Altın Ayar, Milyem ve Gramaj Hesaplama Rehberi: Formüller ve Örnekler
Ayar-milyem dönüşümü, has altın ve gramaj hesabı adım adım örneklerle. Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 belgesi A2 biriminde işinize yarayacak pratik hesaplama rehberi.
18 Temmuz 2026 · Brodemy Akademi · 3 dk okuma
Ayar, Milyem ve Gramaj Neyi İfade Eder
Kuyumculukta üç kavram sürekli iç içe geçer: ayar, milyem ve gramaj. Ayar, altının saflık derecesini 24'lük sistemde gösterir; 24 ayar saf altın kabul edilir ve her ayar saf altının 24'te birini temsil eder. Milyem ise aynı saflığı binde (1/1000) cinsinden ifade eder. Gramaj, ürünün ağırlığıdır ve kuyumculukta standart ölçü birimi gramdır. Bir ürünün gerçek altın içeriğini bulmak için bu üçünü birlikte kullanmak gerekir.
Ayar-Milyem Dönüşümü Nasıl Hesaplanır
Temel formül şudur: Milyem = (Ayar ÷ 24) × 1000. Bu formülle yaygın ayarların milyem karşılıkları çıkar:
- 24 ayar: yatırımlık üründe genelde 995-999 milyem aralığında işlem görür.
- 22 ayar: (22 ÷ 24) × 1000 = 916,67, piyasada 916 milyem olarak anılır. Bilezik ve geleneksel ziynette yaygındır.
- 18 ayar: (18 ÷ 24) × 1000 = 750 milyem. Pırlanta ve mücevher işinde standarttır.
- 14 ayar: (14 ÷ 24) × 1000 = 583,3 milyem, piyasada 585 olarak yuvarlanır. Günlük takıda kullanılır.
Has Altın (Saf Altın) Miktarı Hesabı
Bir üründeki gerçek saf altın miktarını bulmak için formül şudur: Has altın (gram) = Gram × Milyem ÷ 1000. Örnekler:
- 20 gram 22 ayar bir bilezik: 20 × 916 ÷ 1000 = 18,32 gram has altın içerir.
- 5 gram 14 ayar bir kolye: 5 × 585 ÷ 1000 = 2,925 gram has altın içerir.
- 8 gram 18 ayar bir yüzük: 8 × 750 ÷ 1000 = 6 gram has altın içerir.
Bu hesap, ürünün ham altın değerini bulmanın ilk adımıdır. Kalan gram, alaşımı oluşturan bakır, gümüş veya paladyum gibi metallerdir.
Değer ve İşçilik Hesabı
Bir ürünün yaklaşık maddi değeri, has altın miktarı ile günün has altın gram fiyatının çarpımına işçilik eklenerek bulunur: Ürün değeri ≈ (Has altın gram × Günün has gram fiyatı) + İşçilik. Altın fiyatları günlük, hatta anlık değiştiği için buraya sabit bir rakam yazmak doğru olmaz; güncel has altın fiyatını işlem anında esas alın ve değişebileceğini unutmayın. İşçilik oranı üründen ürüne, atölyeden atölyeye değişir; bu oran sabit değildir ve satış noktasından teyit edilmelidir.
Bu Hesaplamalar Belgede Neden Önemli
21UY0441-4 Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 yeterliliğinin zorunlu birimlerinden A2 (Altın ve Gümüş Takı Alış-Satış Uygulamaları) doğrudan bu alış-satış ve değerleme becerilerini kapsar. A2 biriminde hem teorik sınav (en az 20 soru, dört seçenekli çoktan seçmeli, en az yüzde 70 barajı) hem de gerçek ya da gerçeğine uygun ortamda yapılan performans sınavı vardır. Ayar-milyem-gramaj mantığını kavramak, hem sınavda hem tezgah başında güven kazandırır. Belge süreci ve sınav takvimi için 0543 113 17 44 numarasından bilgi alabilirsiniz; Brodemy belgeyi kendisi düzenlemez, TÜRKAK akredite yetkili belgelendirme kuruluşuna yönlendirir.
Kuyumcu (Perakende) MYK belgesi — süreç ve başvuru → · Ayar/milyem hesaplama aracı → · Deneme sınavı soruları →
Sıkça sorulan sorular
22 ayar 15 gram bilezikte ne kadar saf altın var?
Formül gram çarpı milyem bölü 1000'dir. 15 çarpı 916 bölü 1000 eşittir 13,74 gram has altın. Kalan yaklaşık 1,26 gram alaşım metalidir. Milyem değeri damgaya göre 916 kabul edilmiştir; ürünün damgasını kontrol edin.
14 ayar mı 22 ayar mı daha çok altın içerir?
22 ayar daha yüksek saflıktadır. 22 ayar 916 milyem, 14 ayar ise yaklaşık 585 milyemdir; yani aynı gramajda 22 ayar üründe belirgin şekilde daha fazla saf altın bulunur. 14 ayar daha sert ve dayanıklı olduğu için günlük takıda tercih edilir.
Ürünün milyemini kendim doğrulayabilir miyim?
Ayarı kesin olarak tespit etmek mihenk taşı ve asit ya da laboratuvar analiziyle uzman tarafından yapılır. Tüketici olarak ürünün üzerindeki resmi ayar damgasına bakabilirsiniz; ancak kesin saflık için yetkili kuyumcuya veya değerleme yapan kuruma başvurmak gerekir.