveli çapraz çizgili yuvarlak yasak, yeşil kare ise acil çıkış ve ilk yardım bilgisi anlatır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.6; Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yön.
Tehlikeli durumlar ve önlemler
6. Bir kompanzasyon panosunda kondansatör bağlantısı değiştirilecektir. Panonun enerjisi kesilmiş olsa da bu işte devam eden tehlike hangisidir?
- A) Kondansatörlerde kalan yük nedeniyle elektrik çarpması
- B) Enerji kesildiği için bara yüzeylerinin hızla paslanması
- C) Kondansatörlerin soğuyarak kabloyu çekip koparması
- D) Kesik devrede kontaktör bobinlerinin aşırı ısınması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kondansatörlerde kalan yük nedeniyle elektrik çarpması
Kondansatörler enerji kesildikten sonra da bir süre yük tutabilir; uçlarına dokunmak elektrik çarpmasına yol açar. Bu yüzden deşarj için beklenir ve uçlarda gerilim kalmadığı ölçülerek doğrulanır. Enerjisiz devrede kontaktör bobini akım çekmediği için ısınmaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.7
7. Atölyedeki bir panoda çalışmadan önce besleme şalteri açılmış ve tekrar kapatılmasını önlemek için kilitlenip etiketlenmiştir. Beş güvenlik kuralına göre sıradaki adım hangisidir?
- A) Yakındaki gerilimli bölümleri yalıtkan örtüyle kapatmak
- B) Gerilim olmadığını uygun bir ölçü aletiyle kontrol etmek
- C) İletkenleri topraklayıp kısa devre etmek
- D) Kilidin anahtarını ekip şefine teslim edip çalışmaya başlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Gerilim olmadığını uygun bir ölçü aletiyle kontrol etmek
Beş güvenlik kuralının sırası ayırmak, tekrar kapanmaya karşı emniyete almak, gerilim olmadığını kontrol etmek, topraklayıp kısa devre etmek ve yakındaki gerilimli bölümleri kapatmaktır. Gerilim yokluğu ölçülmeden topraklamaya geçilirse ve şalter yanlış devreyi açmışsa, gerilimli iletken topraklanır; bu da kısa devre ve ark doğurur.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.8
8. Aşağıdaki durumlardan hangisi pano testi sırasında elektrik çarpması tehlikesi oluşturur?
- A) Test öncesi pano içinde unutulan alet olup olmadığına bakılması
- B) Koruma iletkeni bağlanmamış pano gövdesine enerji verilmesi
- C) Test alanının şeritle çevrilip uyarı levhası asılması
- D) Ölçümlerin yalıtım hasarı olmayan problarla yapılması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Koruma iletkeni bağlanmamış pano gövdesine enerji verilmesi
Koruma iletkeni bağlanmamış gövdede bir yalıtım hatası olursa gövde gerilim altına girer ve dokunan kişi çarpılır; koruma cihazı da bu hatayı göremeyebilir. Alanı şeritle çevirmek, alet kontrolü yapmak ve sağlam probla ölçmek ise tehlikeyi azaltan doğru uygulamalardır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.9
Acil durum prosedürleri
9. Atölyeyi besleyen ve dağıtım şirketine ait direkten gelen hat fırtınada kopup yere düşmüştür; yaralanan ve yangın yoktur. Anında giderilemeyecek bu durum için aranacak hat hangisidir?
- A) 185
- B) 187
- C) 184
- D) 186
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) 186
Dağıtım şebekesindeki arızalar 186 Elektrik Arıza hattına bildirilir; bu sırada yere düşen iletkene yaklaşılmaz ve çevre güvenliğe alınır. 185 su arıza, 187 doğal gaz acil, 184 Sağlık Bakanlığı İletişim Merkezi (SABİM) hattıdır; dağıtım hattına montajcının müdahale etmesi ise yetkisiz ve çok tehlikelidir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.10
10. Test standında çalışan bir arkadaşınızın eli gerilimli baraya temas etmiş ve kendi başına kurtulamıyor. Doğru ilk müdahale hangisidir?
- A) Kişiyi hemen kolundan tutup kuvvetle geri çekmek
- B) Kişinin üzerine su dökerek bağlantıyı kesmeye çalışmak
- C) Panonun beslemesini kesip ardından 112'yi aramak
- D) Önce 112'yi arayıp ekip gelene kadar kişiye dokunmadan beklemek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Panonun beslemesini kesip ardından 112'yi aramak
Önce enerji panonun beslemesinden kesilir; kesilemiyorsa kuru ve yalıtkan bir malzemeyle kişi iletkenden ayrılır, sonra 112 aranır. Çıplak elle tutan kişi de akım yoluna girerek çarpılır; ekibi beklerken enerjiyi kesmemek ise temas süresini uzatıp sonucu ağırlaştırır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.11
Atıklar ve çevre
11. Kablo artıklarındaki PVC yalıtım açık havada yakılırsa ortaya çıkan başlıca çevresel etki hangisidir?
- A) Klorlu zehirli gazlar ve dioksin oluşması
- B) Bakırın yanarak tamamen yok olması
- C) Yalnız su buharı çıktığı için havanın nemlenmesi
- D) Toprağın bakırla zenginleşip verimin artması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Klorlu zehirli gazlar ve dioksin oluşması
PVC klor içerdiği için yakıldığında hidrojen klorür gazı ile dioksin ve furan gibi kalıcı zehirli maddeler açığa çıkar; bunlar havayı ve toprağı kirletir. Bakır yanarak yok olmaz, yalnızca oksitlenir; bu yüzden kablo artıkları yakılmadan yetkili geri kazanım firmasına verilir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.13
12. Bara kesim tezgâhında bakır ve alüminyum bara artıkları aynı kasaya atılmaktadır. Geri kazanım açısından doğru uygulama hangisidir?
- A) Artıkları karışık hâlde genel çöp konteynerine atmak
- B) Bakırı ve alüminyumu ayrı toplayıp geri kazanıma vermek
- C) Kasayı doldurup metalleri ayırma işini hurdacıya bırakmak
- D) Alüminyumu tehlikeli atık kabına, bakırı hurdaya ayırmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Bakırı ve alüminyumu ayrı toplayıp geri kazanıma vermek
Bakır ve alüminyum ayrı eritilen farklı metallerdir; kaynağında ayrı toplandıklarında geri kazanım kolaylaşır ve malzemenin değeri korunur. Alüminyum bara artığı tehlikeli atık değildir, geri dönüştürülebilir metaldir; karışık bırakmak ise ayrıştırma yükünü ve kaybı artırır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.15
13. Pano atölyesinin atık kutusunda aşağıdakiler birikmiştir. Bunlardan hangisi tehlikeli atık olarak diğerlerinden ayrı toplanmalıdır?
- A) Şalt malzemesi kutularından çıkan temiz karton
- B) Kablo makarasından kalan ahşap tambur parçası
- C) Kalıntılı kontak temizleme spreyi kutuları
- D) Kablo kanalı kesiminden kalan plastik parçalar
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kalıntılı kontak temizleme spreyi kutuları
Kontak temizleme spreyi kutuları basınçlı kaptır ve içinde yanıcı çözücü kalıntısı kalır; tehlikeli madde kalıntılı ambalaj olarak ayrı kapta toplanır, delinmeden ve ateşe atılmadan lisanslı firmaya verilir. Temiz karton, ahşap tambur ve kablo kanalı artığı tehlikeli değildir; türüne göre ayrılıp geri kazanıma gönderilir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.16; Atık Yönetimi Yön. Ek-4
14. Pano temizliğinde kullanılan kontak temizleme spreyleri ve izopropil alkol şişeleri vardiya sonunda nerede saklanmalıdır?
- A) Gün ışığı alan pencere önündeki açık rafta
- B) Kapalı, etiketli olarak yanıcı madde dolabında
- C) Ertesi gün kolay bulunsun diye test standındaki panonun içinde
- D) Atölye ısıtıcısının yanındaki kilitli malzeme çekmecesinde
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kapalı, etiketli olarak yanıcı madde dolabında
Bu ürünler kolay parlayan buhar çıkarır; kapakları kapalı, etiketli ve ısı ile kıvılcım kaynaklarından uzak bir yanıcı madde dolabında saklanmalıdır. Test edilen pano içi ark ve kıvılcım, ısıtıcı yanı ise yüksek sıcaklık nedeniyle yangın ve patlama tehlikesi taşır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.18
15. Pano içi kablolamada malzemeyi ve işletme kaynaklarını verimli kullanmak için kablo kesimi nasıl yapılmalıdır?
- A) Her kabloyu makaradan bol uzunlukta kesip fazlasını atmak
- B) Bütün kabloları en uzun bağlantı boyunda kesmek
- C) Güzergâhı ölçüp bağlantı payıyla birlikte kesmek
- D) Kabloyu kısa kesip yetmeyen yerde ek yaparak uzatmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Güzergâhı ölçüp bağlantı payıyla birlikte kesmek
Kablo güzergâhı kanal üzerinden ölçülüp bağlantı ve kıvrım payı eklenerek kesilirse fire en aza iner ve iş düzgün olur. Bol kesip atmak bakır israfıdır; kısa kesip pano içinde ek yapmak ise gevşek temas ve ısınma riski doğuran bir hatadır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.20
Bakım ve kalite gereklilikleri
16. Bara bağlantılarında kullanılan ayarlanabilir yaylı tork anahtarının doğru ölçmeye devam etmesi için hangi bakım uygulaması yapılır?
- A) Yay gergin kalsın diye en yüksek ayarında saklamak
- B) Kalibrasyonunu yalnızca yere düşürüldüğünde yaptırmak
- C) Daha fazla moment için kolunu boru geçirerek uzatıp kullanmak
- D) Periyodik kalibrasyon yaptırıp en düşük ayarında saklamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Periyodik kalibrasyon yaptırıp en düşük ayarında saklamak
Yaylı tork anahtarı yüksek ayarda bekletilirse yay yorulur ve zamanla yanlış değer verir; bu yüzden en düşük ayarında saklanır ve belirli aralıklarla kalibre ettirilir. Kolu boruyla uzatmak ayarı anlamsız kılar ve aleti bozar; yalnız düşünce kalibrasyon yaptırmak sapmayı zamanında yakalayamaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.21
17. Montaj talimatı, her pano için yapılan kontrollerin forma işlenip kontrolü yapanın imzalamasını istemektedir. Bu kalite gerekliliğinin temel amacı nedir?
- A) Montajcının günlük fazla mesai saatlerini hesaplamak
- B) Panonun satış fiyatını belirlemek
- C) Panonun boya rengini müşteriye bildirmek
- D) Kontrolleri kimin yaptığını izlenebilir kılmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Kontrolleri kimin yaptığını izlenebilir kılmak
İmzalı kontrol formu, panoda hangi kontrolün ne zaman ve kim tarafından yapıldığını gösterir; sahada bir sorun çıktığında kayda dönülerek neden bulunur. Bu kayıt izlenebilirlik içindir; çalışma saati ya da fiyat hesabı ayrı işlerdir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.22
18. Montaj resminde DIN rayı boyu 500 ±1 mm olarak verilmiştir. Kesilen rayın kabul edilebileceği ölçü aralığı hangisidir?
- A) 499 mm ile 501 mm arası
- B) 500 mm ile 501 mm arası
- C) 499 mm ile 500 mm arası
- D) 498,5 mm ile 501,5 mm arası
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) 499 mm ile 501 mm arası
±1 mm, ölçünün 1 mm eksiğe ve 1 mm fazlaya kadar sapabileceğini gösterir; kabul aralığı 499–501 mm'dir. 500–501 mm yalnız artı yönü, 499–500 mm yalnız eksi yönü alır; 498,5–501,5 mm ise toleransı aşan parçaları da kabul ettirir.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.23
19. Bakır baraların cıvatalı bağlantısı yapılacaktır. Kalite standardına uygun sıkma işlemi hangisidir?
- A) Cıvatayı kollu anahtarla gücün yettiğince sonuna kadar sıkmak
- B) Cıvatayı elle sıkıp kontrolü test aşamasına bırakmak
- C) Talimattaki momentle tork anahtarıyla sıkıp işaretlemek
- D) Cıvatayı yarım tur gevşetip esneme payı bırakmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Talimattaki momentle tork anahtarıyla sıkıp işaretlemek
Bara bağlantısı, talimatta ya da üretici tablosunda verilen momentle kalibreli tork anahtarı kullanılarak sıkılır ve kontrol edildiği işaretlenir. Aşırı sıkmak cıvatayı ve barayı ezer, az sıkmak ise temas direncini artırıp ısınmaya yol açar; elle sıkıp bırakmak bu iki hatayı da ölçmez.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.24
20. Aşağıdakilerden hangisi pano kablolamasında sık görülen ve bağlantı noktasında ısınmaya yol açan bir montaj hatasıdır?
- A) Kablo yalıtımının klemens içine sıkıştırılması
- B) Çok telli kablo ucuna uygun ölçüde yüksük takılması
- C) Klemensin talimattaki momentle sıkılması
- D) Kablonun şemadaki numarayla etiketlenmesi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kablo yalıtımının klemens içine sıkıştırılması
Yalıtım klemensin sıkma bölgesine girerse iletken metal yüzeye tam oturmaz; temas direnci artar, bağlantı ısınır ve zamanla gevşer. Uygun yüksük takmak, doğru momentle sıkmak ve etiketlemek ise bu tür hataları önleyen doğru uygulamalardır.
Dayanak: 12UY0075-3/A1 — BG.25
A2 · Elektrik Pano Montaj İşlemleri
Bu bölümde 22 çalışma sorusu var. Gerçek sınavda bu birimde performans (uygulama) ve teorik (çoktan seçmeli) sınavı yapılır; teorik sınavda en az 15 soru sorulur ve soruların en az %60'ına doğru cevap veren başarılı sayılır.
Araç, gereç ve malzeme kontrolü
21. Montaj plakasına delinen deliğe, malzemeyi vidayla sabitlemek için iç diş açılacaktır. Bu iş için kullanılacak el aleti hangisidir?
- A) Pafta ve pafta kolu
- B) Kılavuz ve kılavuz kolu
- C) Rayba ve rayba kolu
- D) Havşa matkabı ve el matkabı
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kılavuz ve kılavuz kolu
Delik içine vida dişi açmak için kılavuz takımı kullanılır; kılavuz, deliği kesip iç dişi oluşturur. Pafta ise cıvata gibi silindirik parçaların dışına diş açar; rayba deliği yalnızca ölçüsüne getirip düzeltir, diş açmaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.1
22. Anma akımı 7,5 A olan bir motor çıkışı için depodan gelen termik rölenin ayar aralığı 2,5–4 A olarak yazılıdır. Montajcı nasıl davranmalıdır?
- A) Ayar düğmesini en üst değere çevirip röleyi olduğu gibi monte etmek
- B) Röleyi takıp motor koruma sigortasını bir kademe büyütmek
- C) Ayar aralığı 7,5 A'yı içine alan röleyi temin edip takmak
- D) İki termik röleyi seri bağlayıp toplam ayarı yükseltmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Ayar aralığı 7,5 A'yı içine alan röleyi temin edip takmak
Termik röle motorun anma akımına ayarlanır; bu yüzden ayar aralığı bu akımı kapsayan röle seçilmelidir. 2,5–4 A aralığındaki röle en üst ayarda bile 7,5 A'lik motoru normal çalışmada açtırır; sigortayı büyütmek ise aşırı yük korumasını hiç düzeltmez, yalnızca kısa devre korumasını zayıflatır.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.2
23. Panonun kumanda devresi 24 V DC ile çalışacaktır. Montaja gelen kontaktörlerin bobin etiketinde 230 V AC yazdığı görülüyor. Doğru davranış hangisidir?
- A) Bobini 24 V DC'ye bağlayıp kontaktörü denemek
- B) Kontaktörü takıp bobine seri direnç eklemek
- C) Kontaktörü takıp kumanda gerilimini 230 V'a çevirmek
- D) Bobin gerilimi 24 V DC olan kontaktörü temin etmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Bobin gerilimi 24 V DC olan kontaktörü temin etmek
Kontaktör bobininin gerilimi ve akım türü, kumanda devresinin gerilimiyle aynı olmalıdır. 230 V AC bobin 24 V DC ile kontaktörü çekmez; kumanda gerilimini kendi başına değiştirmek ise projeyi bozar ve diğer kumanda elemanlarını da etkiler.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.3
24. Kapağa takılacak bir stop butonunun kontak bloğu montaj öncesi multimetrenin süreklilik kademesiyle kontrol ediliyor. Butona basılmamışken sağlam bir stop kontağında hangi sonuç görülmelidir?
- A) Kontak kapalıdır, süreklilik (iletim) vardır
- B) Kontak açıktır, süreklilik (iletim) yoktur
- C) Uçlar arasında bobin direnci kadar değer okunur
- D) Kontak uçları arasında şebeke gerilimi okunur
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kontak kapalıdır, süreklilik (iletim) vardır
Stop butonunda normalde kapalı (NC) kontak kullanılır; butona basılmadığında kontak kapalıdır ve süreklilik ölçülür, basılınca açılıp devreyi keser. Basılmamışken iletim yoksa kontak bloğu ya yanlış tiptir (NO) ya da arızalıdır; kontak bloğunda bobin bulunmadığından bobin direnci de okunmaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.3
25. Bara ve ray ölçüleri için kullanılacak kumpasın doğru ölçtüğünden emin olmak isteyen montajcı, işe başlamadan önce hangi kontrolü yapmalıdır?
- A) Kumpası bir bara üzerinde zorlayarak sıkıp çenelerin esnemesine bakmak
- B) Çeneleri kapatıp sıfır çizgilerinin tam çakıştığını kontrol etmek
- C) Kumpası ısıtıp soğutarak cetvel üzerindeki çizgilerin netliğine bakmak
- D) Sürgüyü sonuna kadar açıp en büyük ölçü değerini okumak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Çeneleri kapatıp sıfır çizgilerinin tam çakıştığını kontrol etmek
Çeneleri temiz ve kapalı kumpasta ana cetvel ile sürgü (verniye) sıfırları çakışmalıdır; çakışmıyorsa kumpas hatalı ölçer ve ayarlatılması gerekir. Kumpası parçaya zorlayarak sıkmak çeneleri bozar, en büyük ölçüyü okumak da ölçme doğruluğu hakkında bilgi vermez.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.4
Karkas ve malzeme montajı
26. Pano karkasında kablo girişi için flanşa delik ve kanal kesimi yapılacak, montaj plakasına da şalterler yerleştirilecektir. Doğru iş sırası hangisidir?
- A) Önce şalterleri takıp sonra delikleri onların üzerinde açmak
- B) Delme ve kesmeyi bitirip talaşı sonra almak üzere malzemeleri takmak
- C) Delme ve kesmeyi bitirip temizledikten sonra malzemeleri takmak
- D) Delikleri devreye alma testinden sonra ihtiyaç oldukça yerinde açmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Delme ve kesmeyi bitirip temizledikten sonra malzemeleri takmak
Delme ve kesme gibi talaş çıkaran mekanik işler, elektrik malzemeleri takılmadan bitirilir ve yüzey temizlenir; böylece talaş şalter ve klemenslerin içine dolmaz. Temizliği sonraya bırakmak talaşın malzeme aralarına kaçmasına, malzeme takıldıktan sonra delik açmak da talaş ile çarpma ve titreşim hasarına yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.5
27. Bir motor çıkışında kontaktörün ana kontak uçları bağlanacaktır. Klemens işaretlemesine göre besleme (şebeke) tarafı hangi uçlara bağlanır?
- A) 1/L1, 3/L2 ve 5/L3 işaretli uçlara
- B) 2/T1, 4/T2 ve 6/T3 işaretli uçlara
- C) A1 ve A2 işaretli bobin uçlarına
- D) 13 ve 14 işaretli yardımcı kontak uçlarına
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) 1/L1, 3/L2 ve 5/L3 işaretli uçlara
Kontaktör ve termik rölelerde tek numaralı 1/L1, 3/L2, 5/L3 uçları besleme, çift numaralı 2/T1, 4/T2, 6/T3 uçları yük (motor) tarafıdır. A1-A2 bobin uçları, 13-14 ise yardımcı kontaktır; bunlar kumanda devresine aittir, ana akım buradan geçmez.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.6; TS EN 60947-4-1, TS EN 60947-1 Ek L
28. Kontaktörler montaj plakasına takılacaktır. Kontaktörün hangi duruşta (dik, yan yatık, eğik) takılabileceği neye göre belirlenir?
- A) Montajcının kablo bağlamada en rahat bulduğu duruşa göre
- B) Plakada en az yer kaplayacak duruşa göre
- C) Üretici kılavuzunda izin verilen konum ve eğime göre
- D) Anma akımı büyüdükçe yatay duruş seçilecek şekilde
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Üretici kılavuzunda izin verilen konum ve eğime göre
Kontaktörün hareketli çekirdeği ve yayları belirli duruşlarda çalışacak şekilde tasarlanır; izin verilen montaj konumu ve en fazla eğim üretici kılavuzunda yazar, çoğunlukla dik montaj plakasında normal duruştur. Yer kazanmak ya da bağlamayı kolaylaştırmak için izin verilmeyen duruşta takılan kontaktörde çekme ve bırakma bozulabilir, kontaklar düzgün açılıp kapanmayabilir.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.7
29. Panodaki enerji analizörünü besleyecek akım trafosu ana kabloya takılacaktır. Akım trafosu hangi yönde monte edilmelidir?
- A) P2 yüzü besleme tarafına, P1 yüzü yüke bakacak şekilde
- B) P1 yüzü besleme tarafına, P2 yüzü yüke bakacak şekilde
- C) Yönü ölçümü etkilemeyeceği için etiketin okunduğu yönde
- D) Sekonder uçları yukarıda kalacak herhangi bir yönde
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) P1 yüzü besleme tarafına, P2 yüzü yüke bakacak şekilde
Akım trafosunda P1 (K) yüzü kaynağa, P2 (L) yüzü yüke bakacak şekilde takılır ve S1-S2 uçları analizöre aynı sırayla bağlanır. Yalnız akım gösteren bir ampermetre ters yöne duyarsızdır, ama güç ve enerji ölçen analizör ters takılan trafoda gücü yanlış işaretle ve hatalı gösterir.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.8; TS EN 61869-2 (uç işaretleri)
Bara ve izolatör montajı
30. Bakır baraların cıvatalı birleşiminde, işletmede ısınıp soğuma nedeniyle bağlantının gevşemesini önlemek için hangi uygulama yapılır?
- A) İki baranın temas yüzeyleri arasına düz pul koymak
- B) Somunu pul kullanmadan doğrudan bara yüzeyine sonuna kadar sıkmak
- C) Cıvata ile bara arasına plastik pul takarak sıkmak
- D) Cıvata ve somun altına düz pulla konik yaylı pul takmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Cıvata ve somun altına düz pulla konik yaylı pul takmak
Cıvata başı ve somun tarafında düz pul baskıyı geniş alana yayar, konik yaylı (disk) pul ise ısınıp soğuma ve bakırın zamanla akması sonrasında da sıkma kuvvetini korur. Baraların arasına pul koymak temas yüzeyini küçültüp ısınmaya yol açar; plastik pul da zamanla ezilip bağlantıyı gevşetir.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.9
31. Panodaki bakır baraya alüminyum iletkenli bir besleme kablosu bağlanacaktır. Bağlantıda doğru uygulama hangisidir?
- A) Bakır-alüminyum (bimetal) geçişli pabuç kullanmak
- B) Alüminyum pabucu doğrudan bakır baraya sıkmak
- C) Alüminyum teli sıyırıp bakır baraya doğrudan sarmak
- D) Bağlantı noktasını lehimleyip üzerini bantla sarmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Bakır-alüminyum (bimetal) geçişli pabuç kullanmak
Bakır ile alüminyum doğrudan temas ettiğinde nem varlığında galvanik korozyon oluşur, temas direnci artar ve bağlantı ısınır; bu yüzden bimetal pabuç ya da ara parça kullanılır. Alüminyum pabucu bakıra doğrudan sıkmak bu korozyonu önlemez, teli baraya sarmak da sağlam ve kalıcı bir bağlantı sağlamaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.9
Kanal, ray ve klemens montajı
32. Montaj plakasında kablo kanalları yerleştirilirken kanal ile kontaktör ve klemensler arasında bir boşluk bırakılması isteniyor. Bu boşluğun temel amacı nedir?
- A) Kanal kapağının sonradan hiç açılamamasını sağlamak
- B) Kanalın plakaya vida yerine yapıştırılabilmesini sağlamak
- C) Kablonun bağlantı ucuna zorlanmadan kıvrılıp girmesini sağlamak
- D) Kablo sayısı artınca fazla kabloları kanal dışından geçirebilmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kablonun bağlantı ucuna zorlanmadan kıvrılıp girmesini sağlamak
Kanal ile malzeme arasındaki boşluk, kablonun kanaldan çıkıp bağlantı ucuna gerilmeden ve keskin bükülmeden girmesini, vida ve klemenslere aletle rahat ulaşılmasını sağlar. Kanal malzemeye bitişik konursa kablolar zorlanır, bağlantı ucu gerilir ve sonraki bakımda kapak ile vidalara erişim zorlaşır.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.10
33. Montaj plakasına takılacak DIN rayının kesim boyu belirlenecektir. Ray boyu belirlenirken neler hesaba katılır?
- A) Plakanın tüm genişliği, malzeme sayısı dikkate alınmadan
- B) Malzemelerin toplam genişliği, durdurucu ve yedek pay
- C) Yalnızca en büyük malzemenin genişliğinin iki katı
- D) Kablo kanalının boyu, ray kanal altında kalacak şekilde
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Malzemelerin toplam genişliği, durdurucu ve yedek pay
Ray boyu, üzerine dizilecek şalter, klemens ve rölelerin toplam genişliği ile uçlardaki durdurucular ve talimattaki yedek yer payı toplanarak, kanallar arasına sığacak şekilde belirlenir. Plaka genişliğinde kesilen ray kanalların altına girer; tek malzemeye göre yapılan tahmin ise malzemelerin sığmamasına yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.11
34. Bir motor çıkışı için 4 mm² kesitli kablo klemens rayına alınacaktır. Klemens seçiminde esas alınacak ölçüt hangisidir?
- A) Raya en çok sığacak kadar dar gövdeli klemens seçmek
- B) Kablo kesitini karşılayan anma kesitinde klemens seçmek
- C) Klemens gövde rengini kablo yalıtımının rengine göre seçmek
- D) Panodaki en küçük klemensle aynı tipi seçmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kablo kesitini karşılayan anma kesitinde klemens seçmek
Klemensin anma kesiti ve anma akımı, bağlanacak kablonun kesitini ve akımını karşılamalıdır; 4 mm² kablo daha küçük kesitli klemense girmez ya da sıkıştırılırsa bağlantı ısınır. Yalnızca dar gövdeye ya da renge göre seçim yapmak, klemensin taşıyacağı akımı dikkate almaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.12
35. Panodan çıkan bir motor kablosunun koruma (PE) iletkeni klemens rayına bağlanacaktır. Bu iletken için hangi klemens kullanılır?
- A) Mavi gövdeli, raydan yalıtılmış nötr klemensi
- B) Gri gövdeli, raydan yalıtılmış faz klemensi
- C) Sigortalı, kapağı açılabilen tip devre ayırma klemensi
- D) Yeşil-sarı gövdeli, raya iletken bağlanan klemens
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Yeşil-sarı gövdeli, raya iletken bağlanan klemens
Koruma iletkeni için yeşil-sarı gövdeli topraklama klemensi kullanılır; bu klemens raya iletken olarak tutunur, ray da topraklama barasına bağlanır. Faz ve nötr klemensleri raydan yalıtılmıştır, sigortalı klemens ise devreyi ayırmak için yapılır, koruma iletkeninde kullanılmaz.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.12
Kablo hazırlama ve bağlantı
36. Kumanda kablolarının uçları açılacaktır. İletken tellerini çentmeden ve koparmadan yalıtımı sıyırmak için en uygun yöntem hangisidir?
- A) Maket bıçağıyla yalıtımı kablo boyunca çizip soymak
- B) Yan keskiyle yalıtımı kesip ucu çekerek çıkarmak
- C) Kesite ayarlı kablo sıyırma pensesiyle sıyırmak
- D) Yalıtımı çakmakla yumuşatıp kargaburunla çekmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Kesite ayarlı kablo sıyırma pensesiyle sıyırmak
Kesite göre ayarlanan sıyırma pensesi yalıtımı keser ama iletken tellerine dokunmaz; böylece kesit azalmaz ve bağlantı ucu zayıflamaz. Bıçak ve yan keski tellerde çentik açar ya da tel koparır, çentikli tel titreşimde kırılır ve bağlantı noktasında ısınmaya yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.13
37. Klemensten kontaktöre giden bir kumanda kablosu, şemadaki iletken numarasıyla etiketlenecektir. Etiket nereye takılmalıdır?
- A) Kablonun yalnızca klemens tarafındaki ucuna
- B) Kablonun yalnızca kontaktör tarafındaki ucuna
- C) Kablonun orta noktasına, kanal içinde kalacak şekilde
- D) Kablonun her iki ucuna, bağlantı noktasına yakın
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Kablonun her iki ucuna, bağlantı noktasına yakın
Etiket, kablonun her iki ucuna ve bağlantı noktasına yakın, okunabilir yönde takılır; böylece kablonun nereden gelip nereye gittiği iki taraftan da şemayla eşleştirilebilir. Tek uca takılan etiket diğer uçta kabloyu bulmayı zorlaştırır, kanal içinde kalan etiket ise hiç görülmez.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.14
38. Şemaya göre aynı kesitteki iki çok telli (esnek) kumanda kablosu, vidalı bir klemensin aynı bağlantı noktasına girecektir. Doğru uygulama hangisidir?
- A) İki kablonun ucunu ikiz yüksüğe alıp sıkarak bağlamak
- B) Uçları birbirine büküp lehimledikten sonra vidaya sıkmak
- C) Bir ucu yüksüklü, diğerini çıplak bırakıp birlikte sıkmak
- D) Uçları dışarıda birleştirip bantlayarak tek uç yapmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) İki kablonun ucunu ikiz yüksüğe alıp sıkarak bağlamak
Aynı noktaya giren iki çok telli kablo, iki iletken için yapılmış ikiz yüksükle birlikte sıkılır; böylece vida baskısı iki kabloya eşit dağılır. Lehimli uç vida altında zamanla akıp gevşer; biri yüksüklü biri çıplak uç ise eşit sıkılamaz ve çıplak uç gevşer.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.15
39. 35 mm² kesitli bir güç kablosu, kablo pabucuyla bakır baraya M10 cıvatayla bağlanacaktır. Pabuç seçilirken esas alınan iki ölçü hangisidir?
- A) Kablo yalıtımının kalınlığı ve baranın boyu
- B) İletken kesiti ve cıvata çapına uygun delik ölçüsü
- C) Kablonun toplam uzunluğu ve baranın genişlik ölçüsü
- D) Kablo dış kılıfının rengi ve cıvatanın boyu
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) İletken kesiti ve cıvata çapına uygun delik ölçüsü
Pabucun gövdesi iletken kesitine (burada 35 mm²), deliği de bağlanacağı cıvatanın çapına (burada M10) uygun olmalıdır; pabuç üzerinde bu iki değer yazılıdır ve aynı kesit için yapılmış kalıpla sıkılır. Yalıtım kalınlığı ya da bara boyu pabucun iletkeni tam sarıp sarmayacağını göstermez; küçük kesitli pabuç ya da büyük delikli pabuç bağlantıda ısınmaya yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.15
40. Pano kapağındaki buton ve sinyal lambalarına giden kumanda kabloları, montaj plakasından kapağa geçirilecektir. Doğru yerleştirme hangisidir?
- A) Tek telli kabloları kapağın kilit tarafından gergin geçirmek
- B) Kabloları kapakla gövde arasına sıkıştırarak sabitlemek
- C) Kabloları kapak kapanınca gerilecek kadar kısa kesmek
- D) Esnek kabloları menteşe tarafından bükülme payıyla geçirmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Esnek kabloları menteşe tarafından bükülme payıyla geçirmek
Kapak her açılıp kapandığında kablolar bükülür; bu yüzden esnek çok telli kablolar demet hâlinde, menteşe tarafından ve kapak tam açıldığında gerilmeyecek bükülme payıyla geçirilir. Kilit tarafından gergin geçen ya da kapak arasına sıkışan kablonun yalıtımı zamanla ezilir ve kopar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.16
Sevkiyata hazırlık
41. Sevk öncesi boyalı pano kapağının dış yüzeyinde parmak izi ve hafif kir lekeleri görülüyor. Temizlik nasıl yapılmalıdır?
- A) Yumuşak bez ve boyaya zarar vermeyen temizleyiciyle silmek
- B) Tinerli bezle silip lekeleri boyayla birlikte çıkarmak
- C) Bulaşık süngerinin sert yüzüyle bastırarak ovalamak
- D) Zımpara kâğıdıyla leke olan bölgeyi çok hafifçe zımparalayarak almak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Yumuşak bez ve boyaya zarar vermeyen temizleyiciyle silmek
Boyalı yüzey yumuşak, tüy bırakmayan bez ve boyayı çözmeyen bir temizleyiciyle silinir; amaç kiri almak, boyayı ve yüzeyi korumaktır. Tiner boyayı çözer, sert sünger ve zımpara ise yüzeyi çizer; çizilen boya hem görüntüyü bozar hem de sacın paslanmasına yol açar.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.17
42. Ambalajlanan pano kamyonla şantiyeye gönderilecektir. Taşıma sırasında panonun devrilmesini ve kaymasını önlemek için hangi uygulama yapılır?
- A) Panoyu ambalajsız olarak kamyon kasasına yaslamak
- B) Kapakları açık bırakıp içini köpükle doldurmak
- C) Palete sabitleyip yön ve kırılır işaretlerini koymak
- D) Panoyu kapak üstüne yatırıp diğer yükleri üstüne koymak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Palete sabitleyip yön ve kırılır işaretlerini koymak
Pano, palete cıvata ya da çemberle sabitlenir, köşe koruyucu ve streç filmle sarılır, üzerine yukarı yönü ve kırılır uyarısı işaretlenir; böylece taşıyan kişi panoyu doğru konumda tutar. Kapak üstüne yatırılan pano ölçü aletleri ve butonlar üzerine yük bindirir, kapakları açık bırakmak da kapağı ve menteşeleri korumasız bırakır.
Dayanak: 12UY0075-3/A2 — BG.18
Sonraki adım
- Deneme sınavı: 25 soruyla kendinizi ölçün, puanınızı görün.
- Elektrik Pano Montajcısı belgesi rehberi: ücret, sınav yeri, başvuru ve belge süreci.
Elektrik Pano Montajcısı sınavı için sizi arayalım
Ücreti, sınav takvimini ve size en yakın sınav yerini telefonda netleştirelim. Başvuru, sınav takvimi ve belge takibi Brodemy üzerinden yürür.
Sıkça sorulan sorular
Bu sayfadaki sorular gerçek sınav soruları mı?+
Hayır. MYK sınavlarının soru bankası kamuya açık değildir ve gerçek sınav soruları yayımlanmaz. Buradaki 42 soru, ulusal yeterlilikte sınavla ölçüleceği yazan bilgi maddelerinden ve yürürlükteki mevzuattan Brodemy tarafından yazılmıştır.
Kaç doğru yaparsam sınavı geçerim?+
Teorik sınavda her birimde soruların en az %60'ına doğru cevap vermeniz gerekir; yanlış cevap doğruyu götürmez. Performans sınavı olan birimlerde en az %80 başarı ve kritik olarak işaretli adımların tamamını doğru yapmak şarttır. Birimlerin ortalaması alınmaz; her birimden ayrı geçmek gerekir.
Soruları PDF olarak indirebilir miyim?+
Evet. Sayfanın başındaki “Yazdır / PDF olarak kaydet” düğmesi tüm cevapları açar ve yazdırma penceresini getirir; orada hedef olarak “PDF olarak kaydet”i seçin.
Son güncelleme: 2026-11-10. Resmî kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.
Hangi belge, hangi ücret, ne zaman sınav? Birlikte netleştirelim.
Size uygun yeterliliği, sınav yapısını ve güncel ücreti anlatırız; başvurudan belgeye kadar süreci Brodemy yürütür.