İnsan Kaynakları Yöneticisi Belgesi Deneme Sınavı ve Çalışma Rehberi (21UY0462-6)
MYK İnsan Kaynakları Yöneticisi (21UY0462-6) belgesine hazırlananlar için 25 soruluk açıklamalı deneme sınavı. Sorular yeterliliğin başarım ölçütlerinden türetilmiştir; MYK'nın gerçek sınav soruları değildir.
Nasıl kullanılır: her soruyu önce kendiniz cevaplayın, sonra “Cevabı ve açıklamayı gör” satırını açın. Açıklamalar yalnız doğru şıkkı değil, tipik yanlışın neden yanlış olduğunu da anlatır.
A1 - İSG ve Çevre Koruma
1. İnsan kaynakları birimi, oturma düzeni ve kat planı tamamen farklı olan yeni bir hizmet binasına taşınmıştır. İSG açısından risk değerlendirmesiyle ilgili doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Bir sonraki periyodik yenileme dönemi gelene kadar beklenir
- B) İş kazası yaşanması hâlinde değerlendirme yeniden yapılır
- C) Yeni ortam için risk değerlendirmesi yenilenir
- D) İşveren aynı olduğundan eski değerlendirme geçerlidir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yeni ortam için risk değerlendirmesi yenilenir
İşyerinin taşınması; yerleşim düzeninin, kaçış yollarının ve tehlike kaynaklarının değişmesi demektir, bu nedenle mevcut risk değerlendirmesi yeni ortamı temsil etmez ve yenilenmesi gerekir. Periyodik tarihi ya da bir kazanın olmasını beklemek sahada sık görülen bir hatadır: risk değerlendirmesi kaza sonrası tutulan bir kayıt değil, kaza öncesi önleyici bir araçtır.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1 (İSG tedbirleri ve risk değerlendirme bilgisi)
2. Yeni işe alınan bir personelin oryantasyon programını hazırlayan İK yöneticisi, İSG eğitimini programın hangi aşamasına yerleştirmelidir?
- A) Çalışan fiilen işbaşı yapmadan önceki aşamaya
- B) Deneme süresinin sonundaki genel değerlendirmeye
- C) İlk performans görüşmesinin yapıldığı döneme
- D) Yıllık eğitim planındaki ilk toplu eğitime
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Çalışan fiilen işbaşı yapmadan önceki aşamaya
İSG eğitiminin amacı, çalışanın maruz kalacağı tehlikeleri ve alması gereken önlemleri işe fiilen başlamadan önce öğrenmesidir; bu nedenle oryantasyonun işbaşı öncesi bölümüne konur ve katılım kayıt altına alınır. Eğitimi deneme süresi sonuna veya yıllık toplu eğitim takvimine bırakmak yaygın bir hatadır; çalışan, işi ve ortamı en az tanıdığı ilk günlerde eğitimsiz kalır.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1 (İSG eğitim ve bilgilendirme yükümlülüğü)
3. İK biriminde biriken atık toner kartuşları ve kullanılmış piller için sahada hangi uygulama doğrudur?
- A) Kâğıt geri dönüşüm kutusuna birlikte atılır
- B) Kırtasiye deposunda süresiz olarak bekletilir
- C) Evsel atık poşetine konup temizlikçiye verilir
- D) Ayrı biriktirilip yetkili toplayıcıya verilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Ayrı biriktirilip yetkili toplayıcıya verilir
Atık toner kartuşları ve piller, evsel atıktan ayrı toplanması gereken atık akışlarıdır; kaynağında ayrı biriktirilip yetkilendirilmiş toplama sistemine teslim edilmesi gerekir. Kâğıt kutusuna veya evsel atığa karıştırmak hem geri dönüşüm akışını bozar hem de kimyasal sızma riski yaratır; birimde süresiz bekletmek ise kontrolsüz birikim ve yangın riski demektir.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2 (BG.6 - çalışma ortamında ortaya çıkan çevresel atıklar)
4. Yıllık tahliye tatbikatında bazı çalışanların toplanma alanına geç ulaştığı ve bir acil çıkış kapısının kilitli olduğu görülmüştür. İK yöneticisinin izlemesi gereken yol hangisidir?
- A) Tatbikat başarılı sayılıp katılım listesi arşivlenir
- B) Bulgular raporlanır, acil durum planı güncellenir
- C) Bir sonraki tatbikatta aynı senaryo tekrar denenir
- D) Kilit sorunu teknik birime bildirilip konu kapatılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Bulgular raporlanır, acil durum planı güncellenir
Tatbikatın amacı, acil durum planının gerçek koşullarda işleyip işlemediğini görmektir; tespit edilen aksaklıklar raporlanır, kök nedeni giderilir ve plan ile görev dağılımı buna göre güncellenir. Katılım listesini arşivleyip geçmek ya da yalnızca kilidi bildirip konuyu kapatmak, tatbikatı kayıt tutma işlemine indirger ve aynı aksaklık gerçek bir olayda tekrarlanır.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3 (acil durum ve tahliye uygulamaları bilgisi)
A1 - İş Süreçlerinin Uygunluğunu Sağlama
5. Bir çalışan, İK'ya ilettiği yazılı şikâyetine haftalardır yanıt alamadığını söylüyor. Şikâyet yönetiminde İK yöneticisinin kurması gereken işleyiş hangisidir?
- A) Şikâyetler sözlü görüşmeyle çözülüp kayıt tutulmaz
- B) Yalnızca tekrar eden şikâyetler kayda alınır
- C) Şikâyet ilgili yöneticiye iletilip takibi ona bırakılır
- D) Kayıt açılır, süre verilir, sonuç başvurana bildirilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Kayıt açılır, süre verilir, sonuç başvurana bildirilir
Şikâyet yönetiminde izlenebilirlik esastır: her başvuru kayıt altına alınır, çözüm sorumlusu ile hedef süre belirlenir, sonuç başvurana geri bildirilerek kayıt kapatılır. Şikâyeti ilgili yöneticiye iletip takibi tamamen ona bırakmak veya yalnızca tekrar edenleri kaydetmek sürecin görünürlüğünü kaybettirir; çalışanın sisteme güveni ilk gecikmede zedelenir.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.1 (B.2.4 - sorumluluk alanındaki hizmetlere ilişkin şikâyetlerin ele alınması)
6. Basılı özlük dosyaları dijital arşive taşınacaktır. İK yöneticisinin geçiş planında öncelikle tanımlaması gereken unsur hangisidir?
- A) Erişim yetkileri ile saklama ve imha kuralları
- B) Tarama çözünürlüğü ile dosya biçiminin seçilmesi
- C) Dosyaların alfabetik olarak yeniden sıralanması
- D) Basılı nüshaların tarama biter bitmez imhası
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Erişim yetkileri ile saklama ve imha kuralları
Dijital arşivde belgenin kendisi kadar kime açık olduğu ve ne kadar süre tutulacağı da önemlidir; bu nedenle önce erişim yetki matrisi, saklama ve imha kuralları tanımlanır, tarama işi bu çerçeveye göre yürütülür. Basılı nüshaları doğrulama yapmadan imha etmek veya işe çözünürlük ve dosya biçimi gibi teknik ayrıntıdan başlamak, kişisel verilerin korunması ve belgelerin delil değeri açısından ciddi risk yaratır.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.3 (BG.14 / B.3.3 - dosya ve kayıtların dijital veya basılı olarak yönetimi)
A1 - Mesleki Gelişim ve Bilgi Paylaşımı
7. İK yöneticisi kendi mesleki gelişim planını hazırlamaktadır. Planı en sağlıklı temellendirecek başlangıç adımı hangisidir?
- A) Sektörde en çok konuşulan eğitimlere kayıt olmak
- B) Ekipteki uzmanların katıldığı eğitimleri tekrarlamak
- C) Yetkinlik profiline göre gelişim açığını belirlemek
- D) Bütçede kalan eğitim kaleminden yararlanmayı planlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Yetkinlik profiline göre gelişim açığını belirlemek
Bireysel gelişim planı, kişinin görev ve yetkinlik profili ile mevcut düzeyi arasındaki açığın belirlenmesiyle başlar; hedef, yöntem ve ölçme biçimi bu açığa göre seçilir. Popüler eğitimlere ya da bütçede kalan tutara göre plan yapmak yaygın bir hatadır: kaynak harcanır, ancak işin gerektirdiği yetkinlik açığı kapanmaz ve gelişim ölçülemez.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.1 (BG.17 / F.1.1 - bireysel mesleki gelişimde izlenecek yöntemler)
8. İK süreçlerini etkileyen bir uygulama değişikliği yapılmıştır. Bilgi paylaşım sürecinin doğru kurgulanması için hangisi yapılmalıdır?
- A) Değişiklik yalnızca birim yöneticilerine sözlü aktarılır
- B) Hedef kitleye göre yazılı duyuru yapılıp kayda alınır
- C) Panoya asılan tek bir duyuru yeterli kabul edilir
- D) Sorusu olan çalışanlara talep geldikçe bilgi verilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Hedef kitleye göre yazılı duyuru yapılıp kayda alınır
Bilgi paylaşımında mesaj, hedef kitleye (yönetici, çalışan, aday) uygun içerik ve kanalla iletilir; duyurunun kime ne zaman ulaştığı kayıt altına alınarak süreç izlenebilir kılınır. Yalnızca sözlü aktarım veya tek bir pano duyurusu, kimin bilgilendirildiği kanıtlanamadığı için birimler arasında farklı uygulamalara ve sonradan itirazlara yol açar.
Dayanak: 21UY0462-6/A1 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2 (BG.19 / F.2.1 - bilgi paylaşım süreçleri)
A2 - Bütçe ve Hizmet Alımı Yönetimi
9. Gelecek yılın İK bütçesinde işe alım kalemi hazırlanacaktır. Bu kalemin tahmininde en sağlam dayanak hangisidir?
- A) Kadro planı ile geçmiş yıl birim işe alım maliyeti
- B) Genel enflasyon oranıyla artırılmış toplam bütçe
- C) Sektör ortalaması olarak açıklanan işe alım rakamları
- D) Geçen yıl harcanan tutarın aynen bütçeye yazılması
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Kadro planı ile geçmiş yıl birim işe alım maliyeti
İşe alım bütçesi, planlanan kadro sayısı ile pozisyon başına gerçekleşen maliyetin (ilan, danışmanlık, test, seçme süreci) birlikte kullanılmasıyla hesaplanır; bu yüzden kadro planı ve geçmiş birim maliyet verisi esas alınır. Geçen yılın toplamını aynen taşımak veya yalnızca enflasyonla çarpmak, kadro ihtiyacındaki değişimi görmezden geldiği için yıl ortasında büyük sapma yaratır.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.1 (C.2.1 - İK bütçesinin hazırlanması)
10. Yıl ortasında öngörülmeyen bir kadro ihtiyacı doğmuş ve İK bütçesinin ilgili kalemi yetersiz kalmıştır. İzlenmesi gereken yol hangisidir?
- A) Açık, yıl sonu gerçekleşmesinde fark olarak gösterilir
- B) Eğitim kaleminden harcama yapılıp sonra bildirilir
- C) İhtiyaç ertelenip yeni yıl bütçesine aktarılır
- D) Gerekçeli revizyon talebi hazırlanıp onaya sunulur
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Gerekçeli revizyon talebi hazırlanıp onaya sunulur
Bütçe revizyonu; sapmanın gerekçesinin, etkilenen kalemlerin ve yeni tutarın yetkili onayıyla kayıt altına alındığı tanımlı bir süreçtir ve talep onaylanmadan harcama yapılmaz. Başka bir kalemden geçici olarak harcayıp sonradan bildirmek ya da farkı yıl sonunda göstermek, mali kontrolü zayıflatır ve bir sonraki dönemin bütçe güvenilirliğini bozar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.2 (BG.4 / C.2.2 - bütçe revizyon süreci)
11. Kurumsal bir eğitim hizmeti için üç istekliden teklif alınmıştır. Tekliflerin değerlendirilmesinde İK yöneticisinin izlemesi gereken yaklaşım hangisidir?
- A) En düşük fiyatı veren istekli doğrudan seçilir
- B) Teknik uygunluk ve fiyat birlikte değerlendirilir
- C) Daha önce çalışılan istekli öncelikli kabul edilir
- D) En kapsamlı sunumu yapan istekli tercih edilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Teknik uygunluk ve fiyat birlikte değerlendirilir
Teklif değerlendirmesi iki aşamalı yürütülür: önce şartnamedeki teknik gerekliliklere uygunluk incelenir, ardından uygun bulunan teklifler fiyat ve toplam maliyet açısından karşılaştırılır; şartnameyi karşılamayan ucuz teklif değerlendirmeye alınmaz. Yalnızca fiyata, geçmiş tanışıklığa veya sunumun etkisine bakmak, hizmet alındıktan sonra kapsam dışı çıkan taleplerle ek maliyet doğurur.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.3 (BG.6 - isteklilerce verilen tekliflerin değerlendirilmesi süreci)
12. Dış kaynaktan alınan bordro hizmetinde gecikme şikâyetleri artmıştır. Hizmetin performansını değerlendirmek için en uygun yöntem hangisidir?
- A) Şikâyet gelen aylarda tedarikçiyle görüşme yapmak
- B) Yıl sonunda genel memnuniyet anketi uygulamak
- C) Sözleşmedeki ölçütlerle düzenli performans ölçmek
- D) Piyasadaki alternatif tedarikçi fiyatlarını taramak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Sözleşmedeki ölçütlerle düzenli performans ölçmek
Alınan hizmetin performansı, sözleşmede önceden tanımlanmış ölçütler (teslim süresi, hata oranı, yanıt süresi) üzerinden düzenli aralıklarla ölçülür; sonuçlar tedarikçiyle paylaşılıp düzeltici aksiyona bağlanır. Yalnızca şikâyet geldiğinde görüşmek veya yıl sonunda anket yapmak sorunu geç fark ettirir ve sözleşmeye dayalı yaptırım uygulama imkânını zayıflatır.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 1, ölçüt 1.4 (BG.8 - alınan hizmetlerin performansının değerlendirilmesi)
A2 - İK Yönetim Sistemi ve Organizasyon Yapısı
13. Şirket, dağınık yürüyen İK süreçlerini tek bir yazılım üzerinde toplamak istemektedir. Sistem seçiminde ilk yapılması gereken hangisidir?
- A) Rakip şirketlerin kullandığı yazılımı tercih etmek
- B) En çok modül sunan yazılımı listeye almak
- C) Demo sunumları üzerinden karar toplantısı yapmak
- D) Mevcut İK süreçlerini ve veri ihtiyacını çıkarmak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Mevcut İK süreçlerini ve veri ihtiyacını çıkarmak
Yazılım bozuk bir süreci düzeltmez, yalnızca mevcut süreci hızlandırır; bu nedenle önce süreç adımları, veri akışları, entegrasyon ve veri güvenliği ihtiyacı çıkarılır ve seçim bu gereksinim listesine göre yapılır. Modül sayısına, rakip tercihine veya demo sunumunun etkisine göre karar vermek, kurulumdan sonra kullanılmayan modüller ve yan tarafta yürüyen paralel tablolar doğurur.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (D.2.1 - organizasyonun yapısına göre İK yönetim sistemlerinin karşılaştırılması)
14. Elli kişilik, hızlı büyüyen bir şirkette, büyük ölçekli bir holdingin İK prosedürlerinin olduğu gibi uygulanması istenmektedir. Doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Süreçler ölçeğe göre sadeleştirilip uyarlanır
- B) Prosedürler aynen alınır, uyum zamanla sağlanır
- C) Yalnızca işe alım prosedürü alınıp gerisi ertelenir
- D) Danışmandan hazır prosedür seti satın alınıp yayımlanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Süreçler ölçeğe göre sadeleştirilip uyarlanır
İK sistemi; organizasyonun büyüklüğüne, yapısına ve olgunluk düzeyine göre kurgulanır, çünkü büyük ölçekli bir yapının onay basamakları ve form yükü küçük bir şirkette süreci tıkar. Prosedürleri aynen kopyalamak veya hazır set satın alıp yayımlamak sahada en sık görülen hatadır: belgeler dosyada kalır, uygulama eski alışkanlıkla yürür ve sistem kâğıt üstünde kalır.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (D.3.1 - organizasyon yapısına göre İK süreçlerinin karşılaştırılması)
15. Matris yapıya geçen bir şirkette çalışanlar, proje yöneticisi ile fonksiyon yöneticisinden çelişkili talimatlar aldıklarını belirtmektedir. İK yöneticisinin çözümü hangisi olmalıdır?
- A) Çalışanların proje yöneticisine bağlanması sağlanır
- B) Çelişki yaşayan çalışanlara iletişim eğitimi verilir
- C) Karar hakları ve rol sınırları netleştirilir
- D) Talimatlar tek bir haftalık toplantıda toplanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Karar hakları ve rol sınırları netleştirilir
Matris yapıdaki çatışma çoğunlukla bir iletişim sorunu değil, karar hakkı tanımsızlığıdır; hangi konuda kimin karar verdiği, kimin görüş bildirdiği ve kimin onayladığı yazılı olarak netleştirilmelidir. Çalışana iletişim eğitimi vermek ya da raporlamayı tek yöneticiye indirerek matrisi fiilen kaldırmak, yapının sağladığı kaynak esnekliğini yok eder ve sorunu erteler.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (D.4.1 - organizasyonel yapılanma ve hiyerarşi yaklaşımları)
A2 - İş Analizi ve Kadro Planlama
16. Yeni açılacak bir pozisyon için görev tanımı hazırlanacaktır. İş analizinde izlenecek en uygun yol hangisidir?
- A) Benzer ilanlardaki nitelikler derlenerek yazılır
- B) İşi yapanla ve yöneticisiyle görüşme yapılır
- C) Pozisyonu talep eden yöneticinin notları esas alınır
- D) Önceki çalışanın öz geçmişi temel alınarak yazılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) İşi yapanla ve yöneticisiyle görüşme yapılır
İş analizi; işi fiilen yapan kişi, yöneticisi ve süreç kayıtları gibi birden çok kaynaktan görüşme, gözlem ve doküman incelemesiyle veri toplamayı gerektirir ve çıktısı görev, sorumluluk, yetki ile aranan yetkinliklerdir. İlanlardan ya da önceki çalışanın öz geçmişinden yola çıkmak işi değil kişiyi tanımlar; işe alım ölçütleri gerçek iş yükünden kopar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.4-2.5 (P1 - iş analizleri ve sonucunda oluşan organizasyon/görev tanımları)
17. Bir departman, iş yükünün arttığını belirterek üç yeni kadro talep etmiştir. İK yöneticisinin bu talebi değerlendirme biçimi nasıl olmalıdır?
- A) İş yükü analizi ve süreç verisiyle ihtiyaç doğrulanır
- B) Talep eden yöneticinin öngörüsü esas alınarak onaylanır
- C) Benzer departmanın kadro sayısıyla kıyaslanıp karar verilir
- D) Bütçede yer varsa talep olduğu gibi karşılanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) İş yükü analizi ve süreç verisiyle ihtiyaç doğrulanır
Kadro talebi, iş analizinden çıkan görev dağılımı ve ölçülebilir iş yükü verisiyle doğrulanır; ihtiyaç teyit edilirse organizasyon şeması ile kadro planı buna göre güncellenir. Yalnızca yöneticinin öngörüsüne, başka bir departmanla kıyasa ya da bütçede yer olmasına bakarak kadro açmak, kalıcı personel maliyetini doğrulanmamış bir talebin üzerine kurar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 2, ölçüt 2.5-2.6 (P1 - organizasyon şeması ve kadro planlama uygulaması)
A2 - İşe Alım ve Seçme
18. Aynı pozisyon için farklı yöneticilerin yaptığı mülakatlarda adaylara çok farklı sorular sorulduğu ve puanların karşılaştırılamadığı görülmüştür. Uygun çözüm hangisidir?
- A) Mülakatları tek bir kıdemli yöneticinin yapması sağlanır
- B) Her yöneticiye kendi değerlendirme formunu hazırlatmak
- C) Ortak soru seti ve puanlama rehberi kullanılır
- D) Adaylarla ikinci bir tur mülakat daha yapılması istenir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Ortak soru seti ve puanlama rehberi kullanılır
Yapılandırılmış mülakat, tüm adaylara aynı yetkinlik temelli soruların sorulmasını ve yanıtların önceden tanımlanmış davranış göstergelerine göre puanlanmasını gerektirir; karşılaştırılabilirliği ve kararın savunulabilirliğini sağlayan budur. Her yöneticinin kendi formunu hazırlaması veya süreci tek kişiye bırakmak öznelliği azaltmaz, yalnızca farkı görünmez kılar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2 (E.2.1 - işe alım sürecinde kullanılan mülakat aşamaları)
19. İşe alımda uygulanan kişilik envanterinden düşük puan aldığı için, teknik değerlendirmesi güçlü olan bir aday ilk turda elenmiştir. Seçme araçlarının kullanımında doğru uygulama hangisidir?
- A) Envanter sonucu diğer seçme araçlarının önüne konur
- B) Envanter eşiğinin altında kalan adaylar doğrudan elenir
- C) Adaya envanter yeniden uygulanıp ikinci sonuç esas alınır
- D) Envanter, mülakat ve iş örneğiyle birlikte yorumlanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) Envanter, mülakat ve iş örneğiyle birlikte yorumlanır
Kişilik envanteri aday hakkında destekleyici bilgi verir; tek başına eleme kararının temeli yapılmaz, yapılandırılmış mülakat ve iş örneği çalışmasının sonuçlarıyla bir arada yorumlanır. Envanteri tek eşik hâline getirmek ya da düşük puan alan adaya testi tekrarlatıp ikinci sonucu esas almak, hem ölçümün güvenilirliğini zedeler hem de işi yapabilecek adayların elenmesine yol açar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.2 (E.2.1 - işe alım ve seçme yöntemlerinin karşılaştırılması)
A2 - Özlük İşleri
20. Bir çalışanın özlük dosyasında bazı belgelerin eksik, bazılarının ise güncelliğini yitirmiş olduğu fark edilmiştir. İK yöneticisinin kurması gereken uygulama hangisidir?
- A) Eksikler denetim öncesinde toplu olarak tamamlanır
- B) Dosya kontrol listesiyle düzenli olarak gözden geçirilir
- C) Belgeler çalışanın talebi geldiğinde güncellenir
- D) Eski belgeler dosyadan çıkarılıp yenileriyle değiştirilir
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Dosya kontrol listesiyle düzenli olarak gözden geçirilir
Özlük dosyası her çalışan için ayrı tutulur ve içeriği tanımlı bir kontrol listesiyle düzenli aralıklarla gözden geçirilerek eksik veya süresi dolmuş belgeler tamamlanır; dosyadaki kişisel veriler yetkisiz erişime karşı korunur. Eksikleri yalnızca denetim yaklaşınca toplamak veya eski belgeleri saklamadan yenisiyle değiştirmek, iş ilişkisinin geçmişine dair kanıt zincirini kırar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (E.10.1 - özlük işlerinin yürütümüne ilişkin kavram ve süreçler)
A2 - Eğitim ve Yetenek Yönetimi
21. Bir ekipte hata oranı yükselince yönetici, ekibin tamamına genel bir teknik eğitim verilmesini talep etmiştir. İK yöneticisinin ilk yapması gereken hangisidir?
- A) Hatanın kaynağını analiz edip ihtiyacı belirlemek
- B) Talep edilen eğitimi plana alıp tedarikçi araştırmak
- C) Ekibin tamamına aynı içerikte eğitim planlamak
- D) Geçmiş yıl verilen eğitimin tekrarını programlamak
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Hatanın kaynağını analiz edip ihtiyacı belirlemek
Eğitim ihtiyaç analizi, performans açığının gerçekten bilgi ve beceri eksikliğinden mi yoksa süreç, araç, iş yükü veya yönetim uygulamasından mı kaynaklandığını ayırt etmekle başlar; eğitim yalnızca yetkinlik kaynaklı açıklarda doğru çözümdür. Talep geldiği gibi eğitime dönüştürülürse bütçe harcanır, hata oranı düşmez ve eğitime duyulan güven zayıflar.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (E.6.1 - eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesinde kullanılan yöntemler)
22. Kritik pozisyonlardaki deneyimli çalışanların ayrılma oranı bir yıl içinde belirgin biçimde artmıştır. İK yöneticisinin en doğru ilk adımı hangisidir?
- A) Ücretlere genel bir artış uygulanmasını önermek
- B) İşe alım kanallarını genişletip açığı hızla kapatmak
- C) Ayrılma nedenlerini veriyle analiz edip önlem almak
- D) Kritik pozisyonlara rekabet yasağı maddesi eklemek
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: C) Ayrılma nedenlerini veriyle analiz edip önlem almak
Yetenekleri elde tutma çalışması; çıkış görüşmeleri, devir oranı ve pozisyon bazlı verilerle ayrılma nedenlerinin (kariyer tıkanıklığı, yönetici ilişkisi, iş yükü, ücret) ayrıştırılmasıyla başlar ve önlem bu nedene göre seçilir. Nedeni bilmeden genel ücret artışı önermek ya da yalnızca yerine alım hızını artırmak maliyeti büyütür, kurumsal bilgi kaybını ve devir döngüsünü sürdürür.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.9 (yetenekleri kazandırma, elde tutma ve geliştirme uygulamaları)
A2 - Performans ve Ücret Yönetimi
23. Yıl sonu değerlendirmesinde bir yöneticinin ekibinin tamamına birbirine çok yakın ve ortalama puanlar verdiği görülmüştür. Bu durumda uygun müdahale hangisidir?
- A) Puanlar zorunlu dağılım eğrisine göre yeniden yazılır
- B) Kalibrasyon yapılıp kanıta dayalı puanlama istenir
- C) Değerlendirme yetkisi bir üst yöneticiye devredilir
- D) Ortalama puanlar geçerli sayılıp süreç kapatılır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: B) Kalibrasyon yapılıp kanıta dayalı puanlama istenir
Ekibin tamamına birbirine yakın puan verilmesi merkezi eğilim hatasının tipik göstergesidir; çözüm, yöneticiden davranışsal kanıta dayalı puanlama istemek ve değerlendirmeleri kalibrasyon toplantısında ortak ölçütlerle tartışmaktır. Puanları masa başında bir eğriye uydurmak veya süreci olduğu gibi kapatmak, sonuçların ücret ve kariyer kararlarında kullanılabilirliğini ortadan kaldırır.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (E.8.1 - performans değerlendirme ve ücretlendirme uygulamaları)
24. Aynı görev tanımına sahip iki çalışan arasında belirgin bir ücret farkı olduğu ve bunun ekipte huzursuzluk yarattığı öğrenilmiştir. Ücret yönetiminde doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Düşük ücretli çalışana tek seferlik prim ödenir
- B) Ücret bilgisinin gizli tutulması yeniden duyurulur
- C) İki çalışanın ücreti piyasa ortalamasına çekilir
- D) İş değerleme yapılıp ücret bandı ölçütü uygulanır
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: D) İş değerleme yapılıp ücret bandı ölçütü uygulanır
İç eşitlik, işlerin sistematik biçimde değerlenip kademelere ve ücret bantlarına yerleştirilmesiyle sağlanır; aynı değerdeki işler aynı bantta konumlanır, bant içindeki fark ise kıdem ve performans gibi tanımlı ölçütlerle açıklanabilir hâle gelir. Tek seferlik prim vermek veya gizliliği hatırlatmak farkın nedenini gidermez; sorun bir sonraki zam döneminde daha büyük biçimde geri döner.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3 (D.6.1 - organizasyon yapısına göre uygulanabilecek ücret yönetimi)
A2 - Endüstriyel İlişkiler
25. İşyerinde sendikal örgütlenme çalışması başladığı duyulmuştur. İK yöneticisinin bu süreçteki tutumu ne olmalıdır?
- A) Mevzuata uygun, ayrım gözetmeyen tutum sürdürülür
- B) Üye olan çalışanların listesi çıkarılıp takip edilir
- C) Örgütlenmeyi yavaşlatacak zam duyurusu öne alınır
- D) Toplu görüşmeye kadar iletişim tamamen durdurulur
Cevabı ve açıklamayı gör
Doğru cevap: A) Mevzuata uygun, ayrım gözetmeyen tutum sürdürülür
Endüstriyel ilişkilerde İK yöneticisinin sorumluluğu; çalışanların sendikal haklarını kullanmasına mevzuata uygun yaklaşmak, ayrımcılık yapmamak ve toplu pazarlık sürecine maliyet ile iş gücü verisiyle hazırlanmaktır. Üye takibi yapmak veya süreci etkilemek için ücret duyurusunu öne çekmek hukuki risk doğurur ve güveni kalıcı biçimde zedeler; iletişimi tümüyle kesmek ise sorunları masaya büyümüş olarak taşır.
Dayanak: 21UY0462-6/A2 - Öğrenme Çıktısı 3, ölçüt 3.11 (BG.33 / E.11.1 - endüstriyel ilişkiler teorileri ve uygulamaları)
İlgili sayfalar
İnsan Kaynakları Yöneticisi belgesi tam rehberi · Maliyet hesaplayıcı ve baraj simülatörü · Tüm meslek belgeleri
Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Resmi kapsam için myk.gov.tr. Bilgi: 0543 113 17 44.