Erzurum'da Kuyumcu Belgesi: Oltu Taşı ve Taşhan Şehrinde Belgeli Kuyum Ticareti

Erzurum, coğrafi işaretli Oltu taşı ("kara kehribar") ve Mimar Sinan yapısı Taşhan'daki nesiller boyu süren kuyum-gümüş geleneğiyle Anadolu'nun köklü kuyumculuk merkezlerinden biridir. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik gereği perakende kuyum ticareti yapan işletmede sahibin, yetkili temsilcinin veya en az bir tam zamanlı çalışanın belgeli olması aranır. Bu şart MYK Kuyumcu (21UY0441-4, Seviye 4), 3308 ustalık belgesi ya da kuyumculuk alanı mezuniyet muafiyeti ile karşılanabilir.

Erzurum'da Kuyum, Oltu Taşı ve Taşhan Geleneği

Oltu taşı ("kara kehribar"), yalnızca Erzurum'un Oltu ilçesi ve çevresinden çıkarılan yarı değerli bir taştır ve TÜRKPATENT nezdinde mahreç işareti (coğrafi işaret) olarak tescillidir; başvuru Oltu Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yapılmıştır. Erzurum'da bu taş çoğu zaman altın ve gümüşle birlikte işlenerek yüzük, kolye, tesbih ve süs eşyasına dönüştürülür.

Kentin kuyum ticaretinin kalbi, Kanuni'nin sadrazamı Rüstem Paşa adına 16. yüzyılda Mimar Sinan'a yaptırılan Rüstem Paşa Bedesteni'dir; halk arasında 'Taşhan' olarak bilinir. Yakutiye'deki bu tarihi bedesten bugün Oltu taşı ve gümüş ustalarının hem üretim hem satış yaptığı bir çarşıdır; taş işleme atölyeleri ile perakende dükkânlar iç içedir.

Erzurum kuyumculuğu, babadan oğula aktarılan aile atölyelerinde el aletleriyle sürdürülen Oltu taşı imalatı ile klasik altın-gümüş perakende kuyumculuğunu bir arada barındırır. Yönetmelikteki belge şartı esasen perakende kuyum (kıymetli maden/mücevher) ticareti yapan işletmeleri ilgilendirdiğinden, işletmenin faaliyeti imalat mı yoksa perakende kuyum ticareti mi olduğunun kesin değerlendirmesini İl Ticaret Müdürlüğüne teyit ettirmek gerekir.

Belge bilgileri

Brodemy belge DÜZENLEMEZ; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle çalışan, TÜRKAK akredite bir belgelendirme kuruluşuna başvuru sürecinde aracılık eder. Sınav ve değerlendirme yeri ilgili belgelendirme kuruluşuna göre değişir; sınavın Erzurum'da yapılacağına dair bir şehir garantisi verilemez. İşletmenizin belge yükümlülüğü ve hangi belge yolunun (MYK 21UY0441-4 Kuyumcu, 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı mezuniyet muafiyeti) sizin durumunuza uyduğu konusundaki kesin bilgi için Erzurum İl Ticaret Müdürlüğüne danışmanız önerilir. Bilgi ve yönlendirme: 0543 113 17 44.

Erzurum'e özel sorular

Erzurum'da Oltu taşı işleyen ya da satan esnaf da kuyumcu belgesi almak zorunda mı?

Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik, perakende kuyum (altın, gümüş ve diğer kıymetli maden/mücevher) ticareti yapan işletmeleri kapsar ve bu işletmede sahibin, yetkili temsilcinin veya en az bir tam zamanlı çalışanın belgeli olmasını arar. Belge şartı; MYK Kuyumcu (21UY0441-4, Seviye 4), 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı mezuniyet muafiyetinden biriyle karşılanabilir. Yalnızca Oltu taşı imalatı/süs eşyası üretimi ile perakende kuyum ticaretinin ayrımı işletmeden işletmeye değişebildiği için, kendi durumunuzun yönetmelik kapsamına girip girmediğini Erzurum İl Ticaret Müdürlüğüne teyit ettirmeniz en doğrusudur.

Kuyumcu belge sınavı Erzurum'da mı yapılıyor?

Brodemy belge düzenleyen bir kurum değildir; ISO/IEC 17024 kapsamında TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşlarına başvuru sürecinde aracılık eder. Sınavın yapılacağı yer ilgili belgelendirme kuruluşuna göre değiştiğinden sınavın Erzurum'da olacağına dair garanti verilemez. Güncel sınav yeri ve takvimi için 0543 113 17 44 numarasından bilgi alabilirsiniz.

Genel sorular (kuyumcu-belgesi)

Kuyumcu belgesi zorunlu mu?

Evet. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (14.04.2021, RG 31454; 19.03.2022/31783 değişikliğiyle MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi de kabul edildi) gereği kuyum ticaretiyle iştigal eden işletmede sahip VEYA en az bir tam zamanlı çalışanın MYK belgesi, 3308 ustalık belgesi veya geçerli mezuniyet muafiyetine sahip olması zorunludur.

Belge için üç yol nedir; mezunlar muaf mı?

Şart üç yoldan biriyle karşılanır: (1) MYK Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 belgesi, (2) 3308 ustalık belgesi, (3) kuyumculuk alanı ile ilgili orta veya yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ustalık ve mesleki yeterlilik belgesi şartından muaftır (Yönetmelik Madde 6/2).

Kuyumcu belgesi sınavı nasıl yapılır?

İki zorunlu birim sınavı vardır: A1 — 15 çoktan seçmeli soru, 23 dakika; A2 — 20 çoktan seçmeli soru (30 dk) ve uygulamalı performans sınavı (60 dk). Her birimde geçme barajı %70’tir; performansta ayrıca kritik adımların tamamından geçmek gerekir.

Kuyumcu belgesi ne kadar, ücreti nedir?

Devlet payı MYK belge masrafı 2026’da 1.500 TL’dir. Sınav/belgelendirme ücreti yetkili kuruluşa göre değişir; tam yeterlilik için yaklaşık 6.000–11.750 TL + KDV aralığında olabilir. Net tutar için başvurulacak kuruluşun güncel tarifesini esas alın.

Kuyumcu belgesinde devlet teşviki/sınav ücreti iadesi var mı?

İşsizlik Sigortası Fonu’ndan sınav ücreti iadesi yalnızca tehlikeli ve çok tehlikeli işler kapsamındaki mesleklere uygulanır. Kuyumcu (Perakende) bir ticaret/satış mesleği olduğundan bu kapsamda görünmemektedir; dolayısıyla bu iade kuyumcu için genel olarak uygulanmaz. Güncel durumu kuruluş/İŞKUR ile teyit edin.

Bu sayfa, kuyumcu-belgesi belgesinin Erzurum'e özel bağlamını anlatır. Belgenin tam rehberi ve başvuru →

Son güncelleme: 18.07.2026 · Brodemy · Koru Arge Enerji A.Ş.