Balıkesir'de Motorlu Kara Taşıtları Alım Satım Sorumlusu (17UY0299-5) MYK Belgesi

Galerinizde birden çok çalışan mı var? Galeriler için toplu belgelendirme teklifi →

Balıkesir'de bu belgeyi kimin, nerede, kaç kez alması gerekiyor

Bir galericiler sitesinde yan yana duran dükkânlar ayrı bloklarda ve kendi kapı numaralarıyla kayıtlı olabilir. Ancak ayrı işletme olup olmadığını blok numarası değil, vergi ve oda kaydı belirler. Yönetmelik md.5/4 yetki belgesinin her bir işletme için ayrı ayrı düzenlendiğini ve devredilemeyeceğini söyler; aynı sitede iki ayrı blokta iki ayrı ticari işletmeniz varsa ikisi için de ayrı yetki belgesi, dolayısıyla her biri için Seviye 5 belgeli bir alım satım sorumlusu gerekir. Aynı çatı altında olmak belgeyi paylaşmanızı sağlamaz.

Balıkesir 20 ilçeli bir büyükşehirdir ve galericilik yalnızca merkezde toplanmaz. 2025 nüfus verilerine göre Karesi (189.444) ve Altıeylül (188.858) merkez ilçelerinin hemen ardından Edremit (176.251) ve Bandırma (169.476) gelir; bu dört ilçe tek başına il nüfusunun yarısından fazlasını (yaklaşık yüzde 56) taşır ve her biri kendi araç alıcı havzasını besler. Merkezdeki işletmenin yetki belgesiyle ilçede ayrı işletme ya da şube olarak açılan ikinci bir noktayı işletmek mümkün değildir. Yönetmelik şubeyi de yetki belgesi gerektiren bir işletme olarak ele alır ve md.4/1-(m) şubedeki alım satım sorumlusunu 'bu faaliyetleri yürüten yetkili temsilci' olarak tanımlar: merkez + Bandırma şubesi, iki yetki belgesi ve iki Seviye 5 belgeli kişi demektir.

2026'nın en somut maliyet değişikliği Balıkesir'de ilçeden ilçeye farklı hissediliyor. 4/12/2025 tarihli 7566 sayılı Kanunla 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (8) sayılı tarifede yapılan düzenlemeyle, ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgeleri 1 Ocak 2026'dan itibaren şubeler dahil her yıl harca tabidir ve tutar 2026 yılı için 20.000 TL'dir; büyükşehir belediyesi olan illerde, bir önceki takvim yılının son günü itibarıyla TÜİK tarafından yayımlanmış son verilere göre nüfusu 30.000'i geçmeyen ilçeler hariç bu tutar bir kat artırımlı, yani 2026 yılı için 40.000 TL uygulanır. Balıkesir büyükşehir olduğu için Karesi, Altıeylül, Edremit, Bandırma gibi kalabalık ilçelerdeki işletmeler artırımlı tutarla karşılaşır. 2026 harcında esas alınan ADNKS 2024 verilerinde Havran (28.107), Kepsut, Gömeç, Manyas, Savaştepe, Balya ve Marmara 30.000'in altındadır; bu yedi ilçede artırım uygulanmaz.

Balıkesir'in galeri envanteri sadece binek otomobilden ibaret değildir. TÜİK'in Haziran 2026 verilerine göre ilde otomobilin yanında 85.675 kamyonet ve 74.259 traktör kayıtlıdır. Bu çeşitlilik, Yönetmelik açısından teknik bir ayrım yaratır: ekspertiz raporu zorunluluğu (md.16) ve garanti yükümlülüğü (md.17) tescil belgesinde araç sınıfı M1, M1G, N1 ve N1G olan taşıtlara bağlanmıştır. Stoğunuzdaki her aracın hangi rejime girdiğini alışkanlıktan değil, tescil belgesindeki araç sınıfı satırından okumak zorundasınız; Seviye 5 sorumlusu olarak bu okumanın hesabını veren kişi sizsiniz.

Ayvalık, Erdek, Burhaniye ya da Marmara gibi kıyı ilçelerinde yaz sezonuna yetişmek için hızlı stok çevirmeyi düşünen işletmeler, Yönetmeliğin geçici hükümleriyle doğrudan karşı karşıya gelir: motosiklet, otomobil ve arazi taşıtları ilk tescilden itibaren 6 ay ve 6.000 km geçmedikçe doğrudan veya dolaylı olarak pazarlanamaz, satılamaz; ikinci el taşıt, üretici veya distribütörün tavsiye ettiği güncel satış fiyatının üzerinde bir fiyattan ilanla pazarlanamaz. Bu kısıtların süresi birkaç kez uzatıldı; Ticaret Bakanlığı Haziran 2026'da son olarak 1 Ocak 2027'ye kadar uzattığını açıkladı.

Araç pazarında ya da elden yapılan satışlarda bedeli doğrudan elden ödemeyi düşünüyorsanız Yönetmelik md.26'yı bilmeniz gerekir: ikinci el taşıt satışlarında ödemenin bir kısmı veya tamamı nakit, havale veya EFT ile yapılıyorsa bedel, taşıt mülkiyeti ile satış bedelinin eş anlı el değiştirmesini sağlayan elektronik sistem üzerinden ödenir. Bu zorunluluk yalnızca yetki belgeli galerileri değil, satış adedinden bağımsız olarak diğer gerçek ve tüzel kişilerin satışlarını da kapsar. Bedel sisteme yatmadan devir tamamlanmaz; pazarda el sıkışıp doğrudan notere gitme pratiği artık işlemiyor.

Balıkesir'de yetki belgesinin tek kilidi neden Seviye 5?

Balıkesir Ticaret İl Müdürlüğü'ne Bilgi Sistemi üzerinden yapacağınız yetki belgesi başvurusunda dosyanın kaderini belirleyen satır Seviye 5 belgesidir. Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik (RG 27.08.2024/32645) md.6/1-(ç)-(5), işletmeye yetki belgesi verilebilmesi için alım satım sorumlusunun Seviye 5 mesleki yeterlilik belgesine sahip olmasını arar. Yani her yetki belgesi için en az bir kişide 17UY0299-5 belgesi bulunmak zorundadır. Bu kişinin kim olduğu tesadüfe bırakılmamıştır. md.4/1-(m), alım satım sorumlusunu 'ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden gerçek kişi tacirler ile esnaf ve sanatkârların kendileri, ticaret şirketleri ve diğer tüzel kişi tacirler ile şubelerde ise bu faaliyetleri yürüten yetkili temsilcileri' olarak tanımlar. Şahıs işletmesi ve esnaf kaydı modelinde bu kişi doğrudan galerinin sahibidir; limited şirket kuran işletmelerde temsile yetkili müdürdür. Buradan çıkan sonuç nettir: Seviye 5 belgesi olmadan Balıkesir'de galeri açılamaz. Yalnızca Seviye 4 (17UY0298-4) belgesi almak yetki belgesi başvurusu için yeterli değildir; Seviye 4, yetki belgesi alınmış bir işletmede pazarlama ve satış personeli olarak çalışabilmenin şartıdır, işletme kurmanın değil. Karesi'de dükkân kiralamış, tabelasını asmış ama sorumlusunun Seviye 5'i olmayan bir işletme hukuken yetki belgesiz faaliyet göstermiş sayılır. Aynı şey Bandırma, Edremit veya Gönen'de şube ya da ayrı işletme olarak açılan ikinci nokta için de geçerlidir: her işletmenin kendi belgesi, kendi sorumlusu olmak zorundadır.

Seviye 5 mi Seviye 4 mü: Balıkesir'in aile işletmelerinde kim hangisini alacak

Baba-oğul, kardeş ya da ortak işletmelerde herkesin 'satışa da bakıyor' olması işi karıştırabilir. Yönetmelik bu karışıklığı kartvizitteki unvana göre değil, iki net kritere göre çözer. Seviye 5'in kriteri sahiplik ve temsil yetkisidir. Gerçek kişi tacirin ve esnafın kendisi, tüzel kişide temsile yetkili kişi, şubede o faaliyeti yürüten yetkili temsilci Seviye 5 tarafındadır. Bu kişiler iş sözleşmesiyle çalışmaz, işletmeyi temsil eder. Seviye 4'ün kriteri ise istihdam biçimidir. md.4/1-(l) alım satım danışmanını tek cümleyle tanımlar: işletmede iş sözleşmesiyle çalışan pazarlama ve satış personelini ifade eder. 'Satış müdürü', 'satış danışmanı' ya da 'uzman' yazması belirleyici değildir; belirleyici olan iş sözleşmesiyle çalışıyor olmak ve pazarlama-satış işi yapmaktır. Yıkamacı, muhasebeci ya da temizlik personeli bu kapsamda değildir. Yönetmelik ayrıca işletmeye, mesleki yeterlilik belgesi olmayan kişileri alım satım sorumlusu veya danışmanı olarak istihdam etmeme yükümlülüğü yükler. Muafiyet tarafında da iki seviye ayrışır. md.10/2 uyarınca alım satım sorumluları yalnızca yükseköğretim kurumlarının motorlu kara taşıtı ticaretiyle ilgili alanlarından mezunsa belge şartından muaftır; lise veya meslek lisesi mezuniyeti Seviye 5 için muafiyet doğurmaz. Danışmanlar içinse ortaöğretim mezuniyeti de muafiyet sağlayabilir. Örneğin galerinin sahibi baba ise Seviye 5'i o alır; işletmede maaşla çalışan oğul veya yeğen ise Seviye 4 alır. Ortak olan kardeşler şirket kurduysa, temsile yetkili olan Seviye 5 tarafındadır.

29 Nisan 2026 değişikliği: öğrenim şartı düştü, ama iki ayrı kural olduğunu bilin

Lise diploması olmadan galeri işleten ya da açmak isteyenler için 2026'nın en önemli haberi budur. Resmî Gazete 29.04.2026/33238 sayılı 'Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik' ile, Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin (2) numaralı alt bendindeki 'lise' ibaresi 'ilköğretim' olarak değiştirilmiştir. Yani yetki belgesi başvurusu yapan alım satım sorumlusunun öğrenim şartı en az ilköğretim mezuniyetine inmiştir. Kalıcı şart zaten indiği için, lise şartına ilişkin geçici muafiyet hükmü de aynı değişiklikle yürürlükten kaldırılmıştır. Burada kritik bir ayrım var ve adayların en çok yanıldığı nokta budur: Yönetmelik yetki belgesi verilmesinin şartını düzenler, ulusal yeterlilik metni ise MYK sınavına girişin şartını. Resmî yeterlilik veri tabanında 17UY0299-5 kaydının giriş şartı bölümünde bugün hâlâ sınava girecek kişinin en az lise mezunu olması gerektiği yazmakta ve dayanak olarak mülga 2018 tarihli yönetmeliğe atıf yapılmaktadır. Bu iki metnin uyumlaştırılıp uyumlaştırılmadığını doğrulayamadığımız için size kesin bir 'lise şartı tamamen kalktı' cümlesi kurmuyoruz. Diplomanız ilköğretim düzeyindeyse başvuru öncesinde durumunuzu bizimle paylaşın; sınav başvurunuzu almadan önce yürürlükteki yeterlilik metnindeki giriş şartını sizin adınıza kontrol ederiz.

17UY0299-5 sınavı nasıl yapılır: birimler, soru sayıları ve barajlar

17UY0299-5 sınavı teorik ve performans bölümlerinden oluşur; birim yapısı Seviye 4 ile aynıdır. Yeterlilikte A1 ve A2 zorunlu birimler, B1 ise seçmeli birimdir. Teorik sınavda A1 birimi için en az 25, A2 birimi için en az 15, B1 için en az 5 çoktan seçmeli soru sorulur; sorular dört seçeneklidir ve her soru eşit puandadır. Belge alabilmek için A1 ve A2 birimlerinin ikisinden de başarılı olmak zorunludur. Bu kural Seviye 4'te (17UY0298-4) de aynıdır: orada da A1 ve A2 zorunludur. Barajlar açıktır. Teorik sınavda başarı barajı %70'tir; yani sorulan soruların en az yüzde yetmişine doğru cevap vermeniz gerekir. Performans sınavında ise kritik adımların tamamının başarılmış olması ve sınavın genelinden asgari %80 alınması aranır. Kritik adımlardan birindeki eksik, genel puanınız yüksek olsa bile o birimden başarısız sayılmanıza yol açar. Belgenin geçerlilik süresi 5 yıldır; yenileme dönemini takvime yazmak, yetki belgenizin sürekliliği açısından Balıkesir'de tek noktalı işletmeler için bile ihmal edilmemesi gereken bir adımdır. Sınava giriş tarafında da iki seviye ayrışır: 17UY0298-4'ün resmî kaydında giriş şartı bulunmadığı belirtilirken, 17UY0299-5 tarafında yukarıda anlattığımız öğrenim tartışması geçerlidir. Balıkesir'den başvuran adaylara teorik ve performans bölümlerinin ikisi için de hazırlık desteği veriyoruz. Hiçbir aşamada 'garantili belge' veya 'kesin geçersin' taahhüdü verilmez; sınav, MYK mevzuatına göre yapılan bağımsız bir ölçmedir ve sonuç adayın performansına bağlıdır.

Belgeyi aldıktan sonra Balıkesir'de sizi bekleyen dört yükümlülük

Seviye 5 belgesi ve yetki belgesi işin başlangıcıdır; asıl denetim sonrasında gelir ve uygulamadan hesap veren kişi alım satım sorumlusudur. Ekspertiz raporu (md.16): Tescil belgesinde araç sınıfı M1, M1G, N1 ve N1G olan taşıtların satışından önceki 10 gün içinde ekspertiz raporu alınır. Rapor üç nüsha düzenlenir, iki nüshası satıcı işletmeye verilir; satıcı işletme ve ekspertiz işletmesi raporu en az beş yıl saklar. Ücret kural olarak işletmeye aittir; satış alıcıdan kaynaklanan bir nedenle gerçekleşmezse ücreti alıcı öder. Rapor satış sırasında notere ibraz edilir. Muafiyetler ise ilinde TSE hizmet yeterlilik belgeli ekspertiz işletmesi bulunmayan işletmeler ile model yılına göre 8 yaşın veya 160.000 kilometrenin üzerindeki taşıtlar için tanınmıştır. Garanti yükümlülüğü (md.17): Model yılına göre 8 yaşın veya 160.000 kilometrenin altında olan, araç sınıfı M1, M1G, N1 ve N1G olan taşıtların motor ve şanzımanı ile elektrik ve elektronik sistemleri, satıştan itibaren 3 ay veya 5.000 kilometre garanti kapsamındadır. Üretici tarafından yenilenmiş taşıtta bu süre 1 yıl veya 20.000 kilometredir. Arızalar azami 45 iş günü içinde giderilir, masraf işletmeye aittir ve aracın kullanılamadığı süre garantiye eklenir. Satış sırasında alıcının bildiği ve işletmece belgelenen arızalar ile üretici garantisi devam eden taşıtlar bu maddenin dışındadır. Güvenli ödeme (md.26): Nakit, havale veya EFT ile yapılan ödemeler, mülkiyet ile bedelin eş anlı el değiştirmesini sağlayan elektronik sistem üzerinden yürür. Tadil ve yenileme: Ticaret unvanı veya işletme adı değişikliği hariç, yetki belgesi içeriğindeki bilgilerden biri değişirse belge tadil edilir; unvan veya işletme adı değişirse yenilenir. Başvuru 30 gün içinde Bilgi Sistemi üzerinden yapılır ve süresinde başvurulmaması yetki belgesinin iptali sebebidir. Adres değişikliğini atlamayın; site içinde blok değiştirmek bile tadil başvurusu gerektirir.

Belgesiz faaliyetin bedeli ve Balıkesir'de doğru sıralama

Seviye 5 belgesi olmadan yetki belgesi alınamayacağı için, Balıkesir'de Seviye 5'siz galericilik doğrudan yetki belgesiz faaliyet anlamına gelir. Yönetmelik, yetki belgesi olmadan ticari faaliyet kapsamında ikinci el taşıt pazarlanamayacağını ve satılamayacağını düzenler; bir takvim yılında üçten fazla satış, aksi tespit edilmedikçe ticari faaliyet sayılır. Bu, ilçe pazarlarında 'arada bir alıp satan' konumunu da hukuki olarak riske sokar. Yaptırım, 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'daki idari para cezalarıdır ve Ticaret Bakanlığı'nca uygulanır; tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellendiği için buraya sabit bir rakam yazmıyoruz, güncel tutarı Ticaret İl Müdürlüğü'nden teyit edin. Belgesiz personel çalıştırmanın yaptırımı ayrıdır ve daha ağır sonuç doğurabilir: mesleki yeterlilik belgesi olmayan kişiyi alım satım sorumlusu veya danışmanı olarak istihdam etme ihlali, Bakanlık uyarısına rağmen giderilmez veya aynı takvim yılında tekrarlanırsa yetki belgesinin iptaline yol açar. İptal halinde işletmeye ve sahiplerine bir yıl süreyle yeni yetki belgesi verilmez. Yani Ayvalık ya da Erdek'te sezonluk satış personelinin belgesini ihmal etmek, ihlal uyarıya rağmen giderilmez ya da aynı yıl tekrarlanırsa, galerinin bir yıl kapalı kalması demektir. Doğru sıralama şudur: önce işletmeyi temsil edecek kişi için Seviye 5 sınavına hazırlanıp belgeyi almak, ardından işletme kaydı ve adres/donanım şartlarını tamamlamak, sonra Balıkesir Ticaret İl Müdürlüğü'ne Bilgi Sistemi üzerinden yetki belgesi başvurusunu yapmak, yıllık harcı ilçenizin durumuna göre bütçelemek ve maaşla çalışan satış personeli için Seviye 4 sürecini paralel yürütmek. Balıkesir'den başvurunuzda hangi seviyenin size ait olduğunu işletme yapınıza -şahıs, şirket, şube- göre birlikte belirliyoruz; sonuç garantisi veya kesin geçme vaadi vermiyoruz.

İlgili sayfalar

• MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi nedir?
• MYK belgesi e-Devlet sorgulama ve doğrulama
• MYK belgesi yenileme (5 yıl sonra)
• MYK belgesi yurtdışında geçerli mi?

Diğer şehirler

Denizli · Eskişehir · Diyarbakır · Adana · Gaziantep · Manisa