Makine Bakımcı Sınav Soruları ve Cevapları (Seviye 3)
Kısa cevap: Makine Bakımcı MYK belgesi için zorunlu A1 birimiyle seçmeli B1 (önleyici bakım) ve B2 (düzeltici bakım) birimlerinden en az birini geçmek gerekir. Birimler: A1 İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite (teorik sınavda en az 20 soru, baraj %60); B1 Önleyici Bakım (teorik sınavda en az 25 soru, baraj %60); B2 Düzeltici Bakım (teorik sınavda en az 20 soru, baraj %60). Her birim ayrı değerlendirilir; geçmek için teorik sınavda soruların en az %60'ına doğru cevap vermeniz, performans sınavında en az %80 başarı ve tüm kritik adımları doğru yapmanız gerekir. Bu sayfada bu birimlerin konularından hazırlanmış 56 açıklamalı çalışma sorusu var. Sorular gerçek sınav sorusu değildir; ulusal yeterlilikteki bilgi maddelerinden ve yürürlükteki mevzuattan yazılmıştır.
Bilmeniz gerekenler
Sınav ve başvuru
- Sınav: teorik ve performans (uygulama) sınavı
- Belge geçerliliği: 5 yıl
- Ücret: 13.050 TL: 11.550 TL sınav ve belgelendirme ücreti (KDV dahil) + 1.500 TL MYK belge masrafı (2026; ödemede ayrı satırda gösterilir, belge düzenlenmezse iade edilir).
- Ücret ayrıntısı · Sınav hangi ilde, ne zaman? · Bilgi: 0543 113 17 44
Nasıl kullanılır: soruyu okuyun, cevabınızı seçin; doğru/yanlış anında görünür ve açıklama açılır. Önce kendiniz düşünün, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 · İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite
Bu bölümde 18 çalışma sorusu var. Gerçek sınavda bu birimde teorik (çoktan seçmeli) sınavı yapılır; teorik sınavda en az 20 soru sorulur ve soruların en az %60'ına doğru cevap veren başarılı sayılır.
İş sağlığı ve güvenliği kuralları
1. Zincirli konveyörün dişli grubuna talimata göre gres basılacaktır. Vardiya amiri üretim aksamasın diye işin makine çalışırken yapılmasını istiyor. İSG temel kurallarına göre doğru uygulama hangisidir?
- A) Koruyucu açılıp hız düşürülerek dişliye yaklaşılır
- B) Kalın iş eldiveni takılıp makine çalışırken gres basılır
- C) Makine durdurulup enerjisi kesildikten sonra yağlanır
- D) Yanına bir gözcü konarak çalışır durumda gres basılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Makine durdurulup enerjisi kesildikten sonra yağlanır
İş Ekipmanları Yönetmeliği'ne göre bakım, makine kapalı, enerjisi kesik ve tüm hareketleri durmuşken yapılır; üretim baskısı bu kuralı değiştirmez. Koruyucuyu açıp çalışan dişliye yaklaşmak ya da eldivenle uzanmak, eli ve eldiveni dişliye kaptırma tehlikesi doğurur; gözcü koymak da bunu önlemez. Durdurmanın mümkün olmadığı işler ancak tehlike bölgesine girmeden, örneğin dışarı uzatılmış gres hattından yapılabilir.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.1; İş Ekipmanları Yön. Ek-I md.2.13
2. Bakımcı, koruyucuları takılı olarak çalışan bir sütunlu matkabın kayış kasnağı yakınında ses ve titreşim kontrolü yapacaktır. Dönen parçaya kapılmamak için giyimle ilgili doğru uygulama hangisidir?
- A) Bol giysi, takı, sarkan uç olmaz; uzun saç toplanır
- B) Rahat hareket için bol kesimli, kolları açık tulum giyilir
- C) Elleri korumak için bileği bol, uzun kalın eldiven takılır
- D) Yüzük ve saat bantla sarılarak üzerinde takılı bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Bol giysi, takı, sarkan uç olmaz; uzun saç toplanır
Dönen mil, kasnak ve matkap ucu; bol giysiyi, takıyı, eldiveni ve açık saçı yakalayıp uzvu içeri çekebilir. Bu yüzden dönen parça yakınında dar kesimli iş elbisesi giyilir, takı çıkarılır ve saç toplanır. Bileği bol, uzun eldiven koruma sağlamaz; tersine kapılma riskini artırır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.2
3. Bir bakımcı, preste kalıp değişimi boyunca yalnız acil durdurma butonunu basılı bırakmayı, başka önlem almamayı planlıyor. Acil durdurma butonunun işlevine göre doğru değerlendirme hangisidir?
- A) Buton basılıyken makinenin tüm enerjileri kalıcı olarak kesilir
- B) Hızlı durdurma içindir, enerji kesip kilitlemenin yerini tutmaz
- C) Buton basılıyken ana şalter de kendiliğinden kilitlenmiş olur
- D) Buton basılı tutulduğu sürece kilitleme ve etiketleme sayılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Hızlı durdurma içindir, enerji kesip kilitlemenin yerini tutmaz
Acil durdurma, tehlike anında makineyi en kısa yoldan durdurmak için kullanılan bir müdahale aracıdır. Kumanda devresi üzerinden çalıştığı için başka biri butonu çevirip açabilir ve basınçlı hatlardaki ya da yükteki artık enerjiyi her zaman boşaltmaz. Bakımda enerji ayırma noktası kilitlenip etiketlenir.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.3
Uyarı işaretleri ve kilitleme
4. Bakımcı, konveyör redüktörünü değiştirmek için hattı durdurmuştur. Kişisel kilidini ve etiketini nereye takmalıdır?
- A) Kumanda panosundaki stop butonunun üzerine
- B) Makinenin acil durdurma butonunun üzerine
- C) Motorun klemens kutusu kapağının üzerine
- D) Enerjiyi ayıran ana şalterin kilit yerine
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Enerjiyi ayıran ana şalterin kilit yerine
Kilit, makinenin enerjisini gerçekten ayıran noktaya, yani kilitlenebilir ana şaltere ya da ayırıcıya takılır; üzerine kimin, neden çalıştığını gösteren etiket asılır. Stop ve acil durdurma butonları yalnız kumanda devresine etki eder, enerjiyi ayırmadıkları için kilitleme noktası sayılmaz. Klemens kutusu kapağı da enerjiyi kesmez.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.4
5. Konveyörün ana şalteri kapatılmış, bakımcının kişisel kilidi ve etiketi takılmıştır. Sökmeye başlamadan önce yapılması gereken adım hangisidir?
- A) Start butonuna basılıp makinenin kalkmadığı görülür
- B) Etiket takıldığı için kilit sökülüp alet çantasına konur
- C) Şalterin sigortaları sökülüp makinenin üstüne bırakılır
- D) Söküme hemen başlanır, kontrol vardiya sonuna bırakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Start butonuna basılıp makinenin kalkmadığı görülür
Kilitlemeden sonra, tehlike bölgesinde kimse olmadığı görülerek çalıştırma komutu verilir ve makinenin kalkmadığı doğrulanır; böylece yanlış şalterin kilitlenmediğinden emin olunur. Deneme bitince kumanda yeniden kapalı konuma alınır. Etiket tek başına enerjiyi engellemez, bu yüzden kilidi söküp yalnız etikete güvenmek yanlıştır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.4
6. Bir kasnak koruyucusunun üzerinde sarı zeminli, siyah kenarlı üçgen içinde iki dişli arasına giren el resmi bulunan bir işaret vardır. Bu işaret ne anlatır?
- A) Bu noktada eldiven takmanın zorunlu olduğunu
- B) Koruyucunun elle açılacağı yeri gösterdiğini
- C) Burada el sıkışma tehlikesi bulunduğunu
- D) İlk yardım malzemesinin burada bulunduğunu
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Burada el sıkışma tehlikesi bulunduğunu
Sarı zeminli, siyah kenarlı üçgen işaretler uyarı işaretidir; içindeki resim tehlikenin türünü, burada elin dişli ya da kasnak arasına kapılmasını gösterir. Bir şeyin zorunlu olduğunu bildiren işaretler mavi yuvarlak, ilk yardım ve kaçış işaretleri yeşil dikdörtgen ya da karedir. Bu işaret koruyucunun açılabileceği anlamına gelmez.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.5; Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yön. Ek-2 md.3.2
Risk ve tehlike analizi
7. Bakımcı, yeni kurulan bir makinenin kayış koruyucusu ile kasnak arasında elin girebileceği bir açıklık olduğunu fark etmiştir. Risklerin belirlenmesine katkı için ne yapmalıdır?
- A) Koruyucuyu kendisi söküp açıklığı kapatacak biçimde büker
- B) Durumu amirine ve İSG birimine bildirip kayda geçirtir
- C) Açıklığın yanına uyarı yazısı yazıp işini sürdürür
- D) Açıklığı yalnız makineyi kullanan operatöre söyler
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Durumu amirine ve İSG birimine bildirip kayda geçirtir
6331 sayılı Kanun'a göre çalışan, koruma tedbirlerinde gördüğü eksikliği işverene ya da çalışan temsilcisine derhal bildirir; bakımcı için bu, amirine ve İSG birimine haber vermektir. Bu bildirim risk değerlendirmesine girdi olur ve kalıcı çözüm üretilir. Koruyucuyu izinsiz bükmek yeni bir tehlike doğurabilir; yalnız uyarı yazmak ya da sadece operatöre söylemek riskin kayda girmesini sağlamaz.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.6; 6331 s. Kanun md.19/2-c
8. Hidrolik presin üst kalıbı (koç) yukarı konumdayken alt kalıpta bakım yapılacaktır. Pompa durdurulmuş, enerji kilitlenmiştir. Koçun aşağı inme riskini azaltmak için ek olarak ne yapılmalıdır?
- A) Valfler kapalı olduğundan koçun yerinde kalacağı kabul edilir
- B) Koçun inmemesi için pompa boşta çalışır hâlde bırakılır
- C) Koç altındaki iş acele edilerek en kısa sürede bitirilir
- D) Koç, emniyet takozu ya da mekanik kilit pimiyle desteklenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Koç, emniyet takozu ya da mekanik kilit pimiyle desteklenir
Enerjisi kesilen preste yukarıda duran koç, ağırlığı nedeniyle artık enerji taşır; valf ya da conta kaçağında aşağı inebilir. Bu yüzden koç, makinenin emniyet takozu ya da mekanik kilidiyle desteklenmeden altında çalışılmaz. Pompayı çalışır bırakmak ise enerji kesme ve kilitlemeyi boşa çıkarır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.7
9. Büyük fanlı bir aspiratörün kayışı değiştirilecektir. Şalter kapatılıp kilitlenmiştir, ancak fan ve kasnak ataletle dönmeye devam etmektedir. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Fan ve kasnak kendiliğinden durana kadar beklenir
- B) Kasnağa tahta parçası dayanarak dönüş hızla durdurulur
- C) Eldivenli elle kasnaktan tutularak dönüş frenlenir
- D) Dönüş yavaşlarken kayış kasnaktan sıyrılıp çıkarılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Fan ve kasnak kendiliğinden durana kadar beklenir
Enerji kesilse de fan, kasnak ve volan gibi ağır dönen parçalar bir süre ataletle dönmeyi sürdürür; bu da artık enerjidir. Parçaya tahta, alet ya da elle dokunarak durdurmaya çalışmak eli ve aleti kayışla kasnak arasına çekebilir. Doğrusu dönüşün tamamen bittiğini görmek, sonra işe başlamaktır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.7; İş Ekipmanları Yön. Ek-I md.2.13
Acil durum
10. Pnömatik bir makinede basınçlı hava hortumu rakordan çıkmış, ucu savrularak çevreye çarpmaya başlamıştır. Makineye özel acil durum talimatına uygun ilk davranış hangisidir?
- A) Hortumun ucu yakalanıp rakora hemen geri takılır
- B) Hortumun üzerine ayakla basılarak savrulma durdurulur
- C) Hortuma yaklaşmadan hattı besleyen vana kapatılır
- D) Makine çalıştırılmaya devam edilip mola beklenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Hortuma yaklaşmadan hattı besleyen vana kapatılır
Basınçlı havayla savrulan hortum ucu ciddi çarpma ve göz yaralanmasına yol açabilir; ona yaklaşmak ya da yakalamaya çalışmak tehlikelidir. Önce hattı besleyen vana kapatılarak hava kesilir, hortum durduktan sonra bağlantı kontrol edilir. Ayakla basmak savrulmayı durdurmaz, hortumun bacağa çarpmasına neden olabilir.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.8
11. Yangın tahliyesinde toplanma alanına gelen bakımcı, tork anahtarını ve ölçü aletlerini atölyede unuttuğunu fark etmiştir. Doğru davranış hangisidir?
- A) Kısa sürede alıp döneceği için atölyeye hızla geri gider
- B) Alanda kalıp sayımda adını verir, izinsiz geri dönmez
- C) Aletleri almak için asansörle atölyenin katına çıkar
- D) Bir arkadaşından aletleri getirmesini rica eder
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Alanda kalıp sayımda adını verir, izinsiz geri dönmez
Toplanma alanında yapılan sayım, binada kimin kaldığını anlamak içindir; alandan ayrılan biri kayıp sanılıp aranabilir ve kurtarma ekibi boşuna tehlikeye girer. Alet ve malzeme için binaya dönülmez, başkası da gönderilmez. Tahliyede asansör kullanılmaz; dönüş ancak yetkili izin verince yapılır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.9
Çevre koruma ve atıklar
12. Yağ enjeksiyonlu vidalı kompresörün hava tankından düzenli olarak kondens suyu boşaltılmaktadır. Bu suyla ilgili çevresel risk açısından doğru ifade hangisidir?
- A) Yalnız su buharından oluştuğu için doğrudan kanala verilir
- B) Bahçe sulamasında kullanılarak su tasarrufu sağlanır
- C) Zemine dökülürse kısa sürede buharlaşıp kaybolur
- D) Yağ içerdiğinden ayrıştırılmadan kanala verilmez
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Yağ içerdiğinden ayrıştırılmadan kanala verilmez
Yağlı kompresörlerde tanktaki kondens suyu, havadaki nemle birlikte yağ kalıntısı da taşır. Bu su doğrudan kanala, toprağa ya da bahçeye verilirse su ve toprak kirlenir; bu yüzden yağ-su ayırıcıdan geçirilir ya da atık olarak toplanır. Bunun yalnız su olduğunu düşünmek en sık yapılan hatadır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.10
13. Bir dişli kutusunun yağı alttaki boşaltma tapasından boşaltılacaktır. Yağın zemine ve gidere ulaşmasını önlemek için tapa açılmadan önce ne yapılmalıdır?
- A) Altına yeterli hacimde kap ve damlama tavası konur
- B) Zemine talaş serpilip yağın üzerine akması beklenir
- C) Tapa açılıp yağın akışı başlayınca kap aranır
- D) Yağın hızlı akması için gider ızgarası açılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Altına yeterli hacimde kap ve damlama tavası konur
Çevresel riski azaltmanın yolu dökülmeyi baştan önlemektir: tapa açılmadan önce boşalacak yağı alacak hacimde kap ve sıçramaları tutacak tava hazırlanır. Akış başladıktan sonra kap aramak dökülmeye yol açar, gidere ulaşan yağ suyu kirletir. Talaş ya da emici malzeme sonradan temizlik içindir, toplama kabının yerini tutmaz.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.11
14. Bir torna tezgâhının bakımında talaş haznesi boşaltılmış, bor yağı (kesme emülsiyonu) bulaşmış metal talaşı çıkmıştır. Hurdacıya geri dönüşüm için verilecek bu talaş nasıl depolanmalıdır?
- A) Açık bahçede toprak üstüne yığılıp yağmurla yıkanması beklenir
- B) Yağlı bezler ve eski yağ filtreleriyle aynı varile basılır
- C) Sıvısı süzdürülür, sızdırmaz ve üstü kapalı kapta tutulur
- D) Genel çöp konteynerine diğer atıklarla birlikte atılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Sıvısı süzdürülür, sızdırmaz ve üstü kapalı kapta tutulur
Talaştaki metal geri kazanılabilir, ancak üzerindeki emülsiyon yağmur suyuyla ya da toprakla temas ederse yağlı sızıntı olarak toprağa ve kanala karışır. Bu yüzden talaşın sıvısı süzdürülüp atık emülsiyon olarak ayrıca toplanır, talaş da sızdırmaz ve üstü kapalı kapta diğer atıklardan ayrı bekletilir. Yağlı bez ve filtrelerle karıştırmak, geri kazanılabilir metali tehlikeli atıkla kirletir.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.12
15. Bir bakımcı mesai bitiminde atölyeyi kapatmaktadır. İşletme kaynaklarını tasarruflu kullanmak için yapacağı uygulama hangisidir?
- A) Kompresörü sabah hazır olsun diye çalışır bırakmak
- B) Boşta çalışan tezgâh, fan ve ışıkları kapatmak
- C) Parça yıkama tezgâhının su musluğunu açık bırakmak
- D) Isıtıcıyı kapı açıkken en yüksek ayarda tutmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Boşta çalışan tezgâh, fan ve ışıkları kapatmak
Kimsenin kullanmadığı tezgâh, fan ve aydınlatmanın çalışır kalması boşa enerji tüketimidir; iş bitiminde kapatılması en basit tasarruf yoludur. Gece çalışır bırakılan kompresör, hatlardaki küçük kaçakları da besleyerek enerji harcar. Açık musluk ve açık kapıda ısıtma da kaynak israfıdır.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.13
Kalite gereklilikleri
16. Bakımcı, bakım kontrol kartına yatak sıcaklığını yanlışlıkla 68 °C yerine 86 °C diye yazdığını fark etmiştir. Kalite gerekliliklerine göre kayıt nasıl düzeltilir?
- A) Yanlış değer daksille silinip üzerine doğrusu yazılır
- B) Kart atılıp tüm bilgiler yeni bir karta baştan yazılır
- C) Yanlış rakamın üzerine kalın kalemle doğrusu yazılır
- D) Tek çizgiyle çizilip doğrusu yazılır ve paraf atılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Tek çizgiyle çizilip doğrusu yazılır ve paraf atılır
Kayıtlar kalite sisteminde kanıt sayılır; yanlış değer okunabilir kalacak biçimde tek çizgiyle çizilir, doğrusu yanına yazılır ve düzeltmeyi yapan paraf atar. Daksille silmek ya da rakamın üzerine yazmak ilk değeri yok eder ve kaydın güvenilirliğini bozar; kartı baştan yazmak da düzeltmenin izini kaybettirir.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.14; ISO 9001 md.7.5.3
17. Bakımcı, adımları sıralı yazılmış bir önleyici bakım kontrol listesiyle bir kompresörün bakımını yapmaktadır. Bu kalite sağlama tekniğinin doğru uygulanışı hangisidir?
- A) Her adım bitince sırası bozulmadan hemen işaretlenir
- B) Bütün adımlar iş sonunda hatırlanarak topluca işaretlenir
- C) Yalnız sorun çıkan adımlar listede işaretlenip bırakılır
- D) Adım sırası işin kolaylığına göre bakımcıca değiştirilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Her adım bitince sırası bozulmadan hemen işaretlenir
Kontrol listesi, adımların atlanmasını önlemek için iş yapılırken kullanılır: her adım bitince sırasıyla işaretlenir. İş sonunda hafızadan topluca işaretlemek, atlanan bir adımı (ör. yağ seviyesi kontrolü) yapılmış gösterebilir; sırayı keyfe göre değiştirmek de talimattaki güvenlik ve kalite mantığını bozar.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.15
Hata ve arıza saptama
18. Kısa sürede yine arızalanan bir pompadan sökülen rulman, arızanın nedeni incelensin diye amire teslim edilecektir. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Solventle yıkanıp kurulanarak temiz hâlde teslim edilir
- B) Yıkanmadan, üzerindeki gresle etiketlenip saklanır
- C) Bilezik ve bilyaları ayrılıp parçalar ayrı torbalanır
- D) Hurdaya atılır, yalnız rulman kodu forma yazılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Yıkanmadan, üzerindeki gresle etiketlenip saklanır
Hasarlı rulmandaki gres ve izler (renk değişimi, kir, metal parçacığı) arıza nedeninin en önemli ipuçlarıdır; rulman yıkanır ya da parçalarına ayrılırsa bu kanıtlar kaybolur. Bu nedenle sökülen rulman temizlenmeden, hangi makineden ve ne zaman söküldüğü yazılı bir etiketle saklanır. Yalnız kodu yazıp hurdaya atmak nedenin bulunmasını engeller.
Dayanak: 10UY0002-3/A1 — BG.16
B1 · Önleyici Bakım
Bu bölümde 20 çalışma sorusu var. Gerçek sınavda bu birimde performans (uygulama) ve teorik (çoktan seçmeli) sınavı yapılır; teorik sınavda en az 25 soru sorulur ve soruların en az %60'ına doğru cevap veren başarılı sayılır.
Çalışma alanı ve makine güvenliği
19. Bakıma çıkmadan önce takımlar kontrol ediliyor. El matkabının kablosunun dış kılıfı yırtılmış ve içteki renkli damarlar görünüyor. Doğru davranış hangisidir?
- A) Yırtık yeri izole bantla sıkıca sarıp hemen işe başlamak
- B) Matkabı kullanmayıp arızalı diye ayırmak ve bildirmek
- C) Kabloyu kuru tutup yalnız kısa işlerde kullanmak
- D) Yırtık bölgeye dokunmadan eldivenle kullanmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Matkabı kullanmayıp arızalı diye ayırmak ve bildirmek
Kılıfı yırtılmış kablo elektrik çarpması ve kısa devre tehlikesi taşır; bu alet onarılana kadar kullanılmaz, işaretlenip ayrılır ve bildirilir. İzole bantla sarmak kalıcı ve güvenli bir onarım değildir, kılıf yerinden oynadıkça hasar yine açığa çıkar.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.1
20. Periyodik kontrol turunda bir fan motorunun rulman tarafından, önceki turlarda duyulmayan hırıltılı bir ses geldiği fark ediliyor. Seviye 3 bakımcının doğru davranışı hangisidir?
- A) Ses kesilene kadar yatağa ölçüsüz miktarda gres basmak
- B) Ses azalırsa normal sayıp kayda geçirmemek
- C) Bulguyu kontrol formuna yazıp amirine bildirmek
- D) Motor çalışırken kapağını açıp içine bakmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Bulguyu kontrol formuna yazıp amirine bildirmek
Yeni çıkan ses, rulmanda aşınma ya da yağlama sorununun erken işaretidir; bakımcı bunu kayda geçirip amirine bildirir, karar plana göre verilir. Ölçüsüz gres basmak sesi kısa süre bastırabilir ama yatağı ısıtır ve keçeleri zorlar; sorun gizlenmiş olur.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.3
21. Bir konveyörün yaklaşık iki metre yüksekteki tahrik rulmanına gres basılacak. Bakımcının bu noktaya ulaşmak için kullanacağı en uygun düzen hangisidir?
- A) Konveyör şasesinin ve tamburun üstüne basarak çıkmak
- B) Üst üste konmuş boş kasaların üstüne çıkmak
- C) Forkliftin çatalı üzerinde kaldırılarak çıkmak
- D) Korkuluklu seyyar platform ya da iskele kurmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Korkuluklu seyyar platform ya da iskele kurmak
Yüksekte yapılan bakımda düşmeye karşı korkuluklu, sağlam zeminli bir platform ya da iskele kullanılır. Şase, kasa veya forklift çatalı insan taşımak ve üzerinde çalışmak için yapılmamıştır; kayma ve düşme tehlikesi çok yüksektir.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.4
22. Bakım öncesi bir tezgâhın acil durdurma butonu talimata göre denenecek. Butona basılıp makine durdurulduktan sonra buton kurtarıldığında (eski konumuna alındığında) beklenen doğru durum hangisidir?
- A) Makine kendiliğinden ve hemen yeniden çalışır
- B) Makine durmuş kalır, ancak start kumandasıyla çalışır
- C) Makine yalnız yarı devirde çalışmaya devam eder
- D) Makine durmuş kalır, koruyucu kapakları kendiliğinden açılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Makine durmuş kalır, ancak start kumandasıyla çalışır
İş Ekipmanları Yönetmeliği'ne göre makine, durduktan sonra da ancak start kumandasının bilerek ve isteyerek kullanılmasıyla yeniden çalışmalıdır; acil durdurma butonunu kurtarmak tek başına makineyi çalıştırmaz. Buton eski konumuna alınınca makine kendi kendine kalkıyorsa düzenek arızalıdır; makine kullanılmaz, durum kayda geçirilip bildirilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.10; İş Ekipmanları Yön. Ek-I md.2.2
23. Buharla ısıtılan bir kurutma silindirinde bakım yapılacak ve elektrik enerjisi kesilip kilitlenmiştir. Buhar tesisatı için bundan sonra yapılması gereken hangisidir?
- A) Vanayı kapatıp kilitlemek, hattı boşaltıp soğumasını beklemek
- B) Buhar vanasını yarıya kısıp silindir ısısı düşerken işe başlamak
- C) Buhar vanasını açık bırakmak, yalnız elektrik kilidine güvenmek
- D) Silindiri çabuk soğutmak için sıcak yüzeyin üzerine su dökmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Vanayı kapatıp kilitlemek, hattı boşaltıp soğumasını beklemek
Elektriği kesmek tek başına yetmez; buhar, basınçlı hava, su ve gaz gibi her enerji kaynağı ayrıca kapatılıp kilitlenir, hattaki basınç alınır ve sıcak yüzeylerin soğuması beklenir. Sıcak yüzeye su dökmek ani buharlaşma ve haşlanma tehlikesi yaratır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.11
Makine prensipleri ve yedek parçalar
24. Bir konveyörde elektrik motoru ile tambur arasına redüktör bağlanmıştır. Redüktörün bu sistemdeki görevi hangisidir?
- A) Motor devrini artırıp çıkış torkunu düşürmek
- B) Motor devrini düşürüp çıkış torkunu artırmak
- C) Motorun çektiği akımı düşürüp gerilimi artırmak
- D) Tamburun dönüş yönünü belirli aralıklarla değiştirmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Motor devrini düşürüp çıkış torkunu artırmak
Redüktör, dişli takımlarıyla motorun yüksek devrini düşürür ve buna karşılık çıkış milindeki döndürme kuvvetini (torku) artırır. Devri artırıp torku düşüren düzen hız artırıcıdır; akım ve gerilimle redüktörün bir ilgisi yoktur.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.5
25. Depodan alınan yedek rulmanın kutusunda "6205-2RS" yazmaktadır. Koddaki "2RS" eki neyi belirtir?
- A) Rulmanın iki sıra bilyeli olduğunu
- B) Rulmanın paslanmaz çelik malzemeden yapıldığını
- C) Rulmanın iki yanında kauçuk keçe olduğunu
- D) Rulmanın konik makaralı tipte olduğunu
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Rulmanın iki yanında kauçuk keçe olduğunu
"2RS" eki, rulmanın iki yanının kauçuk temaslı keçeyle kapatıldığını gösterir; bu rulmanlar genellikle fabrikada greslenmiş gelir. İki yanı metal kapaklı olanlar "2Z" ya da "ZZ" ile gösterilir; bilye sıra sayısı ve rulman tipi ise kodun rakam kısmından anlaşılır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.6
26. Bir mil üzerindeki rulmanı yerinde tutan dış segman (mil segmanı) sökülecektir. Bu iş için hazırlanması gereken alet hangisidir?
- A) Sıkınca uçları açılan dış segman pensesi
- B) Sıkınca uçları birbirine yaklaşan iç segman pensesi
- C) Ağzı ince ve uzun olan kargaburun pense
- D) Kesici ağızlı yan keski ve tornavida
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Sıkınca uçları açılan dış segman pensesi
Mil üzerine takılan dış segman, deliklerine geçirilen dış segman pensesiyle açılarak çıkarılır; bu pensenin sapı sıkılınca uçları açılır. İç segman pensesinin ise uçları sıkınca kapanır, yuva içine takılan segman için kullanılır. Kargaburun ya da tornavidayla zorlamak segmanı yamultur, fırlatıp göze zarar verebilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.8
27. Bakım talimatında iki parça arasındaki dar boşluğun ölçülüp kontrol edilmesi isteniyor. Bu ölçüm için hazırlanması gereken alet hangisidir?
- A) Sentil (boşluk mastarı)
- B) Çelik gönye
- C) Hassas su terazisi
- D) Çelik şerit metre ve cetvel
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Sentil (boşluk mastarı)
Sentil, farklı kalınlıklarda ince çelik yapraklardan oluşur; yaprak boşluğa hafif sürtünerek girene kadar denenir ve boşluk okunur. Gönye diklik, su terazisi yataylık kontrol eder; şerit metre ise milimetrenin altındaki boşluğu ölçemez.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.9
28. Bir paketleme makinesinde iki mil arasındaki dönüşün kaymadan ve eş zamanlı (senkron) kalması gerekiyor. Bu tahrikte kullanılan kayış çeşidi hangisidir?
- A) Klasik kesitli V kayış
- B) Düz (yassı) kayış
- C) Dişli (triger) kayış
- D) Yuvarlak kesitli kayış
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Dişli (triger) kayış
Dişli (triger) kayışın iç yüzündeki dişler kasnağın dişlerine geçer; kayma olmadığı için iki mil arasındaki dönüş oranı sabit kalır. V kayış ve düz kayış gücü sürtünmeyle iletir ve yük altında bir miktar kayabilir, bu yüzden eş zamanlı hareket gereken yerde kullanılmaz.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.18
Yağlama ve yağ değişimi
29. Bir makinenin periyodik yağlama listesi hazırlanıyor. Aşağıdakilerden hangisi bu listede yağlanacak nokta olarak YER ALMAZ?
- A) Gresörlüklü rulman yatakları
- B) Kızaklar ve kayar yüzeyler
- C) Zincirler ve açık dişli takımlarının dişleri
- D) Kayış ile kasnağın temas yüzeyi
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Kayış ile kasnağın temas yüzeyi
Kayış, kasnağa sürtünmeyle tutunarak güç iletir; temas yüzeyine yağ ya da gres bulaşırsa kayış kayar, ısınır ve kauçuğu bozulur. Rulman yatakları, kızaklar, zincir ve dişliler ise talimattaki yağla ve periyotta yağlanması gereken tipik noktalardır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.12
30. Bir motor yatağı için talimatta belirtilen gres depoda bitmiştir. Rafta, kalınlaştırıcı tipi farklı başka bir gres bulunmaktadır. Doğru davranış hangisidir?
- A) İki gresi kovada karıştırıp yatağa basmak
- B) Farklı gresi yatağa yarı miktarda basmak
- C) Gres yerine motor yağını yatağa bolca damlatmak
- D) Talimattaki gresi temin edip onunla yağlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Talimattaki gresi temin edip onunla yağlamak
Kalınlaştırıcısı farklı gresler birbiriyle uyumsuz olabilir; karışınca yumuşayıp akabilir ya da sertleşip yağlamayı bozabilir. Bu yüzden talimattaki gres kullanılır, başka gres ancak uyumluluğu yetkili kişice onaylanırsa basılır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.13
31. Bir redüktörün eski yağı boşaltılmış, tapası temizlenip takılmıştır. Yeni yağ doldurulurken doğru uygulama hangisidir?
- A) Talimattaki yağı seviye işaretine kadar koymak
- B) Isınmayı önlemek için hazneyi ağzına kadar doldurmak
- C) Köpürme olmasın diye işaretin yarısında bırakmak
- D) Elde kalan farklı yağları karıştırıp tamamlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Talimattaki yağı seviye işaretine kadar koymak
Redüktöre talimattaki tip yağ, seviye gözetleme camındaki ya da çubuğundaki işarete kadar konur. Fazla yağ dişlilerin çalkalamasıyla köpürür ve ısınır, keçelerden kaçak yapar; eksik yağ ise dişli ve rulmanların kuru çalışmasına yol açar.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.17
Sıkma, temizlik ve basit ayarlar
32. Titreşimli çalışan bir eleğin bağlantı cıvataları torkunda sıkıldıktan sonra, cıvata başından gövdeye boya kalemiyle düz bir çizgi çekiliyor. Bu işlemin amacı hangisidir?
- A) Cıvatanın malzeme sınıfını belirtmek
- B) Sonraki kontrolde gevşemeyi gözle görmek
- C) Cıvata dişlerini pasa karşı uzun süre korumak
- D) Cıvatanın sökülmesini yasaklamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Sonraki kontrolde gevşemeyi gözle görmek
Sıkılmış cıvataya çekilen kontrol çizgisi, cıvata döndüğünde kayar ve gevşeme sökmeden, uzaktan bile fark edilir. Titreşimli makinelerde motor ayakları, gövde ve elek bağlantıları bu yolla hızlıca kontrol edilir; boya çizgisi pasa karşı koruma sağlamaz.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.14
33. Yeni rulman takılacak yatağın içi eski gres ve kirden arındırılıp silinecektir. Bu silme işi için en uygun malzeme hangisidir?
- A) Üstübü (pamuk ipliği atığı)
- B) Yağ silinmiş kirli bir bez
- C) Tüy bırakmayan temiz bez
- D) Buruşturulmuş gazete kâğıdı
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Tüy bırakmayan temiz bez
Rulman yatağı uygun temizleyiciyle temizlenip tüy bırakmayan temiz bezle silinir; içeride kalan lif ya da kir rulmanı kısa sürede aşındırır. Üstübü ve kâğıt yüzeyde lif ve parçacık bırakır, kirli bez ise yatağa yeniden kir taşır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.16
34. Kaplinle bağlı bir motor-pompa grubunda motor sökülmüş, rulmanları değiştirilip yerine bağlanmıştır. Çalıştırmadan önce yapılması gereken ayar hangisidir?
- A) Motor ve pompa millerinin eksen kaçıklığını kontrol edip ayarlamak
- B) Pompa çıkış vanasını tamamen kapatıp motoru boşta uzun süre çalıştırmak
- C) Kaplin lastiklerini çıkarıp milleri birbirine doğrudan temas ettirmek
- D) Motor ayak cıvatalarını, mil kendini ayarlasın diye gevşek bırakmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Motor ve pompa millerinin eksen kaçıklığını kontrol edip ayarlamak
Motor sökülüp takıldığında millerin aynı eksende kalması garanti değildir; kaçıklık cetvel, sentil ya da komparatörle kontrol edilip ayar sacı ve ayak kaydırmayla giderilir. Gevşek bırakılan ayak cıvataları titreşim yapar; kaçık miller ise rulman ve kaplini çabuk bozar.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.20
35. Zincir-dişli tahrikli bir konveyörde zincirin gerginliği ayarlanacaktır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Makine çalışırken gergi cıvatasını yavaşça çevirmek
- B) Zinciri atlamasın diye hiç sarkma kalmayacak kadar sıkı germek
- C) Gevşek zincire bir bakla ekleyip boyunu uzatmak
- D) Makineyi kilitleyip sarkmayı talimattaki değere getirmek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Makineyi kilitleyip sarkmayı talimattaki değere getirmek
Ayar, makine durdurulup enerjisi kilitlendikten sonra yapılır ve zincirde talimatta verilen kadar sarkma bırakılır. Sarkmasız gerilen zincir rulmanları ve dişlileri aşırı yükler; bakla eklemek ise zinciri daha da gevşetir.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.21
Bakım sonrası son işlemler
36. V kayış takımı yenilenen bir makine operatöre teslim edilecektir. Bakımcının operatöre vermesi gereken bilgi hangisidir?
- A) Makinenin artık bir yıl boyunca bakım istemeyeceğini
- B) Bakım kartını bundan sonra operatörün dolduracağını
- C) Kayış kayarsa gerginliği kendi başına yeniden ayarlayabileceğini
- D) Yapılan işi ve kayma ya da ses fark ederse bildirmesini
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Yapılan işi ve kayma ya da ses fark ederse bildirmesini
Yeni kayışlar ilk çalışma saatlerinde bir miktar esner; operatöre yapılan iş anlatılır ve kayma, cıyaklama ya da yeni bir ses fark ederse bildirmesi istenir. Gerginlik ayarı talimatla bakım ekibince yapılır ve ilk çalışmadan sonra yeniden kontrol edilir; bakım kartını da işi yapan bakımcı doldurur.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.22
37. Rulman değişimi sırasında milin rulman oturma yüzeyinin aşınmış olduğu ve yeni rulmanın milde boşluklu oturduğu görülmüştür. Doğru davranış hangisidir?
- A) Mile punta vurup çapını büyütüp rulmanı takmak
- B) Durumu amirine bildirip nasıl ilerleneceğini sormak
- C) Mili zımparalayıp rulmanı biraz daha gevşek takmak
- D) Fark etmemiş gibi rulmanı takıp makineyi çalıştırmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Durumu amirine bildirip nasıl ilerleneceğini sormak
Aşınmış mil, talimatlı bakımın dışında kalan bir arızadır; bakımcı bulguyu ölçüsüyle birlikte amirine bildirir ve verilecek karara göre ilerler. Punta vurmak yüzeyi bozar ve rulman iç bileziğinin kısa sürede milde dönmesine yol açar; zımparalamak ise boşluğu daha da artırır.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.23
38. Talimattaki yağlama adımlarından biri, gresörlük tıkalı olduğu için yapılamamıştır. Bu durum bakım kontrol kartına nasıl işlenmelidir?
- A) Kart eksiksiz görünsün diye yapılmış olarak işaretlenir
- B) O satır boş bırakılır, sonraki bakımda doldurulur
- C) Yapılamayan adım nedeniyle birlikte yazılıp bildirilir
- D) Kart hiç doldurulmaz, durum yalnız sözlü anlatılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yapılamayan adım nedeniyle birlikte yazılıp bildirilir
Bakım kartı makinenin gerçek durumunu göstermelidir; yapılamayan adım nedeniyle birlikte yazılır ve gresörlüğün değişmesi için amire bildirilir. Yapılmış gibi işaretlemek yağsız kalan yatağın gözden kaçmasına ve arızaya yol açar.
Dayanak: 10UY0002-3/B1 — BG.24
B2 · Düzeltici Bakım
Bu bölümde 18 çalışma sorusu var. Gerçek sınavda bu birimde performans (uygulama) ve teorik (çoktan seçmeli) sınavı yapılır; teorik sınavda en az 20 soru sorulur ve soruların en az %60'ına doğru cevap veren başarılı sayılır.
Çalışma alanı İSG kuralları
39. Arızalı bir dişli kutusundan sökülen dişli ve rulmanlar gresten arındırılacaktır. İSG açısından uygun temizlik malzemesi hangisidir?
- A) Hızlı buharlaşan kurşunsuz benzin
- B) Boya işinde kullanılan selülozik tiner
- C) Parça yıkamaya uygun yıkama solventi
- D) Basınçlı hava ile üfleyerek gres atma
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Parça yıkamaya uygun yıkama solventi
Parça yıkama için üretilmiş solvent, güvenlik bilgi formuna uygun kullanıldığında benzin ve tinere göre çok daha az yangın ve buhar tehlikesi taşır. Benzin ve tiner kolay tutuşur ve zararlı buhar yayar; gresi basınçlı havayla savurmak ya da rulmanı havayla döndürmek de yaralanmaya yol açabilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.1
40. Bir pompanın keçesi yerinde değiştirilirken, çalışma alanının üzerinden tavan vinciyle yük taşındığı görülmüştür. Doğru davranış hangisidir?
- A) Vinççiyle anlaşılıp alan üstünden yük geçişi durdurulur
- B) Baret takılarak çalışmaya kesintisiz devam edilir
- C) Yük geçerken başını eğip pompa gövdesine sığınılır
- D) Vinçteki yükün sapanları bakımcı tarafından kontrol edilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Vinççiyle anlaşılıp alan üstünden yük geçişi durdurulur
Asılı yükün altında çalışmak, sapan kopması ya da yükün sallanmasıyla ezilme tehlikesi doğurur; doğru önlem yükün çalışma alanı üzerinden geçmesini engellemektir. Baret son çare olan kişisel koruyucudur, ağır bir yükün düşmesine karşı tek başına koruma sağlamaz.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.2
41. Arızalanan hidrolik pompa sökülünce tankın dibinde metal talaşı ve çamurlu tortu görülmüştür. Yeni pompa takılırken doğru uygulama hangisidir?
- A) Yeni pompa takılıp tortu ilk çalışmada süzgeçte toplanır
- B) Talaş mıknatısla alınıp eski yağla çalışmaya devam edilir
- C) Yeni pompa düşük devirde çalıştırılarak tortu dağıtılır
- D) Tank, süzgeç temizlenip yağ yenilenince çalıştırılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Tank, süzgeç temizlenip yağ yenilenince çalıştırılır
Talaş ve tortu eski pompanın aşınma ürünleridir; temizlenmeden bırakılırsa yeni pompaya emilir ve onu da kısa sürede bozar. Bu nedenle tank ve emiş süzgeci temizlenir, filtreler yenilenir, kirli yağ talimattaki yağla değiştirilir; tortuyu süzgecin tutacağını düşünmek süzgeci tıkar ve pompada emiş sorununa yol açar.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.3
42. Üretim sürerken arızalı bir konveyör tahrik grubu, geçiş yoluna yakın bir yerde onarılacaktır. Çalışma alanının güvenliği için öncelikle ne yapılır?
- A) Sökülen parçalar geçiş yolunun kenarına dizilir
- B) Alan şeritle çevrilir, uyarı levhası konur
- C) Onarım süresince geçenlere sözlü uyarı yapılır
- D) Yaya trafiği azalsın diye aydınlatma kısılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Alan şeritle çevrilir, uyarı levhası konur
Geçiş yoluna yakın onarımda alan fiziksel olarak sınırlanır ve uyarı levhası konur; böylece yetkisiz kişiler sökülen parçalara, takımlara ya da açık makineye yaklaşmaz. Parçaları geçiş yoluna dizmek takılma ve düşme tehlikesi doğurur, yalnız sözlü uyarı da sürekli koruma sağlamaz.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.4
Makine ve yedek parça bilgisi
43. Arızalı motoru değiştirilen bir santrifüj pompanın ilk kısa çalıştırmasında, dönüş yönü gövdedeki ok işaretiyle karşılaştırılır. Bunun nedeni hangisidir?
- A) Ters dönen pompa iki kat debi verip hattı zorlar
- B) Dönüş yönü yalnız motorun sesini değiştirir
- C) Ters dönen çark istenen basınç ve debiyi veremez
- D) Ters yönde motor akımı sıfıra düşer
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Ters dönen çark istenen basınç ve debiyi veremez
Santrifüj pompa çarkının kanatları belirli bir dönüş yönüne göre biçimlendirilmiştir; ters dönen çark sıvıyı bir miktar bassa da basınç ve debi belirgin biçimde düşer. Motor değişiminde bağlantı sırası değişebileceği için ilk kısa çalıştırmada yön ok işaretiyle karşılaştırılır; ters dönüşün debiyi artırdığını düşünmek yanlıştır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.5
44. Bir kaplin cıvatası çalışma sırasında kopmuştur. Kopan cıvatanın başında “10.9” yazmakta, depoda ise aynı ölçüde yalnız “4.6” işaretli cıvata bulunmaktadır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Ölçüsü aynı olduğu için depodaki 4.6 sınıfı takılır
- B) Aynı ölçüde 10.9 sınıfı cıvata bulunup takılır
- C) 4.6 sınıfı cıvata daha yüksek torkla sıkılıp takılır
- D) Cıvata yerine aynı çapta bir pim çakılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Aynı ölçüde 10.9 sınıfı cıvata bulunup takılır
Cıvata başındaki 10.9 ve 4.6 gibi işaretler mukavemet sınıfını gösterir; 10.9 sınıfının çekme dayanımı yaklaşık 1000 N/mm², 4.6 sınıfınınki ise yaklaşık 400 N/mm²'dir. Düşük sınıflı cıvatayı daha çok sıkmak onu uzamaya ve kopmaya zorlar; yedek cıvata ölçüsüyle birlikte aynı mukavemet sınıfında seçilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.6; TS EN ISO 898-1
Malzeme ve ekipman hazırlığı
45. Arızalı bir dişli kutusunun kapağı sökülecektir; kapak cıvatalarının paslanıp sıkıştığı görülmüştür. Sökme işi için hazırlanacak sarf malzemesi hangisidir?
- A) Pas sökücü (nüfuz edici) sprey
- B) Sıvı conta (silikon) tüpü
- C) Orta mukavemetli vida sabitleyici
- D) Yüksek basınca dayanıklı gres
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Pas sökücü (nüfuz edici) sprey
Pas sökücü sprey dişler arasına işleyerek pası gevşetir ve cıvatanın kopmadan sökülmesine yardım eder; uygulayıp bir süre beklemek işi kolaylaştırır. Vida sabitleyici ve sıvı conta montaj aşamasının sarflarıdır; vida sabitleyici cıvatanın sökülmesini daha da zorlaştırır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.7
46. Arızalı bir pompanın kapak cıvatalarından biri, sökülürken gövde yüzeyiyle aynı hizadan kırılmıştır. Kalan parçayı çıkarmak için hangi aparat hazırlanır?
- A) Sol helisli kırık cıvata sökücü ve matkap
- B) Darbeli somun sıkma tabancası ve uzun lokma
- C) Ağzı ayarlı kilitli pense (grip pense)
- D) Yıldız-açık ağız kombine anahtar takımı
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Sol helisli kırık cıvata sökücü ve matkap
Yüzeyle aynı hizada kırılan cıvatanın ortasına delik delinir; sağ dişli cıvatada sol helisli sökücü bu deliğe takılıp sola çevrildikçe kırık parçayı tutarak gevşetir. Pense ya da anahtarlar tutunacak çıkıntı olmadığı için işe yaramaz, darbeli tabancanın lokması da kırık parçaya geçmez.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.8
47. Darbe aldıktan sonra yeniden takılan bir milin dönerken salgı yapıp yapmadığı kontrol edilecektir. Hangi ölçü aleti hazırlanmalıdır?
- A) Sentil (boşluk ölçme) mastarı takımı
- B) Hassas makine tipi su terazisi
- C) Manyetik ayaklı komparatör saat
- D) Dijital derinlik kumpası
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Manyetik ayaklı komparatör saat
Komparatör saat manyetik ayakla sabitlenip ucu mile dayandırılır, mil elle çevrildiğinde ibredeki sapma salgı miktarını gösterir. Sentil yalnız iki yüzey arasındaki sabit boşluğu, su terazisi ise yatay konumu ölçer; dönen milin salgısı bu aletlerle belirlenemez.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.9
Güvenlik önlemleri ve tesisat
48. Bir pompa ile motor arasındaki kaplin lastiği değiştirilmiştir. Deneme çalıştırmasından önce kaplin koruyucusu için doğru uygulama hangisidir?
- A) Deneme bitene kadar takılmaz, sonra takılır
- B) Yerine takılıp sabitlenir, sonra çalıştırılır
- C) Gevşek bırakılır ki deneme sırasında açılabilsin
- D) Yalnız operatörün bulunduğu tarafa konur
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Yerine takılıp sabitlenir, sonra çalıştırılır
Dönen kaplin elbiseyi, eldiveni ya da eli kapıp ağır yaralanmaya yol açabilir; bu yüzden koruyucu deneme çalıştırmasından önce yerine takılıp sabitlenir. Deneme sırasında koruyucusuz çalıştırmak ya da koruyucuyu gevşek bırakmak, hareketli parçaların korunması kuralına aykırıdır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.10; İş Ekipmanlarının Kullanımında SGŞ Yön. Ek-I md.2.8
49. Su soğutmalı bir makinenin soğutma hattındaki hasarlı hortum değiştirilecektir. Rakoru sökmeden önce doğru uygulama hangisidir?
- A) Yalnız giriş vanası kapatılıp rakor hemen sökülür
- B) Vanalar açık bırakılıp rakor yavaşça gevşetilerek su akıtılır
- C) Dönüş vanası kapatılır, giriş açıkken rakor sökülür
- D) Giriş ve dönüş vanası kapatılıp hattaki su boşaltılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Giriş ve dönüş vanası kapatılıp hattaki su boşaltılır
Soğutma hattı gidiş ve dönüşten oluşur; yalnız giriş vanası kapatılırsa dönüş hattındaki su geri akar ve rakor açılınca çevreye boşalır. Bu nedenle iki vana da kapatılır, aradaki su boşaltma noktasından kaba alınır ve basınç kalmadığı görüldükten sonra rakor sökülür.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.11
50. Arızası giderilen bir makinede enerji kilitleri sökülüp tesisat bağlantıları yeniden açılmadan önce hangisi yapılmış olmalıdır?
- A) Makine kısa süre boşta çalıştırılıp sesi dinlenmiş olmalıdır
- B) Bakım kartı doldurulup amire imzalatılmış olmalıdır
- C) Takımlar alınmış, koruyucular takılı, alan boş olmalıdır
- D) Kilitlerin anahtarları vardiya amirine bırakılmış olmalıdır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Takımlar alınmış, koruyucular takılı, alan boş olmalıdır
Kilitler sökülmeden önce makinede unutulan takım ya da parça kalmadığı, koruyucuların yerine takıldığı ve makine çevresinde kimsenin bulunmadığı kontrol edilir; ancak bundan sonra kilitler sökülüp enerji ve tesisat bağlantıları açılır. Kilitliyken makine çalıştırılamaz, bakım kartı da deneme çalıştırmasının sonucu görüldükten sonra tamamlanır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.10
Sızdırmazlık ve mekanik arızalar
51. Bir santrifüj pompanın milinde, biri gövdede sabit duran, diğeri milde dönen iki düzgün yüzeyin birbirine baskıyla temas ederek sızdırmazlık sağladığı eleman hangisidir?
- A) Örgülü (ip) salmastra
- B) Mekanik salmastra
- C) Gövde flanş contası
- D) Labirent tip keçe
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Mekanik salmastra
Mekanik salmastrada gövdeye sabitlenen bir yüzük ile milde dönen bir yüzük, yay baskısıyla birbirine sürtünerek sıvının dışarı kaçmasını önler. Örgülü salmastra mil çevresine sarılıp baskı kapağıyla sıkıştırılan halkalardan oluşur; flanş contası ise yalnız birbirine göre hareket etmeyen yüzeyler arasında kullanılır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.12
52. Bir redüktörün çıkış mili keçesini değiştirmek için yatak kapağı söküldüğünde, kapakla gövde arasından ince ayar pulları (şim) çıkmıştır. Doğru uygulama hangisidir?
- A) Keçe yenilendiği için pullar atılıp kapak doğrudan takılır
- B) Kapak daha sıkı otursun diye pul sayısı azaltılır
- C) Pulların yerine kalınca sıvı conta sürülür
- D) Pullar aynı sayı ve kalınlıkta aynı yere geri takılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Pullar aynı sayı ve kalınlıkta aynı yere geri takılır
Yatak kapağı altındaki şimler milin eksenel boşluğunu veya rulman ön yükünü ayarlar; yalnız keçe değişiyorsa sökülen şimler aynı sayı ve kalınlıkta, aynı yere geri takılır. Şimleri atmak ya da azaltmak eksenel boşluğu değiştirir ve rulmanın ısınmasına veya erken bozulmasına yol açabilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.13
53. Bir konveyörün tahrik zinciri uzayıp dişlilerden atlamaya başlamıştır. Dişli dişlerinin de sivrilip kanca biçimini aldığı görülmüştür. Onarımda hangi yedek parçalar değiştirilmelidir?
- A) Yalnız zincir; eski dişliler yeni zincire uyum sağlar
- B) Yalnız dişliler; eski zincir gerdirilerek kullanılır
- C) Zincir bir bakla kısaltılır, parça değiştirilmez
- D) Zincir ve zincir dişlileri birlikte
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Zincir ve zincir dişlileri birlikte
Aşınmış dişlilere takılan yeni zincir kısa sürede aşınır ve atlamaya devam eder, eski zincir de yeni dişlileri hızla bozar; bu nedenle ikisi birlikte değiştirilir. Zinciri kısaltmak yalnız gerginliği düzeltir, uzamanın asıl nedeni olan aşınmayı ve dişlideki bozulmayı gidermez.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.14
Bakım sonrası son işlemler
54. Arızalı bir konveyörde orijinal yedek parça gelene kadar geçici bir parça takılmış; amir, hattın bu sürede düşük hızda çalıştırılmasına karar vermiştir. Operatöre hangi bilgi verilir?
- A) Geçici onarım yapıldığı ve hızın düşük tutulacağı
- B) Onarımın kalıcı olduğu ve normal hızda çalışabileceği
- C) Yalnız parçanın siparişe verildiği, kısıt söylenmeden
- D) Hızı gerekirse kendi kararıyla artırabileceği
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Geçici onarım yapıldığı ve hızın düşük tutulacağı
Geçici onarımda operatörün, parçanın geçici olduğunu ve amirce belirlenen düşük hız gibi kullanım kısıtına uyması gerektiğini bilmesi gerekir; aksi hâlde makineyi normal yükte çalıştırıp yeni bir arızaya yol açabilir. Kısıtı söylememek ya da hızı operatörün kararına bırakmak geçici onarımın amacını boşa çıkarır.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.15
55. Gürültü şikâyetiyle açılan bir dişli kutusunda, beklenenden farklı olarak bir dişlinin dişlerinden birinin kırık olduğu görülmüştür. Amire hangi bilgi verilir?
- A) Bulgu, gereken yedek dişli ve işin uzayacağı süre
- B) İş bitince yalnız sonuç, kırık dişten söz edilmeden
- C) Kırık dişin taşlanıp kullanılmaya devam edildiği
- D) Kesin kanıt olmadan arızanın operatör hatası olduğu
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Bulgu, gereken yedek dişli ve işin uzayacağı süre
Sökmede beklenmeyen bir hasar çıkarsa amire hemen bulgu, gereken yedek parça ve işin ne kadar uzayacağı bildirilir; üretim planı ve parça temini buna göre yapılır. Kırık dişi taşlayıp kullanmak dişlinin tamamen dağılmasına, kanıtsız suçlama da arızanın gerçek nedeninin gözden kaçmasına yol açabilir.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.16
56. Arızalı bir makinede rulman değiştirilmiş; bakım kontrol kartına tarih, işi yapan kişi ve takılan rulmanın kodu yazılmıştır. Düzeltici bakım kaydının tamamlanması için karta ayrıca ne işlenmelidir?
- A) Bakımcının aynı gün yaptığı diğer işlerin listesi
- B) Makinenin satın alma bedeli ve garanti süresi
- C) Arıza belirtisi, bulunan neden ve deneme sonucu
- D) Operatörün o haftaki vardiya ve mesai saatleri
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Arıza belirtisi, bulunan neden ve deneme sonucu
Düzeltici bakım kaydında arızanın nasıl görüldüğü, onarımda bulunan neden ve deneme çalıştırmasının sonucu yer alır; böylece aynı arıza tekrarlarsa geçmiş incelenip kök neden aranabilir. Satın alma bedeli ya da vardiya saatleri bakım kartının konusu değildir, ilgili birimlerin kayıtlarında tutulur.
Dayanak: 10UY0002-3/B2 — BG.17
Sonraki adım
- Deneme sınavı: 25 soruyla kendinizi ölçün, puanınızı görün.
- Makine Bakımcı belgesi rehberi: ücret, sınav yeri, başvuru ve belge süreci.
Makine Bakımcı sınavı için sizi arayalım
Ücreti, sınav takvimini ve size en yakın sınav yerini telefonda netleştirelim. Başvuru, sınav takvimi ve belge takibi Brodemy üzerinden yürür.
Sıkça sorulan sorular
Bu sayfadaki sorular gerçek sınav soruları mı?+
Hayır. MYK sınavlarının soru bankası kamuya açık değildir ve gerçek sınav soruları yayımlanmaz. Buradaki 56 soru, ulusal yeterlilikte sınavla ölçüleceği yazan bilgi maddelerinden ve yürürlükteki mevzuattan Brodemy tarafından yazılmıştır.
Kaç doğru yaparsam sınavı geçerim?+
Teorik sınavda her birimde soruların en az %60'ına doğru cevap vermeniz gerekir; yanlış cevap doğruyu götürmez. Performans sınavı olan birimlerde en az %80 başarı ve kritik olarak işaretli adımların tamamını doğru yapmak şarttır. Birimlerin ortalaması alınmaz; her birimden ayrı geçmek gerekir.
Soruları PDF olarak indirebilir miyim?+
Evet. Sayfanın başındaki “Yazdır / PDF olarak kaydet” düğmesi tüm cevapları açar ve yazdırma penceresini getirir; orada hedef olarak “PDF olarak kaydet”i seçin.
Son güncelleme: 2026-11-10. Resmî kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.
Hangi belge, hangi ücret, ne zaman sınav? Birlikte netleştirelim.
Size uygun yeterliliği, sınav yapısını ve güncel ücreti anlatırız; başvurudan belgeye kadar süreci Brodemy yürütür.